Szyszkowcowate
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Szyszkowcowate | |
| Cordylidae | |
| Mertens, 1937 | |
 Szyszkowiec olbrzymi (Cordylus giganteus lub Smaug giganteus) |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | gady |
| Rząd | łuskonośne |
| Rodzina | szyszkowcowate |
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Szyszkowcowate, jaszczurki kolczaste (Cordylidae) — rodzina naziemnych jaszczurek z rzędu łuskonośnych (Squamata).
- Opis
- Charakteryzują się dużymi, dachówkowato nakładającymi się na siebie łuskami, zakończonymi grubymi, ostrymi i sterczącymi kolcami stanowiącymi ochronę przed napastnikami. Łuski na ciele tworzą regularne pierścienie. Ich rozsunięcie umożliwia jaszczurce celowe zaklinowanie się w szczelinie skalnej, co praktycznie uniemożliwia drapieżnikowi wyciągnięcie gada. Największe łuski pokrywają tył głowy i ogon. Brak zdolności do autotomii. Różnorodnie ubarwione, niektóre bardzo kolorowe. Pod tarczkami głowowymi i pod łuskami płytki osteodermalne. Język mały, zaokrąglony, pokryty brodawkami. Odnóża pięciopalczaste, zakończone pazurkami. U niektórych gatunków odnóża zredukowane do dwóch palców. Na tylnych kończynach otwory gruczołów udowych.
- Rozmiary
- Długość głowy i tułowia od 5 do 20 cm, całkowita długość ciała wraz z ogonem do 40 cm (szyszkowiec olbrzymi)
- Biotop
- Stepy i sawanny, tereny skaliste
- Pokarm
- Głównie owadożerne, ale niektóre zjadają również rośliny
- Zachowanie
- Aktywne w dzień
- Rozmnażanie
- jajożyworodne, z wyjątkiem jajorodnego rodzaju Platysaurus
- Występowanie
- Wschodnia i południowa Afryka
Systematyka [edytuj]
Podrodziny i rodzaje według Stanleya i współpracowników (2011).
Podrodzina: Cordylinae
- rodzaj Chamaesaura
- rodzaj Cordylus
- rodzaj Hemicordylus
- rodzaj Karusasaurus
- rodzaj Namazonurus
- rodzaj Ninurta
- rodzaj Ouroborus
- rodzaj Pseudocordylus
- rodzaj Smaug
Bibliografia [edytuj]
- Hanna Dobrowolska: Gady. Warszawa: Państwowe Wydaw. Naukowe, 1981. ISBN 83-01-00957-8.
- Włodzimierz Juszczyk: Gady i płazy. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1986. ISBN 83-214-0464-2.
- Higher taxa: Cordylidae (ang.). The Reptile Database. [dostęp 5 stycznia 2013].
- Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005. ISBN 83-01-14344-4.
- Edward L. Stanley, Aaron M. Bauer, Todd R. Jackman, William R. Branch i P. Le Fras N. Mouton. Between a rock and a hard polytomy: Rapid radiation in the rupicolous girdled lizards (Squamata: Cordylidae). „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 58 (1), s. 53–70, 2011. doi:10.1016/j.ympev.2010.08.024 (ang.).
