Trędownikowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Trędownikowate
Morfologia (dziewanna pospolita)
Morfologia (dziewanna pospolita)
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd jasnotowce
Rodzina trędownikowate
Nazwa systematyczna
Scrophulariaceae Juss.
Gen. Pl.: 117. 4 Aug 1789
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Trędownikowate (Scrophulariaceae Juss.) – rodzina roślin należąca do rzędu jasnotowców (Lamiales). W dawniejszych systemach klasyfikacyjnych (np. w systemie Cronquista z 1981) do rodziny tej zaliczano 275 rodzajów liczących około 5 tysięcy gatunków roślin. Zastosowanie badań molekularnych w poznaniu filogenezy spowodowało odkrycie polifiletycznego charakteru tak szeroko wydzielanej rodziny. Współcześnie systemy klasyfikacyjne roślin okrytonasiennych kompilowane przez członków Angiosperm Phylogeny Group (APG) wyróżniają w obrębie tej rodziny już tylko 65 rodzajów z 1700 gatunkami. Pozostałe rodzaje zaliczane są do babkowatych (Plantaginaceae), zarazowatych (Orobanchaceae) i kilku mniejszych rodzin.

Zasięg przedstawicieli trędownikowatych obejmuje niemal cały świat z wyjątkiem okolic biegunów i zachodniej Afryki[1]. We florze Polski znajdują się jedynie trzy rodzaje w aktualnym ujęciu systematycznym trędownikowatych: trędownik (Scrophularia), dziewanna (Verbascum) i namulnik (Limosella).

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Są to rośliny przeważnie zielne, ale są wśród nich krzewy i pnącza.
Liście
Liście pojedyncze, ogonkowe; blaszki niepodzielone, ząbkowane.
Ulistnienie
Skrętoległe, czasem naprzeciwległe, rzadko okółkowe.
Kwiaty
Obupłciowe, o symetrii grzbiecistej, dwuwargowe. Słupek górny, zbudowany z 2 owocolistków.
Owoce
Wielonasienne torebki, rzadko jagody lub pestkowce.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)[1]

Jedna z rodzin jasnotowców reprezentujących grupę astrowych w obrębie dwuliściennych właściwych:

jasnotowce

Plocospermataceae





Carlemanniaceae



oliwkowate Oleaceae





Tetrachondraceae





Calceolariaceae




Peltanthera



ostrojowate Gesneriaceae






babkowate Plantaginaceae




trędownikowate Scrophulariaceae




Stilbaceae





jasnotowate Lamiaceae




paulowniowate Paulowniaceae



Phrymaceae



zarazowate Orobanchaceae







Thomandersiaceae



werbenowate Verbenaceae





połapkowate, sezamowate Pedaliaceae



Martyniaceae



linderniowate Linderniaceae



bignoniowate Bignoniaceae



Schlegeliaceae



akantowate Acanthaceae



Byblidaceae



pływaczowate Lentibulariaceae












Podział rodziny według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)[1]

Do rodziny zalicza się 65 rodzajów skupiających 1700 gatunków:

Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa jasnotowe (Lamiidae Takht. ex Reveal), nadrząd Lamianae Takht., rząd jasnotowce (Lamiales Bromhead), rodzina trędownikowate (Scrophulariaceae Juss.)[2].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-29].
  2. Crescent Bloom: Scrophulariaceae (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2010-03-29].