TKt1

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
TKt1
TKt1-63 (eksponat Skansenu w Chabówce)
TKt1-63 (eksponat Skansenu w Chabówce)
Producent Hohenzollern
Lata budowy 1914 – 1919
Układ osi 1'D1'
Masa służbowa 97 600 kg
Masa pustego parowozu 77 050 kg
Długość parowozu 20 063 mm
Wysokość 4 240 mm
Moc znamionowa 1000 KM (735 kW)
Prędkość maksymalna 65 km/h
Powierzchnia przegrzewacza 50,28 m²
Powierzchnia rusztu 2.56 m²
Średnica cylindra 600 mm
Skok tłoka 660 mm
Średnica kół napędnych 1350 mm
Średnica kół tocznych 1000 mm
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Portal Portal Transport szynowy

TKt1 – polskie oznaczenie parowozu-tendrzaka pruskiej serii T14. Używane były również przez PKP.

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

93 023. Zdjęcie wykonano w 1952 roku

Lokomotywy serii T14 oznaczone przez PKP jako TKt1 były parowozami-tendrzakami konstrukcji niemieckiej produkowanymi w latach 1914 – 1919. Łącznie zbudowano w Niemczech ponad 500 sztuk tych parowozów. Parowozy zaprojektowane były do obsługi kolei miejskich w obrębie Berlina, a także do prowadzenia pociągów na trasach górskich. Założeniem konstrukcyjnym było uzyskanie stosunkowo dużej siły pociągowej, znacznych przyśpieszeń rozruchowych oraz jednakowej prędkości w obydwu kierunkach. Narzucało to układ osi napędowych i tocznych 1'D'1 (przednia oś toczna, cztery osie napędowe, tylna oś toczna). Parowóz posiadał cztery skrzynie wodne: dwie po bokach kotła, trzecią nad tylną osią toczną i czwartą nad pierwszą i drugą osią napędową.

Mimo początkowych planów nie skierowano parowozów do obsługi kolei berlińskich, gdyż zdecydowano się na elektryfikację węzła berlińskiego. Posiadane lokomotywy skierowano wówczas na linie górskie Saksonii. Po I wojnie światowej oznaczono je w Niemczech jako seria (Baureihe) 930-4.

Własności trakcyjne i użytkowanie[edytuj | edytuj kod]

Po I wojnie światowej Polska otrzymała część tych lokomotyw. W praktyce eksploatowano 27 z nich. Skierowano je zgodnie z przeznaczeniem na linie górskie, m.in. linię Kraków – Zakopane. Mmimo znacznej siły pociągowej parowozy okazały się nieudane. Z powodów konstrukcyjnych parowóz był źle wyważony, co ograniczało jego prędkość do 60 km/h. Natomiast jadąc w terenie płaskim z prędkością 40 km/h parowóz osiągał moc 1000 KM i mógł ciągnąć składy o ciężarze 2000 t. Pomimo tego parowóz okazał się mało przydatny w ruchu zarówno osobowym jak i towarowym z powodu wysokiej awaryjności. Z tego względu zarząd PKP zdecydował się na zastąpienie TKt1 na linii zakopiańskiej nowym parowozem konstrukcji polskiej OKz32, który okazał się znacznie bardziej efektywny.

Jedyny w Polsce egzemplarz lokomotywy TKt1 znajduje się w Skansenie Taboru Kolejowego w Chabówce. Parowóz jest nieczynny, stanowi jedynie egzemplarz muzealny.