Tadeusz Hupałowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Tadeusz Hupałowski
generał dywizji generał dywizji
Data i miejsce urodzenia 25 czerwca 1922
Złoczów, Polska 
Data i miejsce śmierci 22 grudnia 1999
Warszawa, Polska 
Przebieg służby
Lata służby 19451991
Stanowiska szef Zarządu Operacyjnego Sztabu Generalnego WP,
I z-ca Gł. Inspektora Obrony Terytorialnej, szef sztabu Śląskiego OW, I z-ca szefa Sztabu Generalnego WP
Późniejsza praca minister administracji, gospodarki terenowej i ochrony środowiska, prezes Najwyższej Izby Kontroli
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy I klasy Order Sztandaru Pracy II klasy Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej Medal 30-lecia Polski Ludowej Medal 40-lecia Polski Ludowej Medal za Odrę, Nysę, Bałtyk Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Złoty Medal "Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny" Srebrny Medal "Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny" Brązowy Medal "Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny" Medal Za udział w walkach o Berlin Złoty Medal "Za zasługi dla obronności kraju" Srebrny Medal "Za zasługi dla obronności kraju" Brązowy Medal "Za zasługi dla obronności kraju" Medal Komisji Edukacji Narodowej Order Przyjaźni Narodów (ZSRR) Medal "Za umacnianie braterstwa broni" (ZSRR)
Prezes Najwyższej Izby Kontroli
Okres urzędowania od marca 1983
do lutego 1991
Poprzednik Mieczysław Moczar
Następca Walerian Pańko
Grób Tadeusza Hupałowskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie

Tadeusz Hupałowski (ur. 25 czerwca 1922 w Złoczowie, zm. 22 grudnia 1999 w Warszawie) – generał dywizji Wojska Polskiego, minister administracji, gospodarki terenowej i ochrony środowiska, prezes Najwyższej Izby Kontroli.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Służba wojskowa[edytuj | edytuj kod]

Do WP wstąpił w 1945 roku. Ukończył Oficerską Szkołę Piechoty (1945), Akademię Nauk Politycznych w Warszawie (1951) oraz Akademię Wojskową w Czechosłowacji (1951) i Wyższą Akademię Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR w Moskwie.

Był oficerem sztabowym. W latach 1958-1961 był przedstawicielem WP przy Zjednoczonym Dowództwie Sił Zbrojnych Państw-Uczestników Układu Warszawskiego w Moskwie, następnie zastępcą szefa i szefem Zarządu Operacyjnego Sztabu Generalnego WP.

W 1963 roku otrzymał awans na generała brygady.

W 1965 roku objął stanowisko zastępcy Głównego Inspektora Obrony Terytorialnej – szefa Inspektoratu Obrony Terytorialnej (gen. Grzegorza Korczyńskiego). W latach 1968-1972 był zastępcą dowódcy – szefem sztabu Śląskiego Okręgu Wojskowego z siedzibą we Wrocławiu. Kolejne lata jego służby związane były ze Sztabem Generalnym WP, gdzie w latach 1972-1973 był zastępcą szefa do spraw organizacyjno-mobilizacyjnych, a w latach 1973-1981 I zastępcą szefa Sztabu Generalnego WP (gen. Floriana Siwickiego).

W 1972 roku otrzymał awans na generała dywizji.

W 1981 roku brał udział w przygotowaniach do wprowadzenia w Polsce stanu wojennego. W 1981 roku powołany na ministra administracji, gospodarki terenowej i ochrony środowiska. W stanie spoczynku od 1991 roku.

Działalność polityczna[edytuj | edytuj kod]

W latach 1981-1983 był ministrem administracji, gospodarki terenowej i ochrony środowiska. Wchodził również w skład powołanej w okresie stanu wojennego Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego. W 1983 został powołany przez Sejm na stanowisko prezesa Najwyższej Izby Kontroli. Na stanowisku tym zastąpił Mieczysława Moczara. Próba odwołania Hupałowskiego ze stanowiska prezesa NIK w listopadzie 1988 roku, na wniosek Biura Politycznego KC PZPR, spotkała się ze sprzeciwem Sejmu, co było ewenementem w historii PRL. Stanowisko prezesa Najwyższej Izby Kontroli utrzymał aż do 1991 roku, gdyż Sejm RP nie był w stanie wybrać jego następcy.

Członek PZPR od 1951 roku. Delegat na VII (1975), VIII (1980) oraz X (1986) Zjazd PZPR. W latach 1975-1981 wchodził w skład Centralnej Komisji Kontroli Partyjnej PZPR. W latach 1986-1990 był wiceprzewodniczącym Centralnej Komisji Kontrolno-Rewizyjnej PZPR. Był również długoletnim prezesem Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Libijskiej.

Śmierć i pogrzeb[edytuj | edytuj kod]

Zmarł 22 grudnia 1999 w Warszawie. Pochowany 28 grudnia 1999 na Cmentarzu Komunalnym (d. Wojskowym) na Powązkach w Warszawie. W pogrzebie udział wziął były Prezydent PRL gen. armii Wojciech Jaruzelski oraz Szef Sztabu Generalnego WP gen. broni Henryk Szumski. Mowy pogrzebowe wygłosili: w imieniu Sztabu Generalnego WP – gen. dyw. Franciszek Puchała, w imieniu przyjaciół – gen. broni Antoni Jasiński, w imieniu Najwyższej Izby Kontroli – prezes NIK Janusz Wojciechowski.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • A. Dudek, Reglamentowana rewolucja. Rozpad dyktatury komunistycznej w Polsce 1988–1990, Wydawnictwo Arcana, Kraków 2005
  • A. Karaś, Sąd nad autorami stanu wojennego, Polska Oficyna Wydawnicza BGW, Warszawa 1993
  • H.P. Kosk, Generalicja Polska, tom I, Wydawnictwo Ajaks, Warszawa – Pruszków 1999
  • Kto jest kim w Polsce 1984. Informator biograficzny, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1984
  • Kto jest kim w Polsce 1989. Informator biograficzny, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989
  • M. Jędrzejko, M. Paszkowski, M. Krogulski, Generałowie i admirałowie III Rzeczypospolitej (1989-2002) Wydawnictwo Von Borowiecky, Warszawa 2002, ISBN 83-87689-46-7
  • J. Królikowski, Generałowie i admirałowie Wojska Polskiego 1943-1990 t. I: A-H, Toruń 2010, s. 544-547.
  • P. Martell, G. P. Hayes, World military leaders, Bowker, New York 1974
  • T. Mołdawa, Ludzie władzy 1944–1991, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1991
  • M. F. Rakowski, Dzienniki polityczne 1987-1990, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2005
  • J. Stroynowski (red.), Who is who in the Socialist countries of Europe : a biographical encyclopedia of more than 12,600 leading personalities in Albania, Bulgaria, Czechoslovakia, German Democratic Republic, Hungary, Poland, Romania, Yugoslavia 1989, tom 3, K.G. Saur Pub., 1989
  • Dane o odznaczeniach na podstawie kroniki w kwartalniku "Wojskowy Przegląd Historyczny" (1960-1989)