Tom Cruise

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Tom Cruise
Tom Cruise (2008)
Tom Cruise (2008)
Imię i nazwisko Thomas Cruise Mapother IV
Data
i miejsce urodzenia
3 lipca 1962
Syracuse
Zawód aktor, producent filmowy
Współmałżonek 1. Mimi Rogers (1987-1990)
2. Nicole Kidman (1990-2001)
3. Katie Holmes (2006-2012)
Lata aktywności od 1981
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Tom Cruise w Wikicytatach
Strona internetowa

Tom Cruise, właśc. Thomas Cruise Mapother IV (ur. 3 lipca 1962 w Syracuse) – amerykański aktor i producent filmowy. Uznany przez magazyn "Forbes" za najbardziej wpływowego człowieka show-biznesu. Za początek wielkiej kariery aktora uważa się nominowaną do Złotego Globu rolę w filmie Ryzykowny interes z 1983. Światową sławę zdobył rolą pilota Mavericka w filmie Top Gun z 1986.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodzony jako trzecie dziecko, jedyny syn z czworga dzieci (ma trzy siostry: Lee Anne De Vette – ur. 1959, Marian – ur. 1961 i Cass – ur. 1963) inżyniera elektronika Thomasa Mapothera III (ur. 15 października 1934, zm. w styczniu 1984), wędrującego ze stanu do stanu. Ojciec rozszedł się z matką Mary Lee Mapother, gdy Tom miał dwanaście lat. Kiedy Tom był już sławnym aktorem, wynajął detektywa, by ten odnalazł jego ojca. Znalazł go w szpitalu chorego na raka.

Tom w ciągu kilku lat zaliczył piętnaście szkół w USA i Kanadzie. Ostatecznie osiedlił się w Glen Ridge, w stanie New Jersey, wraz ze swoją matką i ojczymem Joe South. Uczęszczał do Packanack School w Wayne, w New Jersey, krótko był uczniem St. Xavier High School w Louisville, w stanie Kentucky i dorabiał jako roznosiciel dziennika "Kurier Louisville". Miał problemy z nauką i z kontaktami z rówieśnikami. Poczucie alienacji pogłębiła dysleksja, na którą cierpiał jeszcze na początku swojej kariery. Myślał o karierze w sporcie, lecz kontuzja kolana w drużynie zapaśników przekreśliła plany. Prosto z ulicy zgłosił się na aktorskie przesłuchanie i otrzymał rolę w musicalu Faceci i lalki (Guys and Dolls). Po ukończeniu w czerwcu 1980 roku Glen Ridge High School i rezygnacji z planów zostania księdzem (przez rok był w seminarium franciszkańskim), studiował aktorstwo pod kierunkiem Phila Gushee w renomowanej szkole Neighborhood Playhouse przy teatrze w Nowym Jorku.

Swoją karierę filmową rozpoczął od udziału w melodramacie Franco Zeffirelliego Niekończąca się miłość (Endless Love, 1981) z Brooke Shields, Shirley Knight i Jamesem Spaderem. Wystąpił potem obok Matta Dillona i Patricka Swayze w dramacie kryminalnym Francisa Forda Coppoli Outsiderzy (The Outsiders, 1983). Sławę zdobył jako zdemoralizowany Joel Goodsen, który topi samochód porsche – własność swojego ojca – w jeziorze, podrywa dziewczęta, ale dostaje się na ekskluzywny Uniwersytet Princeton w komedii kryminalnej Ryzykowny interes (Risky Business, 1983) z Rebeccą De Mornay. Kariera Cruise'a rosła, a apogeum osiagnęła przy okazji premiery melodramatu sensacyjnego Tony'ego Scotta Top Gun (1986). Przed realizacją filmu, choć cierpiał na chorobę komunikacyjną, odbył jako pasażer serię lotów myśliwcem, a w roku 1994 w Toronto otrzymał licencję pilota. Na planie dramatu sportowego Martina Scorsese Kolor pieniędzy (The Color of Money, 1986) jego partnerem filmowym był Paul Newman. Przez kilka lat grywał amantów, aż w roku 1988 wcielił się w postać egoisty, który opiekując się chorym bratem (w tej roli Dustin Hoffman), uczy się bezinteresowności w przygodowym komediodramacie Rain Man. Rok później, 1989 roku, został nominowany do nagrody Oscara za rolę weterana wojny w Wietnamie w biograficznym dramacie wojennym Urodzony 4 lipca (Born on the Fourth of July) Olivera Stone'a. Kolejne filmy: Wywiad z wampirem (Interview with the Vampire: The Vampire Chronicles, 1994), Mission: Impossible (1996), Jerry Maguire (druga nominacja do Oscara, 1996) i Magnolia (trzecia nominacja do Oscara, 1999) ugruntowały jego pozycję jako aktora o dużych możliwościach.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Był żonaty z aktorkami: Mimi Rogers (9 maja 1987-1990) i Nicole Kidman (24 grudnia 1990-8 sierpnia 2001). Z drugą z nich adoptował dwójkę dzieci: w styczniu 1993 Isabellę Jane (ur. 22 grudnia 1992) i w lutym 1995 Connora Antony'ego (ur. 17 stycznia 1995). Po romansie z poznaną na planie filmu Vanilla Sky (2001) hiszpańską aktorką Penélope Cruz (od lata 2001 do stycznia 2004), w dniu 17 czerwca 2005 roku w Paryżu na Wieży Eiffela oświadczył się aktorce Katie Holmes, z którą ma córkę Suri (ur. 18 kwietnia 2006 w Los Angeles). Pobrali się 18 listopada 2006 roku w średniowiecznym zamku warownym Odescalchi w miejscowości Bracciano, niedaleko Rzymu. W dn. 28 czerwca 2012 Katie Holmes złożyła pozew o rozwód, żądając wyłącznej opieki nad Suri.

Tom Cruise w latach 90, XX wieku rozpoczął swoje zainteresowanie scjentologią. Do dnia dzisiejszego jest aktywnie rozpoznawanym członkiem scjentologii.

Filmy i zarobki[edytuj | edytuj kod]

Rok Tytuł Rola Przychód Gaża Inne
1981 Niekończąca się miłość Billy $32492674
Szkoła kadetów David Shawn $35856053 (USA) $50000
1983 Wyrzutki Steve Randle $25697647 (USA)
Tracąc to Woody $1246141 (USA) $15000
Wszystkie właściwe posunięcia Stefen "Stef" Djordjevic $17233166 (USA)
Ryzykowny interes Joel Goodson $63541777 (USA) $75000 nominacja do Złotego Globu dla najlepszego aktora komediowego
1985 Legenda Jack O' The Green $15502112 (USA) $500000
1986 Top Gun Maverick $353816701 $2000000
Kolor pieniędzy Vincent Lauria $52293982 (USA) $1000000
1988 Koktajl Brian Flanagan $171504781 $3000000
Młode strzelby cowboy epizod
Rain Man Charlie Babbitt $354825435 $5000000 + % zysku
1989 Urodzony 4 lipca Ron Kovic $161001698 Złoty Glob dla najlepszego aktora w dramacie; nominacja do Oscara dla najlepszego aktora
1990 Szybki jak błyskawica Cole Trickle $157920733 $9000000
1992 Za horyzontem Joseph Donnelly $137783840 $13000000
Ludzie honoru Daniel Kaffee $243240178 $12500000 nominacja do Złotego Globu dla najlepszego aktora
1993 Firma Mitch McDeere $270248367 $12000000
1994 Wywiad z Wampirem Lestat de Lioncourt $223664608 $15000000
1996 Mission: Impossible Ethan Hunt $457696359 $70000000
Jerry Maguire Jerry Maguire $273552592 $20000000 Złoty Glob dla najlepszego aktora komediowego; nominacja do Oscara dla najlepszego aktora
1999 Oczy szeroko zamknięte Bill Harford $162091208 $20000000
Magnolia Frank T.J. Mackey $48451803 $100000 Złoty Glob dla najlepszego aktora; nominacja do Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego
2000 Mission: Impossible II Ethan Hunt $546388105 $75000000
2001 Vanilla Sky David Aames $203388341 $20000000 + 30% zysków jest także producentem.
2002 Raport mniejszości John Anderton $353600000 $25000000+
2003 Ostatni samuraj kapitan Nathan Algren $456758981 $25000000 + % zysku nominacja do Złotego Globu dla najlepszego aktora; jest także producentem
2004 Zakładnik Vincent $217764291
2005 Wojna Światów Ray Ferrier $591745528 $100000000 (20% zysków)
2006 Mission: Impossible III Ethan Hunt $397850012 $75000000 jest także producentem
2007 Ukryta strategia senator Jasper Irving $59072652 jest także producentem
2008 Jaja w tropikach Les Grossman $187964083 nominacja do Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego
Walkiria Claus von Stauffenberg $200276784 $33670550 film oparty na prawdziwej historii.
2010 Wybuchowa para Roy Miller $261930436 $11000000 + % z zysków premiera: 2.07.2010
2011 Mission: Impossible – Ghost Protocol Ethan Hunt $506747000 $12500000 + % z zysków
2012 Rock of Ages Stacee Jaxx
2012 Jack Reacher: Jednym strzałem Jack Reacher produkcja
2013 Niepamięć Jack Harper produkcja
Informacje o zarobkach za IMDb.
Informacje o zyskach wzięte z boxofficemojo.com

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]