Trapy syberyjskie
Trapy syberyjskie – największe fanerozoiczne pokrywy lawowe (trapy) na Ziemi, znajdujące się na Syberii, powstałe na przełomie paleozoiku i mezozoiku.
Odkrycie[edytuj]
Trapy syberyjskie zostały odkryte przez Aleksandra Czekanowskiego, który zesłany w 1863 roku na Syberię badał te tereny.
Powstanie[edytuj]
Erupcje, które spowodowały powstanie trapów syberyjskich, były największymi udokumentowanymi erupcjami w historii Ziemi. Miąższość trapów wynosi od 400 do 3700 metrów, obecnie pokrywają one 2 mln km2. Pierwotny zachodni zasięg pokryw lawowych nie jest znany, gdyż pokryte są one młodszymi skałami osadowymi Uralu, ale mogły one pokrywać nawet 7 mln km2 (obszar wielkości Australii). Szacuje się, że powstały w wyniku co najmniej 45 wylewów lawy; ich minimalną objętość szacuje się na 1,5 mln km3; dla porównania, gigantyczny wybuch wulkanu Laki na Islandii, do którego doszło w 1783 roku, spowodował wylew zaledwie 15 km3. Datowanie skał wykazało, że trapy powstały w stosunkowo krótkim czasie, ok. 1 mln lat.
W tym samym okresie doszło do największego z masowych wymierań w historii życia na Ziemi - wymierania permskiego. Syberyjski wulkanizm przez niektórych badaczy jest uważany za przynajmniej jedną z jego głównych przyczyn.
Wymieranie permskie miało dwa etapy. Pierwszy rozegrał się pod koniec epoki gwadalupu, ok. 10 mln lat przed końcem permu i drugim etapem wymierania. W chińskiej prowincji Syczuan znajdują się mniejsze trapy Emei Shan, których powstanie datowane jest dokładnie na ten okres.
