Tarczownica tarczowata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tarczownica tarczowata
Darmera peltata 04.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd skalnicowce
Rodzina skalnicowate
Rodzaj tarczownica
Gatunek tarczownica tarczowata
Nazwa systematyczna
Darmera peltata (Torr. ex Benth.) Voss
Gärtn. Zentral-Bl. 1: 645 1899[2]
Synonimy
  • Leptarrhena inundata Behr ex Kellogg
  • Peltiphyllum peltatum (Torr. ex Benth.) Engl.
  • Saxifraga peltata Torr. ex Benth.
"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Kwiatostan
Liście

Tarczownica tarczowata (Darmera peltata (Torr. ex Benth.) Voss) – gatunek rośliny z monotypowego rodzaju tarczownica (Darmera A. Voss, Gärtn. Zentrabl. 1: 645. Nov 1899) z rodziny skalnicowatych. Występuje w zachodniej części Ameryki Północnej na obszarze od Kolumbii Brytyjskiej po północną Kalifornię. Roślina jest często uprawiana jako ozdobna, zwłaszcza w dużych ogrodach, gdzie w odpowiednich dla siebie warunkach rozrasta się, nierzadko pokrywając duże powierzchnie[3] (może być uprawiana jako roślina okrywowa[4]).

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Okazała bylina osiągająca 1,5 m wysokości, rozrastająca się za pomocą długich, grubych i spłaszczonych kłączy, barwy czerwonobrązowej i ciemnobrązowej. Wierzchołek kłącza otulony jest szerokimi pochwami liściowymi[3][4].
Liście
Długoogonkowe, tarczowate, o średnicy osiągającej do 40 cm, na brzegu z 7–15 płytkimi klapami, ostro ząbkowanymi i wcinanymi[3][4].
Kwiaty
Zebrane w gęste i okazałe baldachogrona wyrastające na wysokich i bezlistnych pędach kwiatostanowych przed rozwojem liści. Pędy te pokryte są długimi włoskami, między którymi znajdują się też krótsze włoski gruczołowe. Poszczególne kwiaty mają średnicę od 9 do 14 mm. Pięć działek kielicha o długości do 3,5 mm połączonych jest u nasady. Płatki, których jest także pięć są wolne i białe lub bladoróżowe. Osiągają do 7 mm długości i mają kształt eliptyczny do odwrotnie jajowatego. Pręcików jest 10. Zalążnia częściowo dolna, powstaje z dwóch owocolistków, każdy z osobną szyjką słupka[3][4].
Owoce
Torebka koloru purpurowego, o długości do 10 mm. Zawiera bardzo liczne i drobne nasiona[3][4].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja rodzaju według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Rodzaj z rodziny skalnicowatych (Saxifragaceae) z rzędu skalnicowców (Saxifragales) należącego do dwuliściennych właściwych[1]. Jest blisko spokrewniona z rodzajem skalnica (Saxifraga)[3].

Uprawa[edytuj | edytuj kod]

Roślina może być uprawiana w 5 strefie mrozoodporności. Najlepiej rośnie w miejscach wilgotnych i zacienionych, np. nad zbiornikami i strumieniami. Wymaga gleby żyznej i próchnicznej[4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-07-01].
  2. Darmera peltata (Torr. ex Benth.) Voss. W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2013-12-12].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2011, s. 100. ISBN 0333748905.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Beata Grabowska, Tomasz Kubala: Encyklopedia bylin. Tom I, A-J. Poznań: Zysk i s-ka, 2012, s. 872-873. ISBN 978-83-7506-845-0.