Teresa Tomsia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Teresa Tomsia – Biblioteka Raczyńskich, Poznań 2007, fot. Małgorzata Lebda

Teresa Tomsia (ur. 20 grudnia 1951 w Wołowie) – polska poetka, eseistka, animatorka kultury.

Ukończyła polonistykę (UAM 1975 r.) i studium reżyserii (1977): pisała wiersze, scenariusze kabaretowe i teksty piosenek, angażując do współdziałania młodzież uzdolnioną literacko i teatralnie w Świdwinie na Pomorzu. W 1981 roku zamieszkała w Poznaniu, gdzie założyła i prowadziła Klub Piosenki Literackiej "Szary Orfeusz" (1996-2001). Debiutowała tomikiem poetyckim Czarne wino (Wydawnictwo Poznańskie, 1981). Jej twórczość publikowały m.in. czasopisma: paryska "Kultura", "Exempla", "W drodze", "Nasza Rodzina", "Zeszyty Literackie", "Topos", "Tygiel Kultury", "Przegląd Powszechny" i "Gazeta Malarzy i Poetów". W 1997 r. przebywała w Domu Pisarza w Stuttgarcie na stypendium landu Badenii-Wirtembergii. Na język francuski jej poezję przełożyli: Krzysztof Jeżewski i Claude-Henry du Bord, na język niemiecki: Dorothea Müller-Ott i Christine Koschel. Obecnie Współpracuje z Wojewódzką Biblioteką Publiczną i Centrum Animacji Kultury Wielkopolski. Należy do Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Teresa Tomsia i Michał Milberger – Pracownia przy rue Borromée, Paryż 1997, fot. Marek Wittbrot

Poezja[edytuj | edytuj kod]

  • Czarne wino (Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1981)
  • Białe tango (Czytelnik, Warszawa 1987)
  • Wieczna rzeka – Der ewige Fluss (W drodze, Poznań 1996)
  • Konik z Polski – Ein Pferdchen aus Polen – wiersze dla dzieci (Poznań 1992, 1999)
  • Przed pamięcią (Ars Nova, Poznań 2000)
  • Piękniejsze – Schöner – C’est plus beau (Verlag Im Wald, Rimbach 2000)
  • Skażona biel (seria poetycko-plastyczna SPP, Poznań 2004)
  • Wątpiąc, idę (wybór wierszy z lat 1979-2005): Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2005)
  • Kamyki. Elegie i krótkie żale (Wielkopolska Biblioteka Poezji, tom 27): Wydawnictwo WBPiCAK, Poznań 2011)
  • Co było, co jest (Wydawnictwo Biblioteka Telgte, Poznań 2013)

Śpiewniki[edytuj | edytuj kod]

  • Ballada o poetach – pieśni i piosenki poetyckie (Rhytmos, DiKŚW, 2001)
  • Perswazje – piosenki literackie i kabaretowe (Rhytmos, 2002)

Proza[edytuj | edytuj kod]

  • Ślady obecności (Recogito 2000-2012):
    • Wyjście z ogrodu, 2004/28;
    • Dom, 2004/29;
    • Dar patrzenia, 2004/31;
    • Tak to jest, 2005/33;
    • Zapukałam do twoich drzwi, 2005/35;
    • Widokówka z Gardone Riviera, 2005/36;
    • Spotkanie, 2005/37.
  • Z szarego notatnika (Latarnia Morska, 2008/1)
  • Dom utracony, dom ocalony (Wydawnictwo Poznańskie, 2009)

Eseje wybrane[edytuj | edytuj kod]

  • Pierwsze spojrzenie na Bremę (Recogito, 2003/19)
  • Widzialne i niewiadome (Tygiel Kultury, 2003/7-9)
  • Po stronie humanizmu (Tygiel Kultury, 2004/10-12)
  • Bliżej Nieskończonego – o poezji Adriany Szymańskiej (Przegląd Powszechny, 2005/12)
  • Ulica kwitnących bzów (Recogito, 2006/38)
  • W obronie słów, snu, granic (Tygiel Kultury, 2006/1-3)
  • Drugie spojrzenie na Bremę (Recogito, 2006/39)
  • Być – po stokroć być – w swym czasie (Recogito, 2009/54)

Szkice[edytuj | edytuj kod]

  • Tożsamość trwalsza niż okoliczność. Artur Międzyrzecki (Teka, 2005/2-4)
  • Obudź się i mów (Tygiel Kultury, 2006/4-6)
  • W ciernistej ciszy. O tożsamości w poezji Zbigniewa Dominiaka (Tygiel Kultury, 2007/4-6)
  • Zbigniew Krupowies – poeta "zamkniętych drzwi" (Latarnia Morska, 2008/2)
  • Otchłań – miejsce poety. Wspomnienie o Andrzeju Ogrodowczyku (Recogito, 2010/60)
  • Rzeczywiste i wyobrażone (Szkice, portrety, spotkania), Oficyna Wydawnicza Łośgraf, Warszawa 2013
  • Nie pozwól ginąć moim słowom (Topos 5/2013)
  • Paweł Jocz in memoriam (Recogito 73/2013)
  • Znaki na podręcznej mapie dłoni (Recogito 74/2013)

Przegląd krytyki[edytuj | edytuj kod]

  • Tygodnik Kulturalny 39/1988, Zbigniew Bieńkowski: Protest
  • Rzeczpospolita 220 (4474), 1996, Krzysztof Masłoń: Ogród porośnięty ostami
  • Nowe Książki 2/2001, Wojciech Kaliszewski: Poezja prawdy
  • Poésie Premiére 21/Nov 2001 – Feb 2002, Paryż 2002, Odile Caradi: Piękniejsze
  • Gazeta Malarzy i Poetów 1/2003, Andrzej Ogrodowczyk: Dwie epifanie w ogrodzie
  • Przegląd Powszechny 11/2004, Adriana Szymańska: Wspólnota wędrowania
  • Topos 1-2/2005, Paweł Mackiewicz: Po stokroć być – w swym czasie
  • Tygiel Kultury 1-3/2006, Krystyna Stołecka: Nachtkastlik
  • Topos 4/2006, Wiesław Setlak: Koniec znaczy początek
  • Tygiel Kultury 4-6/2006, Danuta Przybylska: Wyznanie ironiczne
  • Latarnia Morska 2 (10) 2008, Marek Czuku: Ta podróż ma sens
  • Pogranicza 5/2009, Urszula Bielas-Gołubowska: Dom pamięci
  • Tygiel Kultury 1-3/2010, Sława Cichowska: Jak opowiadać trudną historię
  • Recogito 68/2012, Piotr Bednarski: Jesteśmy dziećmi Mowy
  • Kurier Szczeciński 22XI2012, Bogdan Twardochleb: Nie tylko kresowe nostalgie
  • Przegląd Powszechny 5/2012, Adriana Szymańska: Wznosząc się ku sobie
  • Topos 5/2012, Piotr W. Lorkowski: Oswajanie kamyków albo wiersze dla zdezorientowanych
  • Sylwetka autorki w: Wielkopolski Alfabet Pisarek, WBPiCAK, Poznań 2012
  • Nowe Książki 11/2013, Przemysław Pieniążek: Przestrzeń pomiędzy
  • Migotania 3/2013, Janusz Kobierski: W lustrze teraźniejszego
  • Nowe Książki 1/2014, Karol Wojewoda: Niweczyć piórem ciemność

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

Za pracę twórczą oraz upowszechnianie polskiej poezji, pieśni i piosenki poetyckiej:

  • Tytuł "Zasłużony dla Miasta Świdwina", 1996
  • Wyróżnienie Marszałka Wielkopolski, 2001
  • Nagroda Prezydenta Miasta Poznania, 2006
  • Medal MKiDN "Zasłużony Kulturze Gloria Artis", 2007
  • Nagroda Marszałka Województwa Wielkopolskiego w dziedzinie kultury, 2010

Rozmowy[edytuj | edytuj kod]

  • Teresa Tomsia: Duchowość i współodczuwanie (Recogito, 2003/22)
  • Marek Wittbrot: Poszukując miary (Recogito, 2006/42)
  • N. Wójciak, J. Czerniuk: Co jest najtrudniejsze... (Recogito, 2007/47)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]