Szmaciak gałęzisty
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Szmaciak gałęzisty | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka | |
| Królestwo | grzyby |
| Gromada | podstawczaki |
| Klasa | pieczarniaki |
| Rząd | żagwiowce |
| Rodzina | szmaciakowate |
| Rodzaj | szmaciak |
| Gatunek | szmaciak gałęzisty |
| Nazwa systematyczna | |
| Sparassis crispa (Wulf.) Fr. 1821 | |
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Szmaciak gałęzisty (Sparassis crispa (Wulf.) Fr.), siedzuń sosnowy, kozia broda – gatunek grzybów z rodziny szmaciakowatych (Sparassidaceae').
[edytuj] Charakterystyka
- Owocnik
- Wysokości 5–20 cm, szerokości 6-30 cm, ale bywa i większy, niekiedy osiąga nawet 6 kg. Kształt nieregularnie kulisty, od grubej mięsistej bazy dzieli się na płatkowate, różnie pozrastane gałązki, mające po obu stronach hymenium. Płatki są mocno pofałdowane, z ząbkami na brzegach (przypomina kalafior), najpierw białawe, później żółtawe. Baza trzonu czarna.
- Miąższ
- Woskowaty, elastyczny, biały. Zapach przyjemny, smakiem przypomina orzechy.
- Wysyp zarodników
- Ochrowy. Zarodniki o średnicy 6–7 x 4–7 µm, krótkoelipsoidalne, gładkie, jasnożółte.
- Biotop
- Wytwarza owocniki od czerwca do października w lasach iglastych, najczęściej pod sosnami.
[edytuj] Znaczenie
W Polsce grzyb chroniony (od 1990 r.) - i chociaż jest grzybem jadalnym nie wolno go zbierać. Do niedawna nie był objęty ochroną i wykorzystywano go do zup, ale też do smażenia i suszenia. Źle znosi transport, gdyż charakteryzuje się dużą łamliwością.
[edytuj] Gatunki podobne
W Polsce występuje również bardzo podobny szmaciak blaszkowaty (szmaciak dębowy) (Sparassis laminosa), również chroniony.
[edytuj] Ciekawostki
- Rekordowy szmaciak gałęzisty został znaleziony w południowej Francji i ważył 28,8 kg.
- Grzyb zawiera środek antybiotyczny - Sparassol oraz niewielkie ilości arszeniku.
- Zwyczajowe nazwy to "kozia broda", "leśny kalafior" ,"Baranie rogi" (Podkarpacie) oraz "baran" (okolice Radomska).
[edytuj] Bibliografia
- Aurel Dermek: Grzyby. 1981. ISBN 8321723578.
