Tauryna

Tauryna
Nazewnictwo
Nomenklatura systematyczna (IUPAC) kwas 2-aminoetanosulfonowy
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny	C2H7NO3S
Inne wzory	HO3SCH2CH2NH2
Masa molowa	125,14 g/mol
SMILES NCCS(=O)(O)=O
Identyfikacja
Numer CAS	107-35-7
PubChem	1123
DrugBank	DB01956
Właściwości Gęstość i stan skupienia 1,734 g/cm³; ciało stałe Rozpuszczalność w wodzie 63 g/l (20 °C) Temperatura topnienia 300 °C (rozkład) Kwasowość (pKa) pKa1 1,5; pKa2 9,06
Niebezpieczeństwa MSDS Zewnętrzne dane MSDS Zagrożenia (GHS) Uwaga Zwroty H H315, H319, H335 Zwroty EUH brak zwrotów EUH Zwroty P P261, P305+P351+P338 Zagrożenia (UE) Drażniący (Xi) Zwroty R R36/37/38 Zwroty S S26, S36 NFPA 704 0 2 0   Numer RTECS WX0175000
Podobne związki
Podobne związki	alliina, β-alanina, cysteina
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Tauryna – organiczny związek chemiczny z grupy aminokwasów. W przeciwieństwie do aminokwasów biogennych nie posiada kwasowej grupy karboksylowej, lecz grupę sulfonową. Tauryna jest β-aminokwasem (grupa aminowa i sulfonowa są rozdzielone 2 atomami węgla) i nie zawiera atomów asymetrycznych, a więc nie posiada izomerów L i D.

Związek ten jest produktem końcowym degradacji aminokwasu siarkowego, cysteiny. Może być wbudowywana do peptydów, lecz nie stwierdzono występowania aminoacylo-tRNA specyficznego dla tauryny.

Działanie

Funkcją biochemiczną tauryny jest m.in. sprzęganie kwasów żółciowych przed wydaleniem ich z wątroby. Tworzą się sole kwasów żółciowych – kwas taurocholowy i taurochenodeoksycholowy. Zwiększa to rozpuszczalność kwasów żółciowych, a co za tym idzie poprawia ich zdolności emulgujące tłuszcze w świetle przewodu pokarmowego. Tauryna pomaga transportować kreatynę do mięśni co powoduje jej bardziej efektywne wykorzystanie, a także przyśpiesza regenerację mięśni po wysiłku. W miarę wysiłku organizm przestaje wytwarzać wymagane ilości tauryny i następuje jej niedobór.

Tauryna działa jak transmiter metaboliczny i ma dodatkowo efekt detoksykujący oraz wzmacniający siłę skurczu serca.

Tauryna wpływa na ośrodkowy układ nerwowy. Przypisuje się jej funkcje neuroprzekaźnika. Jest m.in. agonistą receptorów GABA(A). Tauryna miałaby poprawiać funkcje poznawcze i pomagać w nauce poprzez zwiększenie metabolizmu komórek glejowych i, pośrednio, wszystkich neuronów.

Odkryto, że wyjątkowo wysokie stężenie tauryny występuje w rozwijającym się mózgu i drastycznie spada zaraz po zakończeniu procesu rozwoju.

Tauryna syntetyczna jest składnikiem dostępnych na rynku napojów energetyzujących, mleka modyfikowanego w proszku dla dzieci, karmy dla zwierząt (m.in. jako niezbędna dla kotów) oraz odżywek dla sportowców zawierających również kofeinę, glukuronolakton i inne substancje.

Organizm ludzki wytwarza niewielkie ilości tauryny w wątrobie, mózgu, jelitach i mięśniach szkieletowych. Jej naturalnym źródłem są szczególnie ostrygi, mięso, ryby, serwatka, soczewica, groch. Niemowlęta karmione piersią otrzymują niezbędną dawkę tauryny w mleku matki. Jest też niezbędnym składnikiem w diecie kotów – jest dla nich aminokwasem egzogennym.

Bibliografia

• E. Bańkowski: Biochemia. Wrocław: Urban & Partner, 2004. ISBN 8389581108. 
• W. Kostowski, Z.S. Herman: Farmakologia. Podstawy farmakoterapii. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2003. ISBN 8320033500. 
• Gustaw Kulasek, Michał Jank, Ewa Sawosz. Biologiczna rola tauryny u ssaków. „Życie weterynaryjne”. 79 (11), s. 603–608, 2004. 

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.