Szyszkogłówka kolczasta
| Szyszkogłówka kolczasta | |
|---|---|
 Szyszkogłówka kolczasta na szyszcze sosny
|
|
| Systematyka[1] | |
| Królestwo | grzyby |
| Gromada | podstawczaki |
| Klasa | pieczarniaki |
| Rząd | gołąbkowce |
| Rodzina | szyszkogłówkowate |
| Rodzaj | szyszkogłówka |
| Gatunek | szyszkogłówka kolczasta |
| Nazwa systematyczna | |
| Auriscalpium vulgare Gray[2] A Natural Arrangement of British Plants 1: 650 (Londyn, 1821) |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Szyszkogłówka kolczasta (Auriscalpium vulgare Gray) – gatunek grzybów z rodziny szyszkogłówkowatych (Auriscalpiaceae). Znany jest też pod innymi nazwami: szyszkolubka kolczasta, kolczak połówkowy, kolczak łyżkowaty[3].
Morfologia [edytuj]
- Kapelusz
- Średnica do 5 cm, kształt spłaszczony, nerkowaty lub półkolisty. Jest owłosiony lub filcowaty i lekko strefowany. Brzeg kapelusza jaśniejszy. Kolor szarobrązowy do czarnego[4][5] Okazy, które przezimowały, mają dość niepozorne zabarwienie czarnobrązowe i często są pokryte zielenicami[6].
- Trzon
- Boczny lub ekscentryczny o długości do ok. 8 cm. Czasami rozgałęziony o barwie brązowoczarnej, owłosiony, cienki[4].
- Wysyp zarodników
- Biały, amyloidalny. Zarodniki eliptyczne lub jajowato-kuliste, brodawkowate, bezbarwne, o średnicy 4-5,5 x 4-4,5 µm[6].
Występowanie [edytuj]
Gatunek szeroko rozprzestrzeniony w Ameryce Północnej i Środkowej, Europie i w Azji, na obszarach o klimacie umiarkowanym[7]. W Polsce owocniki pojawiają się od stycznia do grudnia, w borach sosnowych i mieszanych. Rośnie niemal wyłącznie na opadłych szyszkach sosny, szczególnie tych, które są przynajmniej częściowo zagrzebane w ziemi. Rzadko tylko można ją znaleźć na szyszkach świerka. Gatunek występujący powszechnie, jednak ze względu na swoje niewielkie rozmiary niezbyt często dostrzegany[4]. Starsze owocniki gniją i ciemnieją, ale powoli (przez wiele miesięcy) tak, że są widoczne na szyszkach przez całą zimę (czasami nawet zimują)[5].
Znaczenie [edytuj]
Saprotrof, grzyb niejadalny[6].
Synonimy [edytuj]
- Auriscalpium auriscalpium (L.) Banker, 1906
- Auriscalpium auriscalpium (L.) Kuntze, 1898
- Auriscalpium fechtneri (Velen.) Nikol., 1964
- Hydnum atrotomentosum Schwalb, 1891
- Hydnum auriscalpium L., 1753
- Hydnum fechtneri Velen., 1922
- Leptodon auriscalpium (L.) Quél., 886
- Pleurodon auriscalpium (L.) P. Karst., Revue mycol., 1881
- Pleurodon fechtneri (Velen.) Cejp, 1928
- Scutiger auriscalpium (L.) Paulet, 1812
(na podstawie Species Fungorum[2]).
Przypisy
- ↑ Bisby FA, Roskov YR, Orrell TM, Nicolson D, Paglinawan LE, Bailly N, Kirk PM, Bourgoin T, Baillargeon G., eds (2009). Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2009 Annual Checklist. Digital resource at http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2009/ Species 2000: Reading, UK.
- ↑ 2,0 2,1 CABI Bioscience Databases. [dostęp 2011-11-15].
- ↑ Grzybland. Szyszkolubka kolczasta. [dostęp 2012-11-22].
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 Till R. Lohmeyer, Ute Kũnkele: Grzyby. Rozpoznawanie i zbieranie. Warszawa: 2006. ISBN 978-1-40547-937-0.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 Ewald Gerhardt: Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik. s. 574. ISBN 83-7404-513-2.
- ↑ RH Petersen, Cifuentes J. (1994). "Uwagi dotyczące systemów stykowych Auriscalpium vulgare i A. villipes" mikologicznych badań 98 (12):.. 1427/40 DOI : 10.1016/S0953-7562 (09) 81074-5
