Teresa Wright

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Teresa Wright
Teresa Wright (1942)
Teresa Wright (1942)
Imię i nazwisko Muriel Teresa Wright
Data
i miejsce urodzenia
27 października 1918
Stany Zjednoczone Nowy Jork
Data
i miejsce śmierci
6 marca 2005
Stany Zjednoczone New Haven
Zawód aktorka
Współmałżonek Niven Busch (1942-1952)
Robert Anderson (1959-1978)
Lata aktywności 1941−1997
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Muriel Teresa Wright (ur. 27 października 1918 na Manhattanie, zm. 6 marca 2005 w New Haven) − amerykańska aktorka sceniczna, filmowa i telewizyjna, nagrodzona Oscarem za drugoplanową rolę w filmie Pani Miniver.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Lata wczesne[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się jako Muriel Teresa Wright w nowojorskim Harlemie, jako córka Marthy (z domu Espy) i Arthura Wrighta, który był agentem ubezpieczeniowym. Dorastała w Maplewood, w stanie New Jersey. Podczas uczęszczania do Columbia High School, Teresa poważnie zainteresowała się aktorstwem, grając w przedstawieniach teatru w Provincetown. Po ukończeniu szkoły w 1938 roku, wróciła do Nowego Jorku i została zatrudniona jako dublerka roli Emily (granej przez Dorothy McGuire i później przez Marthę Scott) w sztuce Thorntona Wildera Our Town. Aktorka przejęłą rolę po Scott, gdy ta wyjechała do Hollywood, by wystapić w filmowej adaptacji sztuki.

Kariera[edytuj | edytuj kod]

Jesienią 1939 roku wystąpiła w sztuce teatralnej Life with Father, grając rolę Mary Skinner przez dwa lata. Tam została odkryta przez łowców talentów wynajętych przez Samuela Goldwyna, który poszukiwał młodej aktorki do roli córki Bette Davis w adaptacji powieści Lillian Hellman Małe liski z 1941 roku. Wright natychmiast podpisała pięcioletni kontrakt aktorski w Hollywood.

Wright została nominowana do Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej za debiut filmowy w Małych liskach (1941). W następnym roku była nominowana ponownie, tym razem dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej za obraz Duma Jankesów, w którym zagrał u boku Gary'ego Coopera jako jego żona; w tym samym roku zdobyła Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej za rolę córki Greer Garson w filmie Pani Miniver. Żaden inny aktor nigdy nie pobił jej wyczynu, otrzymując nominację do Oscara za trzy pierwsze filmy w swojej karierze.

W 1943 roku Wright została wypożyczona do filmu studia Universal Cień wątpliwości, w reżyserii Alfreda Hitchcocka. Zagrała w filmie rolę niewinnej, młodej kobiety, która odkrywa, że jej ukochany wuj (grany przez Josepha Cottena), jest seryjnym mordercą. Inne ważne filmy aktorki to: Najlepsze lata naszego życia (1946), wielokrotnie nagradzany film o trudnym powrocie do domu po II wojnie światowej, oraz Pokłosie wojny (1950), gdzie wystąpiła u boku Marlona Brando.

Po 1959 r., pracowała głównie w telewizji i na scenie. Została nominowana do nagrody Emmy w 1957 roku. Za rolę w sztuce Morning's at Seven otrzymała Drama Desk Awards w 1980 roku.

Do jej późniejszych występów w filmach zaliczyć można film Gdzieś w czasie (1980) i rolę Panny Birdie w adaptacji powieści Johna Grishama Zaklinacz deszczu (1997) w reżyserii Francisa Forda Coppoli.

Aktorka ma dwie gwiazdy w Hollywood Walk of Fame, jedną filmową znajdującą się przy 1658 Vine Street, a drugą telewizyjną przy 6405 Hollywood Boulevard.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Wright była zamężna z pisarzem Nivenem Buschem w latach 1942/1952, mieli dwoje dzieci. Poślubiła dramaturga Roberta Andersona w 1959 roku, później rozwiedli się, ale utrzymywali bliskie stosunki do końca życia.

Zmarła na atak serca w Yale-New Haven Hospital w Connecticut w wieku 86 lat.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Filmy fabularne
  • 1997: Zaklinacz deszczu (The Rainmaker) jako Colleen 'Miss Birdie' Birdsong
  • 1993: The Red Coat
  • 1991: Zabójcza niewiedza (Lethal Innocence) jako Myra
  • 1990: Perry Mason: Desperackie oszustwo (Perry Mason: The Case of the Desperate Deception) jako Helene Berman
  • 1988: Dobra matka (The Good Mother) jako Babcia
  • 1987: The Fig Tree jako Babcia Mirandy
  • 1983: Bill: On His Own jako Mae Driscoll
  • 1982: Morning's at Seven jako Cora Swanson
  • 1980: Gdzieś w czasie (Somewhere in Time) jako Laura Roberts
  • 1980: The Golden Honeymoon jako Lucy Tate
  • 1977: Roseland jako May (The Waltz)
  • 1976: Flood! jako Alice Cutler
  • 1974: The Elevator jako Edith Reynolds
  • 1972: Crawlspace jako Alice Graves
  • 1969: Szczęśliwe zakończenie (The Happy Ending) jako Pani Spencer
  • 1969: Cześć, bohaterze! (Hail, Hero!) jako Santha Dixon
  • 1958: The Restless Years jako Elizabeth Grant
  • 1957: Escapade in Japan jako Mary Saunders
  • 1956: The Search for Bridey Murphy jako Ruth Simmons
  • 1954: Kocie ślady (Track of the Cat) jako Grace Bridges
  • 1953: Aktorka (The Actress) jako Annie Jones
  • 1953: Count the Hours jako Ellen Braden
  • 1952: The Steel Trap jako Laurie Osborne
  • 1952: California Conquest jako Julie Lawrence
  • 1952: Something to Live For jako Edna Miller
  • 1950: Pokłosie wojny (The Men) jako Ellen
  • 1950: The Capture jako Ellen Tevlin Vanner
  • 1948: Enchantment jako Lark Ingoldsby
  • 1947: The Trouble with Women jako Kate Farrell
  • 1947: The Imperfect Lady jako Millicent Hopkins
  • 1947: Ścigani (Pursued) jako Thor
  • 1946: Najlepsze lata naszego życia (The Best Years of Our Lives) jako Peggy Stephenson
  • 1944: Casanova Brown jako Isabel Drury
  • 1943: Cień wątpliwości (Shadow of a Doubt) jako Charlotte 'Charlie' Newton
  • 1942: Duma Jankesów (The Pride of the Yankees) jako Eleanor Twitchell
  • 1942: Pani Miniver (Mrs. Miniver) jako Carol Beldon
  • 1941: Małe liski (The Little Foxes) jako Alexandra Giddens
Seriale telewizyjne
  • 1996: Gdzie diabeł mówi dobranoc (Picket Fences) jako Emily Ridgefield
  • 1989: Dolphin Cove jako Nina Rothman
  • 1988: Napisała: Morderstwo (Murder, She Wrote) jako Helen Appletree
  • 1986: The Guiding Light jako Grace Cummings
  • 1986: Morningstar/Eveningstar jako Alice Blair
  • 1982: Statek miłości (The Love Boat)
  • 1979: NBC Special Treat
  • 1978: Grandpa Goes to Washington
  • 1974: Hawkins jako Jenny Burke
  • 1973: Owen Marshall: Counselor at Law jako Ruthanne Cameron
  • 1969: Lancer jako Ellen Haney
  • 1964-1965: The Defenders jako Anne Clark / Melissa Holmes
  • 1964: The Alfred Hitchcock Hour jako Marion Brown / Stella
  • 1964: Bonanza jako Katherine Saunders
  • 1962: The DuPont Show of the Week jako Mary
  • 1960: Sunday Showcase jako Julia Grant / Margaret Bourke White (2 episodes, 1960)
  • 1959: Adventures in Paradise jako Emilie Forbes
  • 1957: Playhouse 90 jako Annie Sullivan / Carol Morton
  • 1957: The Web jako Helen Fiske
  • 1957: Undercurrent jako Helen Fiske
  • 1956: Celebrity Playhouse jako Helen Fiske
  • 1956: Screen Directors Playhouse jako Mary
  • 1955-1956: The 20th Century-Fox Hour jako Doris Walker / Janice Walner
  • 1955-1956: The Star and the Story jako Terry Spencer
  • 1955-1956: Four Star Playhouse jako Carol Stuart / Siostra Margaret Madeleine
  • 1955: The Alcoa Hour jako Sylvia Hallock
  • 1955: Hallmark Hall of Fame jako Judith Anderson
  • 1955: Letter to Loretta
  • 1955: The Elgin Hour jako Marianne Merrick
  • 1955: General Electric Theater jako Mary Todd Lincoln
  • 1954-1962: The United States Steel Hour jako Allie Gulliver / różne role
  • 1954-1956: Climax! jako Eilene Wade / Louella Parsons
  • 1953-1957: The Ford Television TheatreAlison Stevens / różne role
  • 1952-1957: Schlitz Playhouse of Stars jako Laura Savage / Terry Hagen / Siostra Louise
  • 1952: Hollywood Opening Night
  • 1952: Robert Montgomery Presents
  • 1952: Your Show of Shows
  • 1951-1955: Lux Video Theatre jako Emily Lawrence / Laura Pennington

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Nagrody
Poprzednik
Mary Astor
za Wielkie kłamstwo
Oscar dla Najlepszej aktorki drugoplanowej
1943
za Pani Miniver
Następca
Katina Paxinou
za Komy bije dzwon