Szparagowce
| Szparagowce | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | jednoliścienne |
| Rząd | szparagowce |
| Nazwa systematyczna | |
| Asparagales Bromhead Edinburgh New Philos. J. 25: 132. Jul 1838 |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Szparagowce (Asparagales Bromhead) – rząd roślin należących do klasy jednoliściennych.
Spis treści |
Systematyka [edytuj]
W dawniejszych systemach (np. Cronquista z 1988 r.) rząd ten nie pojawia się wcale, a przedstawiciele tej linii rozwojowej zaliczani byli zwykle do parafiletycznego w ówczesnym ujęciu rzędu liliowców (Liliales). Późniejsze badania biochemiczne w zakresie serologicznych reakcji białek nasion i cytologiczne (obecność komórek śluzowych i rafidów) pozwoliły na wyodrębnienie tej grupy roślin w randze rzędu (system Reveala (1999) i Takhtajana (1997)). W końcu badania molekularne i prace taksonomów z Angiosperm Phylogeny Group spowodowały wydzielenie w systemie APG II (2003) dużego kladu oznaczonego jako rząd Asparagales. Obejmuje on w tym ujęciu grupę roślin, w obrębie której najstarszą linią rozwojową są storczykowate (Orchidaceae). W systemie APG III (2009) podział rzędu został uproszczony, poprzez scalenie szeregu rodzin w taksony o szerszym ujęciu[2]. Rodzina żółtakowate (Xanthorrhoeaceae) została powiększona o wcześniej wyodrębniane w randze rodzin złotogłowowe (Asphodeloideae) i liliowcowe (Hemerocallidoideae). Rodzina amarylkowate (Amaryllidaceae) została powiększona o agapantowe (Agapanthoideae) i czosnkowe (Allioideae). W końcu szparagowate (Asparagaceae) objęły w sumie 7 taksonów wcześniej wyodrębnianych jako osobne rodziny[3].
Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG III z 2009) [edytuj]
- Pozycja rzędu w drzewie filogenetycznym jednoliściennych[1]
| ← |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- Podział i powiązania filogenetyczne rodzin szparagowców
| szparagowce |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Systemy Reveala [edytuj]
W systemie Reveala (2007) rząd szparagowców nie jest wyróżniany. Klad, którego na kladogramie wg APW bazową linią jest rodzina Ixioliriaceae, określony jest przez Reveala jako rząd Iridales Raf. Podział tego kladu na rodziny też różni się nieco od ujęcia prezentowanego na APW (wydzielonych jest kilka drobnych rodzin, łączonych przez APW). Starsze linie rozwojowe kladu szparagowców wg APW zaliczone zostały przez Reveala do rzędu storyczykowców Orchidales Raf.[4].
- Pozycja w systemie Reveala (1994-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa liliowe (Liliidae J.H. Schaffn.), nadrząd Lilianae Takht., rząd szparagowce Asparagales Bromhead[5].
- Podział na rodziny w systemie Reveala (1994-1999)
- Rodzina: Asparagaceae Juss. – szparagowate
- Rodzina: Convallariaceae Horan. – konwaliowate
- Rodzina: Hypoxidaceae R. Br. in Flinders
- Rodzina: Ophiopogonaceae Endl.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-09].
- ↑ Angiosperm Phylogeny Group (2009). An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III. Botanical Journal of the Linnean Society 161: 105-121.
- ↑ Chase, Mark W. i Reveal, James L.. A phylogenetic classification of the land plants to accompany APG III. „Botanical Journal of the Linnean Society 161, 2”, s. 122–127, październik 2009. doi:10.1111/j.1095-8339.2009.01002.x.
- ↑ James L. Reveal: Classification of extant Vascular Plant Families - An expanded family scheme (ang.). Department of Plant Biology, Cornell University. [dostęp 22 stycznia 2009].
- ↑ Crescent Bloom: Asparagales (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 22 stycznia 2009].
