Tianyusaurus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tianyusaurus
Okres istnienia: 66 mln lat temu
Tianyusaurus
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada zauropsydy
Podgromada diapsydy
Nadrząd lepidozaury
Rząd łuskonośne
(bez rangi) Boreoteiioidea
Rodzaj Tianyusaurus
, Ji, Dong & Wu, 2008
Gatunki
  • T. zhengi et al., 2008

Tianyusaurusrodzaj jaszczurki żyjącej pod koniec okresu kredowego na terenach Azji. Został opisany w 2008 roku przez Lü Junchanga i współpracowników w oparciu o niekompletny szkielet średniej wielkości osobnika, obejmujący czaszkę, żuchwę, pierwszych osiem kręgów szyjnych oraz kości obręczy barkowej (05-f702), odkryty w górnokredowych osadach formacji Qiupa w chińskiej prowincji Henan[1]. W 2010 roku opisane zostały trzy kolejne czaszki wydobyte z odpowiadających im wiekiem – datowanych na około 66 mln lat – warstw formacji Nanxiong w prowincji Jiangxi, zachowane w lepszym stanie niż holotyp[2]. Najistotniejszą cechą morfologiczną Tianyusaurus jest obecność w pełni wykształconej dolnej belki skroniowej (ang. lower temporal bar) – nieznanej wcześniej u żadnego przedstawiciela łuskonośnych, a upodabniającej Tianyusaurus do hatterii i innych sfenodontów, u których występowała dolna belka skroniowa[1]. Czaszka Tianyusaurus jest masywna i w pełni diapsydowa, z niewielkim górnym oknem skroniowym i dużym dolnym. W kości przedszczękowej znajdowało się 6-7 niewielkich zębów, w zębowej około 33, a w szczękowej około 24. Podobnie jak u innych lepidozaurów uzębienie było pleurodontyczne. Duże zęby przypominające kły mogą dowodzić występowania zachowań terytorialnych albo służyły do chwytania dużych kęsów pokarmu[2].

Lü i współpracownicy stwierdzili, że Tianyusaurus należy do łuskonośnych i zasugerowali, że może być spokrewniony z Teiidae[1]. Według analizy filogenetycznej przeprowadzonej przez Mo, Xu i Evans Tianyusaurus jest przedstawicielem wymarłego kladu Boreoteiioidea, obejmującego przeważnie roślinożerne jaszczurki, blisko spokrewnione z Teiidae[2].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Lü Junchang, Ji Shu'an, Dong Zhiming, Wu Xiaochun. An Upper Cretaceous lizard with a lower temporal arcade. „Naturwissenschaften”. 95 (7), s. 663–669, 2008. doi:10.1007/s00114-008-0364-1 (ang.). 
  2. 2,0 2,1 2,2 Mo Jinyou, Xu Xing, Susan E. Evans. The evolution of the lepidosaurian lower temporal bar: new perspectives from the Late Cretaceous of South China. „Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences”. 277 (1679), s. 331–336, 2010. doi:10.1098/rspb.2009.0030 (ang.).