Tiosiarczan sodu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Tiosiarczan sodu
Tiosiarczan sodu Tiosiarczan sodu
Tiosiarczan sodu
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny Na2S2O3
Masa molowa 158,1 g/mol
Wygląd białe, bezwonne, krystaliczne ciało stałe (pentahydrat)
Identyfikacja
Numer CAS 7772-98-7 (bezwodny)
10102-17-7 (pentahydrat)
PubChem 61475[1]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Tiosiarczan sodu (Na2S2O3) – nieorganiczny związek chemiczny, sól nietrwałego kwasu tiosiarkowego i sodu. Zwykle występuje jako pentahydrat, Na2S2O3•5H2O

Związek ten w temperaturze pokojowej jest bezbarwnym, krystalicznym ciałem stałym o gęstości 1,67 g/cm³

Rozpuszcza się w wodzie w temperaturze 20 °C – 68,4 g/100 cm³; w temperaturze 100 °C – 255 g/100 cm³. Pentahydrat w temperaturze 48 °C rozpuszcza się w swojej wodzie krystalizacyjnej, po schłodzeniu jest w stanie cieczy przechłodzonej. Po wrzuceniu do cieczy jednego kryształku tiosiarczanu sodu natychmiast odrastają od niego następne kryształy z wydzieleniem ciepła ogrzewa się do temperatury około 45 °C. Zjawisko to wykorzystywane jest w turystycznych ogrzewaczach dłoni.

W tradycyjnej fotografii związek ten jest stosowany jako utrwalacz, ponieważ tworzy trwałe kompleksy z jonami srebra, dzięki czemu usuwa po wywołaniu nienaświetlony bromek srebra z kliszy.

2 S2O32− + AgBr → [Ag(S2O3)2]3− + Br-

Występuje pod nazwą antychlor jako środek usuwający chlor np. po bieleniu. Stosowany jest również do zbijania zbyt dużej ilości chloru w basenie.

S2O32- + 4Cl2 + 5H2O → 2SO42- + 8Cl- + 10H+

Często jest używany w analizie chemicznej (jodometria). Jest jedną z odtrutek na cyjanek potasu.

Po zakwaszeniu, roztwór tiosiarczanu sodu natychmiast mętnieje wskutek rozkładu powstającego kwasu tiosiarkowego do siarki, dwutlenku siarki i wody:

S2O32− + 2H+ → [H2S2O3] → S↓ + SO2 + H2O

Wydzielająca się siarka tworzy zawiesinę koloidalną.

Przypisy