Trollowanie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Trolling)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Disambig.svg Na tę stronę wskazuje przekierowanie z „Trolling”. Zobacz też: trolling (wędkarstwo).

Trollowanie (trolling) – antyspołeczne zachowanie charakterystyczne dla forów dyskusyjnych i innych miejsc w Internecie, w których prowadzi się dyskusje. Osoby uprawiające trollowanie nazywane są trollami.

Trollowanie polega na zamierzonym wpływaniu na innych użytkowników w celu ich ośmieszenia lub obrażenia (czego następstwem jest wywołanie kłótni) poprzez wysyłanie napastliwych, kontrowersyjnych, często nieprawdziwych przekazów czy też poprzez stosowanie różnego typu zabiegów erystycznych. Podstawą tego działania jest upublicznianie tego typu wiadomości jako przynęty[1][2], która doprowadzić mogłaby do wywołania dyskusji.

Typowe miejsca działania trolli to grupy i listy dyskusyjne, fora internetowe, czaty itp. Trollowanie jest złamaniem jednej z podstawowych zasad netykiety. Jego efektem jest dezorganizacja danego miejsca w Internecie[3], w którym prowadzi się dyskusję i skupienie uwagi na trollującej osobie.

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

Termin „trollowanie” pochodzi od ang. Trolling for fishmetoda łowienia ryb na haczyk, błystkę[1], ponieważ troll „zarzuca haczyk”, poruszając kontrowersyjny temat, często niepotrzebnie, aby wywołać kłótnię. Poprzez wsteczną etymologię uprawiających trollowanie nazwano trollami (od legendarno-baśniowych stworów z mitologii nordyckich).

Geneza zjawiska[edytuj | edytuj kod]

O ile trollowanie określane jest obecnie jako zachowanie patologiczne i chuligańskie[4], to wywodzi się ono z działania podejmowanego w usenecie wobec nowych użytkowników, mającego na celu ich zdyskredytowanie w oczach uczestników konkretnej grupy dyskusyjnej. Tego typu trollowanie w usenecie cenione było przez grupy, a ofiarom, wobec których było ono zastosowane, czasami wysyłano akronim YHBT (you have been trolled)[1], co oznacza powiadomienie osoby, że dała się podpuścić.

Z czasem tego typu zachowania przestały być akceptowane, a osoby nadmiernie stosujące tego typu działania zaczęto piętnować, zarówno poprzez określanie ich mianem trolli, zakłócających merytoryczny przebieg dyskusji, jak i ostrzegając przed nimi innych, szczególnie nowych użytkowników, poprzez polecanie im niepodejmowania dyskusji z trollami[2].

Charakterystyka zachowania internetowego trolla[edytuj | edytuj kod]

Osoba stosująca trollowanie zwykle reaguje wrogo zarówno na próby uspokojenia dyskusji, jak i agresywne reagowanie na jego zaczepki, merytoryczna zawartość dyskusji ma zaś dla niego znaczenie tylko o tyle, o ile rozpala w dyskutantach negatywne emocje i przyczynia się do kontynuowania sporu. Sprawia to zazwyczaj takie wrażenie, jakby troll sycił się nimi. Najczęściej im więcej osób wpadnie w jego sidła i odpowie na jego post, tym bardziej wydaje się zadowolony. Znużenie dyskutantów objawiające się kończeniem dyskusji (patrz: EOT) lub też wrzuceniem go do killfile'a interpretuje jako odniesienie zwycięstwa.

Nieraz też autor podaje linki do stron z obrzydliwą zawartością, najczęściej tak zamaskowane, że niczego nieświadomy użytkownik widzi nagle zdjęcia zmasakrowanych zwłok, wypróżniających się ludzi itd. (zobacz: goatse.cx). Inną metodą trollowania jest podawanie linków do screamerów bez ostrzeżenia.

Część trolli rzadziej lub częściej zmienia swoje dane (np. adres poczty elektronicznej), aby znaleźć się poza killfile'ami innych osób[2].

Trollowanie czasem bywa stosowane przez lamera – osobę, która podkreślając swoje doświadczenie i wiedzę w danym temacie (a w praktyce jest ona bardzo niewielka), próbuje wypowiedzieć się na temat wad czegoś/kogoś, próbuje na siłę pomóc komuś w problemie etc. Kiedy dochodzi do polemiki z osobami bardziej doświadczonymi w temacie, lamer może zareagować śmiesznymi i bezsensownymi argumentami. Kończy się to w wielu przypadkach interwencją ze strony administratora lub moderatorów serwisu. Czasami jednak trollowanie jest stosowane wobec lamerów, aby zniechęcić ich do dalszego udziału w dyskusji.

Symptomy trollowania[edytuj | edytuj kod]

Symptomami trollowania mogą być poniższe sposoby zachowania w dyskusjach:

  • bezgraniczne podporządkowanie się jakiejś idei (np. Ten system operacyjny jest najlepszy!) i bronienie jej do końca (często wbrew rzeczywistości) – jest to kryterium kontrowersyjne, ponieważ samo fanatyczne przywiązanie do określonej idei nie oznacza trollowania;
  • prosta do zauważenia sztuczna nieznajomość podstaw tematu danego forum (np. na forum o zaletach systemów komputerowych, troll zapyta, czym jest system komputerowy.);
  • częste zadawanie tych samych pytań, na które odpowiedź została już udzielona – celem trolla jest w tym przypadku zapętlenie dyskusji i wprowadzenie dodatkowego zamieszania;
  • celowe wyrażanie zdania różnego od grupy w której owo zdanie wyraża, nawet jeśli jest takie same jak jego, co z kolei prowadzi do dyskusji z której "wyciąga" się osoby niepotrafiące uargumentować własnego zdania(daje to im satysfakcje z poczucia wyższości nad innymi)
  • brak konsekwencji podczas prowadzenia dyskusji i zaprzeczanie własnym tezom i opiniom;
  • chętne używanie argumentów ad personam – atakujących osoby lub ich cechy szczególne, jak wiek/zainteresowania/etc., bez związku z tematem dyskusji, a często przy użyciu słów wytrychów, w niektórych przypadkach troll posuwa się do wyzwisk i gróźb[2];
  • skrajny stosunek do netykiety (wybrane zasady) lub ortografii – albo atakowanie wszystkich za najdrobniejsze literówki, albo demonstracyjne łamanie zasad;
  • skrajna megalomania i pogardliwy stosunek do innych osób – jest to bardzo charakterystyczna cecha trolli, która prowadzi prędzej czy później do ich wyobcowania, bo nawet osoby pierwotnie sympatyzujące z trollem lub odnoszące się doń neutralnie zrażają się do niego z powodu takich zachowań przejawianych wobec nich;
  • częste nazywanie innych dyskutantów trollami internetowymi;
  • wprowadzanie zamieszania w stosunku do własnej osoby, przedstawianie siebie jako ofiary (np. moderatorów, współdyskuntantów etc.) także w sytuacjach niezwiązanych z danym forum[2];
  • konfabulacja np. na temat swego wykształcenia, pracy, pozycji społecznej bądź doświadczeń życiowych – celem trolla jest tutaj nadanie większego znaczenia swoim wypowiedziom, jako pochodzącym od specjalisty, osoby, która coś zna z autopsji, etc.;
  • próby utrudniania innym wypowiedzi w dyskusji poprzez środki techniczne dostępne w danym forum (np. w Usenecie może dochodzić do prób zmieniania lub usuwania wypowiedzi współdyskutantów, ponieważ protokół nie pozwala na sprawdzenie, czy post z żądaniem usunięcia innego posta pochodzi od autora usuwanego posta) – działania takie jednak są rzadkie, ponieważ zazwyczaj wiążą się z naruszeniem regulaminu danego forum i tym powodują zdecydowaną reakcję administratorów, więc troll często ich unika, żeby nie utracić dostępu do danego forum;
  • za każdym razem rozpoczynanie wypowiedzi od tego samego zwrotu – powitania, często obraźliwego, prowokacyjnego[2];
  • ceremonialne używanie filtrów (np. killfile'a) – troll uroczyście obwieszcza, że jego oponent ma znaleźć się w filtrze trolla, przy czym bardzo często i tak tego nie robi i dalej czyta wypowiedzi oponenta (czasem tylko próbuje udawać, że je filtruje);
  • regularne ogłaszanie swojego definitywnego odejścia z forum lub grupy dyskusyjnej i za każdym razem, po jakimś czasie, powracanie – troll tłumaczy się tutaj różnego rodzaju obowiązkiem, otrzymaniem kilkuset maili zachęcających do powrotu etc.;
  • zmienianie własnych danych, które może polegać albo na drobnych zmianach tych danych (np. Troll może zmienić się w Troola lub Trrola etc.) albo na poważnych zmianach takich danych (np. Troll staje się „Uczestnikiem”) – celem trolla jest spowodowanie, aby inni uczestnicy forum nie mogli filtrować wypowiedzi trolla lub ich ignorować bez czytania;
  • tworzenie klonów bądź pacynek (np. Troll może także występować w tym samym okresie także jako Uczestnik1 i Uczestnik2), których wypowiedzi składają się z wyrazów poparcia wypowiedzi trolla występującego pod własnymi danymi oraz ataków na oponentów tego trolla – troll w ten sposób próbuje wykazać, że nie jest izolowany i cieszy się poparciem na danym forum.

Obrona przed trollowaniem[edytuj | edytuj kod]

Nie karmić trolla
Trolls.jpg

Najskuteczniejszą obroną przed trollowaniem jest całkowite zignorowanie wszelkich zaczepek trolla, w momencie gdy się zorientujemy, że mamy z nim do czynienia. O ile istnieje taka możliwość, administratorzy lub moderatorzy powinni blokować możliwość publikowania wiadomości, które można uznać za trollowanie i odpowiadania na nie. Kasowanie cudzych wiadomości wywołuje konflikt, gdyż jest powodem oskarżenia o cenzurowanie wypowiedzi, jest dodatkowym argumentem do podtrzymania konfliktu[2].

Zazwyczaj konsekwentne ignorowanie trolla skutkuje jego zniechęceniem i przeniesieniem się w inne miejsce lub całkowitym zaprzestaniem działalności. W praktyce jednak rzadko do tego dochodzi, ponieważ na forum bardzo często znajdą się jakieś osoby, które będą jednak z trollem dyskutowały i tym samym zachęcały do kontynuacji działalności. Dodatkowo niektóre trolle potrafią stworzyć wokół siebie krąg osób, które ich wspierają, chronią przed oponentami, podsycają dyskusję z udziałem trolla etc. – na szczęście jest to zjawisko czasowe, bo trolle swoim pogardliwym i nacechowanym wyższością zachowaniem w stosunku do tych osób, szybko je do siebie zniechęcają.

W slangu internetowym często mówi się, że trolla nie należy karmić – czyli że nie należy z nim w ogóle wchodzić w jakąkolwiek polemikę.

Dzieci Neostrady[edytuj | edytuj kod]

Tytułowym mianem czasem są określane osoby przejawiające zachowania typowe dla trollowania (lub inne nieakceptowane zachowania jak np. spamowanie lub żądanie, aby uczestnicy forum rozwiązali za niego zadanie domowe) z braku wiedzy (np. nieznajomość netykiety, nieumiejętność skonfigurowania oprogramowania, nieznajomość podstaw ortografii) i braku woli, żeby zdobyć tę wiedzę. Zachowania te połączone są często z reagowaniem nasiloną agresją na wszystkie próby zwrócenia uwagi, a nawet niespełnienie żądań. Agresywność powoduje, że „dzieci Neostrady” nierzadko tracą dostęp do danego forum czy nawet łącza, ponieważ z powodu nieznajomości regulaminów w swoich zachowaniach ewidentnie naruszają ograniczenia tych regulaminów. Walka z nimi jest z punktu widzenia administracji portalów utrudniona, gdyż po zbanowaniu „dziecka Neostrady” użytkownik taki może po zresetowaniu modemu zarejestrować się w portalu spod innego adresu IP, umożliwiając sobie dalszą działalność na danym portalu. Jednakże w skrajnych przypadkach takie powtarzające się działania mogą doprowadzić do utraty dostępu do łącza (pod warunkiem regularnego informowania dostawcy o postępowaniu dziecka Neostrady).

Etymologia określenia
Gdy Telekomunikacja Polska wprowadziła usługę szerokopasmowego dostępu do Internetu (Neostradę), łącza były masowo instalowane jako prezent od rodziców z okazji Komunii Świętej, urodzin, ukończenia klasy w szkole itp. u osób w wieku 8–16 lat, które rozpoczynając korzystanie z Internetu często tak się zachowywały. W związku z tym osoby przejawiające takie zachowania zaczęto nazywać dziećmi z Neostradą lub dziećmi Neostrady (ta forma przeważyła). Po pewnym czasie termin uległ skróceniu do dziecka Neo. Oczywiście opisane zachowania mogą dotyczyć osób w różnym wieku czy posiadających różne łącza internetowe. Status dziecka Neostrady jest statusem przejściowym, ponieważ osoby te albo nabywają określoną wiedzę i stają się mniej uciążliwe lub nabierają umiejętności respektowania niektórych wymogów regulaminów, albo z powodu swego zachowania szybko tracą dostęp do danego forum czy nawet łącza[5].

Zanim powstał termin „dzieci Neostrady”, ukuto nazwę Fripolboks – od firmy Polbox, która jako pierwsza w polskim internecie uruchomiła serwis bezpłatnych kont pocztowych (free.polbox.pl), adresy miały postać login@free.polbox.pl. W polskim Usenecie pojawiło się wówczas wielu użytkowników nieobeznanych z netykietą, zwłaszcza po wprowadzeniu przez Telekomunikację Polską płatnego tylko za połączenie modemowego numeru dostępowego 0202122.

Nadużywanie terminu[edytuj | edytuj kod]

Termin troll bywa nadużywany na dyskusyjnych forach internetowych[2]. Niektóre osoby mianem tym określają dyskutanta, który przedstawia zagadnienia dla kogoś niewygodne lub za trudne do merytorycznego, szerszego omówienia. Nie każda bowiem kontrowersyjna, poruszająca trudne zagadnienia i mogąca kogoś bulwersować wypowiedź jest formą trollingu.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło trolling w Wikisłowniku

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Patricia Wallace: Psychologia Internetu. Poznań: Rebis, 2003, s. 136. ISBN 83-7301-075-0.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 Ze mną nie wygracie!- dola trolla internetowego, wyznania osoby zajmującej się trollingiem. [dostęp 2012-02-21].
  3. Leszek Olszański: Dziennikarstwo internetowe. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2006, s. 232. ISBN 83-60501-00-9.
  4. Leszek Olszański: Dziennikarstwo internetowe. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2006, s. 231. ISBN 83-60501-00-9.
  5. Łódzka Neostrada odblokowana na Wikipedii.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]