Szoszoni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tipi Szoszonów

Szoszoni – plemię Indian Ameryki Północnej, znanych też jako Węże (ang. Snakes). Należą do rodziny językowej uto-azteckiej. Pierwotnie zamieszkiwali ogromne obszary w dzisiejszych stanach Idaho, Wyoming, Utah, Nevada, Oregon i Montana. Największym skupiskiem Szoszonów był szczep Szoszonów znad Rzeki Wiatrów w Wyoming.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Szoszoni – zarówno mężczyźni jak i kobiety – byli niscy, okrągłogłowi. Wojownicy nosili pióropusze wzorowane na noszonych przez Wrony, Flathead i Dakotów.

Nazwa Węże datuje się podobno z czasów pierwszej ekspedycji Lewisa i Clarka w roku 1805, jako że rzekomo jadali mięso tych gadów. Według innej teorii nazywano ich tak dlatego, że spory odłam Szoszonów zamieszkiwał nad rzeką Snake w Idaho i Oregonie. Mieszkających w górach zwano też "owcożercami" ponieważ chroniąc się w wysokich partiach gór przed prześladowcami żywili się mięsem owiec górskich[1].

Mieszkający na wschodzie i północy Szoszoni wcześniej niż inni ich pobratymcy poznali – za pośrednictwem Komanczów – konia. Przekształcenie w konnych, polujących głównie na bizony, wojowników nastąpiło w ciągu kilkudziesięciu ostatnich lat XVIII wieku. W tym też czasie zamieszkali w typowych dla nich tipi. Inni jednakże, żyjący w półpustynnych rejonach budowali pozbawione dachu schronienia z trawy chroniącymi w zasadzie tylko od wiatru.

Niemal od początku zaistnienia jako Indianie Prerii, Szoszoni toczyli stałe wojny z Czarnymi Stopami, Dakotami, Szejenami i Arapahami. Wraz z Kiowami i Komanczami stworzyli długi front obronny od Montany po Meksyk z Górami Skalistymi za plecami. Po zawłaszczeniu ich terytoriów przez rząd Stanów Zjednoczonych Ameryki Szoszoni zostali osadzeni w rezerwatach Lemhi i Fort Hall w Idaho oraz w rezerwacie Wind River w Wyoming.

Liczebność[edytuj | edytuj kod]

W 1845 r. ich liczebność wynosiła ok. 4,5 tys., natomiast w roku 1930 ok. 4 tys. osób.

Według danych U.S. Census Bureau podczas spisu powszechnego w 2000 roku szoszońskie pochodzenie zadeklarowała następująca liczba obywateli USA:

  • Shoshone: 7739 ("wyłącznie") i 12 026 ("wyłącznie lub między innymi")
  • Shoshone-Bannock Tribe of the Fort Hall Reservation (Idaho): 4587 ("wyłącznie") i 5135 ("wyłącznie lub między innymi")
  • Te-Moak Tribes of Western Shoshone Indians of Nevada: 949 ("wyłącznie") i 1189 ("wyłącznie lub między innymi")
  • Paiute-Shoshone: 3119 ("wyłącznie") i 3539 ("wyłącznie lub między innymi").

Ich imię nosi wiele rzek, wodospadów, jezior, hrabstw i miejscowości na terenie kilku stanów USA.

Przypisy

  1. Owca gruboroga (łac. Ovis canadensis) występująca w paśmie Gór Skalistych od Kanady po Meksyk

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Barry M. Pritzkert: A Native American Encyclopedia: History, Culture, and Peoples. Oxford: Oxford University Press, 2000. ISBN 978-0-19-513877-1.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons