Thunersee

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jezioro Thun
Mapa Jeziora Thun
Mapa Jeziora Thun
Państwo  Szwajcaria
Kanton  Berno
Powierzchnia 48,3 km²
Wymiary 17,5 × 3,5 km
Głębokość
• maksymalna

217 m
Objętość 6,5 km³
Wysokość lustra 558 m n.p.m.
Rzeki zasilające Aare, Kander, Lombach
Rzeki wypływające Aare
Miejscowości nadbrzeżne Thun, Spiez, Oberhofen am Thunersee
Położenie na mapie Berna
Mapa lokalizacyjna Berna
Jezioro Thun
Jezioro Thun
Położenie na mapie Szwajcarii
Mapa lokalizacyjna Szwajcarii
Jezioro Thun
Jezioro Thun
Ziemia 46°41′N 7°43′E/46,683333 7,716667
Jezioro Thun i miasto Thun ze szczytu Niederhorn
Parowiec bocznokołowy "Blümlisalp" na jeziorze Thun

Jezioro Thun (niem. Thunersee, fr. lac de Thoune) – jezioro w Szwajcarii, w kantonie Berno. Położone jest u północnych podnóży Alp Berneńskich, w tzw. Oberlandzie Berneńskim. Jest jeziorem przepływowym – przepływa przez nie rzeka Aare.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Mocno wydłużone w osi południowy wschód – północny zachód i nieznacznie wybrzuszone ku południowi, jezioro Thun ma długość 17,5 km i maksymalną szerokość 3,5 km. Jego powierzchnia wynosi 48,3 km² – jest ósmym co do powierzchni jeziorem Szwajcarii, czwartym – położonym całkowicie w granicach tego kraju i największym, położonym w całości na terenie jednego kantonu. Maksymalna głębokość jeziora wynosi 217 m (wg innych źródeł: 215 m), a objętość zgromadzonych w nim wód 6,5 km³. Powierzchnia lustra wody znajduje się na wysokości 558 m n.p.m.

Zlewnia jeziora[edytuj | edytuj kod]

Powierzchnia zlewni rzek wpływających do jeziora wynosi ok. 2500 km² (w tym powierzchnia jeziora Brienz). Największą rzeką wpływającą do jeziora jest Aare, która wypływa z położonego nieco na wschód i o 6 m wyżej wspomnianego jeziora Brienz. Z jeziora wypływa tylko jedna rzeka - Aare. Jej średni przepływ u wypływu z jeziora wynosi 110 m³/s, natomiast maksymalny przepływ – 345 m³/s.

Zagrożenie dla jeziora[edytuj | edytuj kod]

Podobnie jak większość alpejskich jezior centralnej Szwajcarii, jezioro Thun było wykorzystywane przez armię szwajcarską do składowania zbędnej amunicji i materiałów wybuchowych. Z uwagi na bliskość w stosunku do wojskowych magazynów, w latach 1945-1964 zatopiono w nim (w zależności od szacunków) od 3000 do 4600 ton (z przeszło 8000 ton dotychczas ujawnionych) bomb lotniczych, pocisków artyleryjskich, granatów, amunicji strzeleckiej i materiałów wybuchowych (w tym TNT). Poza wybuchowym, największym zagrożeniem są zawarte w amunicji metale ciężkie i inne toksyczne związki, których szkodliwe oddziaływanie m.in. na faunę jeziora jest ostatnio poważnie brane pod uwagę.

Po wielu latach przemilczania sprawy, problem amunicji zatopionej w jeziorze od 2003 r. jest oficjalnie rozpatrywany przez władze Konfederacji Szwajcarskiej.

Żegluga na jeziorze[edytuj | edytuj kod]

Od 1835 r. działa na jeziorze regularna żegluga pasażerska (dziś wykorzystywana prawie wyłącznie w celach turystycznych). Aktualnie obsługuje ją największa prywatna szwajcarska spółka kolejowa BLS AG, dysponująca flotą 10 jednostek.

Wśród jednostek "Białej floty" jeziora Thun znajduje się historyczny parowy bocznokołowiecBlümlisalp”, nazwany tak od jednego ze szczytów, wznoszących się w otoczeniu jeziora. Zbudowany w 1906 r. w zakładach Escher, Wyss & Cie w Zurychu, był największym i najbardziej eleganckim statkiem-salonem na jeziorze. Wycofany z użytku, od 1 sierpnia 1971 r. rdzewiał u ujścia rzeki Kander. Na fali zainteresowania dawnymi statkami parowymi dzięki inicjatywie stowarzyszenia „Vereinigung Vaporama“ został wyremontowany i 22 maja 1992 r. ponownie oddany do użytku turystów. Podstawowe parametry: długość pokładu 60,45 m, szerokość na wysokości kół łopatkowych 13,15 m, maksymalne zanurzenie 1,58 m. Zabiera maksymalnie 800 pasażerów.

Region winiarski[edytuj | edytuj kod]

Otoczenie jeziora Thun jest regionem uprawy winorośli. Winnice znajdują się w gminach Thun, Spiez, Oberhofen am Thunersee i Hilterfingen. Uprawia się tu białe szczepy müller-thurgau i chardonnay oraz czerwone garanoir i pinot noir. Od 1 stycznia 2008 r. producenci win z regionu jeziora Thun (niem. Produktionsregion Thunersee) uzyskali prawo oznaczania swych wyrobów znakiem AOC (fr. Appellation d’Origine Contrôlée).