Tau

Ten artykuł dotyczy litery alfabetu. Zobacz też: tau (ryba).

Alfabet grecki

Αα alfa	Νν ny (ni)
Ββ beta (wita)*	Ξξ ksi
Γγ gamma (ghama)	Οο omikron
Δδ delta (dhelta)	Ππ pi
Εε epsilon	Ρρ rho (ro)
Ζζ dzeta (zita)	Σσς sigma
Ηη eta (ita)	Ττ tau (taf)
Θθ theta (thita)	Υυ ipsylon
Ιι jota	Φφ phi (fi)
Κκ kappa (kapa)	Χχ chi
Λλ lambda (lambdha)	Ψψ psi
Μμ my (mi)	Ωω omega
Litery nieużywane współcześnie
() digamma	san
stigma	szo
heta	() koppa
	() sampi
* W nawiasach podano odmienną od tradycyjnej, współczesną wymowę w języku nowogreckim według polskiej, podręcznikowej transkrypcji.

Tau (taf, st.gr. ταῦ, nw.gr. ταυ, pisana Ττ) – dziewiętnasta litera alfabetu greckiego i dwudziesta druga, a zarazem ostatnia litera alfabetu hebrajskiego znana pod symbolem ת. W greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 300, a w hebrajskim liczbę 400.

Użycie jako symbolu [edytuj]

Τ [edytuj]

Majuskuły tau nie używa się jako symbolu, ponieważ wygląda ona tak samo jak łacińska litera T.

τ [edytuj]

Franciszkańska tauka

W religii chrześcijańskiej krzyż tau τ często łączony jest z osobą Jezusa Chrystusa, bądź też z duchowością Tau. Jej pierwotna forma przypominała X, bądź + i była często używana jako osobisty podpis czy znak pieczętujący dokument lub własność. "Mój podpis" w Hi 31,35 dosłownym tłumaczeniu brzmi "moja tau". W kulturze grecko-rzymskiej ten znak zbawienia wyrażał liczbę 300. τ była też używana jako znak magiczny, chroniący od zarazy i demonów, umieszczano ją na amuletach, na murach domów. Później używali jej bracia szpitalni św. Antoniego Pustelnika (stąd nazwa krzyż św. Antoniego). Znany też jako krzyż egipski czy crux commissa. Znak τ przyjął i używał św. Franciszek podczas Soboru Laterańskiego IV, pod wpływem mowy papieża Innocentego III, nawiązującej do widzenia Ezechiela (Ez 9,4-6) i zawierającej wezwanie "bądźcie więc bojownikami τ i krzyża". Innocenty III, wyrażał jednocześnie przekonanie, że tak właśnie wyglądał krzyż Zbawiciela, zanim Poncjusz Piłat przybił do niego tabliczkę z napisem: Jezus Nazarejczyk, Król żydowski (J 19,19). Dzisiaj używany powszechnie przez członków zakonów i zgromadzeń franciszkańskich, zawieszony na sznurku lub rzemyku z trzema węzełkami.

W statystyce używana do oznaczenia kilku miar zależności statystycznej:
- τ – tau Kendalla
- $\tau_a$ tau-a Kendalla
- $\tau_b$ tau-b Kendalla
- $\tau_c$ tau-c Kendalla
W fizyce cząstek – symbol taonu
W fizyce również – średni czas życia cząstek
W automatyce i elektryce oznacza stałą czasową.
Tau Wieloryba to debiutanckie opowiadanie klasyka polskiej science fiction, Janusza A. Zajdla
W mechanice do oznaczania naprężeń stycznych
Jedna ze stron konfliktu w uniwersum Warhammer 40,000
Jako stała matematyczna wynosząca dwukrotnosc liczby Pi. T-około 6.28