Szyizm
| Wiara |
|
Allah – Monoteizm |
| Praktyka i Duchowość 5 filarów islamu |
|
Wyznanie wiary • Modlitwa |
| Historia i przywódcy |
|
Ahl al-Bajt • Sahaba |
| Teksty i prawo |
| Kierunki religijne |
|
Sunnizm • Szyizm • Charydżyzm |
| Kultura i społeczeństwo |
Szyizm (od arab. شيعة علي, szī'at Ali – stronnictwo Alego) – obok sunnizmu i charydżyzmu stanowi jeden z trzech głównych nurtów współczesnego islamu, drugi po sunnizmie co do liczby wyznawców.
Szyici nie uznają trzech pierwszych kalifów. Rozdział od sunnitów dokonał się w wyniku sporu o władzę po śmierci kalifa Alego. Szyici nie uznali nowego kalifa. Prawowitymi następcami Mahometa dla szyitów są jedynie potomkowie Alego i córki proroka, Fatimy, to jest Alidzi. Szyici w większości dogmatów wiary jak i praktyk religijnych nie różnią się od sunnitów, jednak (z wyjątkiem zajdytów) uważają że pełni objawienia można dostąpić jedynie za pośrednictwem imama z rodu Alidów, który na końcu świata objawi się jako mahdi.
Pierwotnie szyizm był wyznawany głównie przez muzułmanów pochodzenia arabskiego, ale za panowania dynastii Safawidów (1501-1773) doszło do nieomal całkowitej szyizacji Iranu. W chwili obecnej wpływy szyizmu utrzymują się głównie na terytorium dawnej Persji (90-96%), Azerbejdżanu (85%[1]), w Iraku (56-61%) i Libanie (ok. 30%). Z szyizmu wywodzą się takie nurty religijne jak druzyzm, alewizm, alawizm (nusajryzm), babizm, bahaizm i jazydyzm. Najbardziej znanym szyitą w XX wieku był ajatollah Ruhollah Chomeini.
W Polsce często używa się określenia szyizm na będący jego odłamem imamizm. Mniejszość szyicka zamieszkuje także Polskę.
[edytuj] Gałęzie szyizmu
- imamici – największa grupa, uznająca pierwszych 12 imamów
- Ali ibn Abi Talib
- Hasan ibn Ali (zm. ok. 669)
- Husajn ibn Ali
- Ali ibn Husajn (zm. 713)
- Muhammad al-Bakir (zm. ok. 733)
- Dżafar as-Sadik
- Musa al-Kazim (745 - 799)
- Ali ar-Rida (zm. 818)
- Muhammad at-Taki (zm.835)
- Ali an-Naki (zm. 868)
- Al-Hasan al-Askari (zm. 837)
- Muhammad al-Mahdi (zgodnie z wiarą imamitów miał zniknąć w niewyjaśnionych okolicznościach w Samarze i powróci aby zbawić ludzi jako Mahdi[2]
- ismailici
- zajdyci
Najważniejszym szyickim świętem jest Aszura.
Przypisy
- ↑ Administrative Department of the President of the Republic of Azerbaijan - Presidential Library - Religion
- ↑ Marek M. Dziekan, Irak: religia i polityka, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2005, str. 48
