Tadeusz Prauss

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Tadeusz Feliks Prauss
Tadeusz Feliks Prauss
podpułkownik pilot podpułkownik pilot
Data i miejsce urodzenia 21 grudnia 1896
Warszawa
Data i miejsce śmierci kwiecień 1940
zamordowany przez NKWD w Charkowie
Przebieg służby
Lata służby 1915-1940
Siły zbrojne Wappen Kaisertum Österreich 1815 (Klein).png Armia Austro-Węgier
Roundel of Poland (until 1993).svg Siły Powietrzne RP
Jednostki 3 Eskadra Wywiadowcza
Stanowiska z-ca dowódcy Oficerskiej Szkoły Lotnictwa
w Grudziądzu,
dowódca
• dywizjonu liniowego 4 Pułku Lotniczego
6 Pułku Lotniczego
• lotnictwa i OPL Armii "Modlin"
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Srebrny Krzyż Zasługi

Tadeusz Feliks Prauss (ur. 21 grudnia 1896 w Warszawie, zamordowany w kwietniu 1940 w Charkowie)[1]podpułkownik pilot Wojska Polskiego II RP, ofiara zbrodni katyńskiej.

Spis treści

[edytuj] Biografia

[edytuj] Młodość i służba w Cesarskiej i Królewskiej Armii

Był synem Tadeusza, architekta, i Janiny z Gąsiorowskich. Jego bratem był inż. Stanisław Prauss, konstruktor lotniczy i pilot sportowy. Uczył się w Gimnazjum im. Mikołaja Reja w Warszawie, następnie od 1912 w II Wyższej Szkole Realnej w Krakowie, gdzie w 1914 (podczas I wojny światowej) zdał maturę. W 1915 został powołany do Cesarskiej i Królewskiej Armii. Służył w 13 Pułku Piechoty. Po ukończeniu Szkoły Oficerów Rezerwy w Opawie, walczył na froncie na Bukowinie i w Małopolsce Wschodniej.

W czerwcu 1916 został skierowany do szkoły obserwatorów lotniczych w Wiener Neustadt. Po jej ukończeniu, w stopniu chorążego, latał jako obserwator na samolotach rozpoznawczych w eskadrze Flik 13 (Fliegerkompagnie 13) na froncie włoskim. Odbył 57 lotów bojowych. Od czerwca do września 1918 odbył kurs pilotażu w Krakowie, a następnie – wyższego pilotażu w Neumarkt, gdzie zastał go koniec wojny.

[edytuj] Służba w Wojsku Polskim

Już 11 listopada 1918 Prauss w stopniu podporucznika pilota wstąpił do nowo formującego się lotnictwa polskiego w Krakowie. Po przeniesieniu do Warszawy, w styczniu 1919 został przydzielony do 3 Eskadry Wywiadowczej. Od lutego 1919 służył na froncie wojny polsko-bolszewickiej, początkowo operując w rejonie Kowla. Od kwietnia do czerwca 1920 latał w rejonie KijowaBerdyczowa na rozpoznanie oraz bombardowanie pozycji nieprzyjaciela. 19 maja, podczas nalotów eskadry na stację Demirki, jego samolot został zestrzelony (drugim członkiem załogi był obserwator, ppor. Tereszczenko)[2]. 4 czerwca 1920 pod Kijowem został ranny[3]. Odbył 41 lotów bojowych podczas wojny.

Po zakończeniu działań, zweryfikowany 25 października 1920 w stopniu kapitana pilota. Od czerwca 1921 był dowódcą 10 Eskadry Wywiadowczej w 2 Pułku Lotniczym, a od września 16 Eskadry Wywiadowczej. W sierpniu 1922 został zastępcą dowódcy Oficerskiej Szkoły Lotnictwa w Grudziądzu. Brał udział w pierwszym grupowym przelocie polskich samolotów Breguet 19 nad Alpami. Latał także nad Tatrami, a w wolnym czasie uprawiał narciarstwo, turystykę i taternictwo, propagując je wśród lotników[4].

Od stycznia 1925 był dowódcą dywizjonu liniowego 4 Pułku Lotniczego w Toruniu, a od czerwca tego roku dowódcą Niższej Szkoły Pilotów w Bydgoszczy. Od kwietnia 1927 był zastępcą dowódcy 4 Pułku Lotniczego w Toruniu. W 1928 został komendantem Centrum Wyszkolenia Podoficerów Lotnictwa w Bydgoszczy. Od 1934 do sierpnia 1939 był dowódcą 6 Pułku Lotniczego we Lwowie. Tuż przed wybuchem II wojny światowej, 24 sierpnia 1939 został dowódcą lotnictwa i OPL Armii "Modlin".

Podczas kampanii wrześniowej we Lwowie dostał się do niewoli radzieckiej. Skierowany do obozu w Starobielsku, a następnie zamordowany przez NKWD, prawdopodobnie w kwietniu-maju 1940 w Charkowie, tak jak inni jeńcy tego obozu. Bliższe szczegóły nie są znane.

Symboliczny grób Tadeusza Praussa znajduje się w Warszawie na cmentarzu ewangelickim przy ul. Żytniej, w grobie rodzinnym Gąsiorowskich i Praussów.

Minister Obrony Narodowej decyzją Nr 439/MON z dn. 5 października 2007 awansował go pośmiertnie do stopnia pułkownika[5]. Nominacja została ogłoszona 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości "Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów".

[edytuj] Awanse

  • Chorąży – 1916
  • Podporucznik – 1918
  • Porucznik
  • Kapitan – 3 maja 1922 zweryfikowany ze starszeństwem z 1 czerwca 1919
  • Major – 31 marca 1924 ze starszeństwem z 1 lipca 1923 i 11 lokatą w korpusie oficerów zawodowych aeronautycznych
  • Podpułkownik – 18 lutego 1930 ze starszeństwem z 1 stycznia 1930 i 5 lokatą w korpusie oficerów zawodowych aeronautycznych
  • Pułkownik – 5 października 2007 (pośmiertnie)

[edytuj] Ordery i odznaczenia

[edytuj] Pamięć

Jesienią 2008 – w ramach programu edukacyjnego "Katyń – ocalić od zapomnienia" – przy Zespole Szkół Rolniczych w Słubicach posadzono dąb, który ma upamiętniać postać Tadeusza Praussa.

Przypisy

  1. caw.wp.mil.pl - Płk pil. Tadeusz Prauss (pol.) [dostęp 2011-11-21]
  2. Krzysztof Tarkowski, Lotnictwo polskie w wojnie z Rosją Sowiecką 1919-1920, Warszawa, 1991, s.61, ISBN 83-206-0985-2
  3. Władysław Bartosz, Tadeusz Prauss – uzupełnienie, w: "Skrzydlata Polska", nr 51(1986), 17.12.1989, s. 7
  4. z-ne.pl - Tadeusz Feliks Prauss (pol.) [dostęp 2011-11-21]
  5. Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 r. w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.

[edytuj] Bibliografia

[edytuj] Zobacz też

Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj