Turak żółtodzioby

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Turak żółtodzioby
Tauraco macrorhynchus[1]
(Fraser, 1839)
Turak żółtodzioby
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd turakowe
Rodzina turakowate
Podrodzina turaki
Rodzaj Tauraco
Gatunek turak żółtodzioby
Synonimy
  • Corythaix macrorhynchus Fraser, 1839[2]
Podgatunki
  • T. m. macrorhynchus (Fraser, 1839).
  • T. m. verreauxii (Schlegel, 1854)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Turak żółtodzioby (Tauraco macrorhynchus) – gatunek ptaka z rodziny turakowatych (Musophagidae), występującego w Zachodniej i Centralnej Afryce, głównie wzdłuż wybrzeża Zatoki Gwinejskiej. Charakterystyczne dla tego i kilku spokrewnionych z nim gatunków jest występowanie w piórach unikatowych barwników: zielonej turakowerdyny i czerwonej turacyny, niespotykanych u prawie żadnych innych zwierząt[4].

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Areał zamieszkania podzielony jest na dwie strefy: zachodnią obejmującą leśne tereny Gwinei, Sierra Leone, Liberii, Wybrzeża Kości Słoniowej i Ghany. Wschodni areał obejmuje przybrzeżne tereny Nigerii i Kamerunu, niemal cały obszar Gabonu i Gwinei Równikowej oraz zachodnie krańce Kongo i Demokratycznej Republiki Konga aż po północno-zachodnie obszary Angoli (prowincje Kabinda i Zair). Zamieszkuje raczej niżej położone lasy, najwyżej można spotkać ten gatunek na wysokości 1600 m n.p.m. Zasięg jego występowania jest przybliżony do podobnego turaka zielonoczubego, z tym że turak żółtodzioby preferuje gęstsze i bardziej zwarte, pierwotne lasy deszczowe, z dala od ludzkiej ingerencji w przyrodę[5].

Opis gatunku[edytuj | edytuj kod]

Upierzeniem przypomina bardzo turaka zielonoczubego, do którego wcześniej był zaliczany jako podgatunek[6]. Głowa i przednia część tułowia (szyja, pierś, górna część grzbietu) zielone. Czub zakończony białą kreską, która na karku łączy się z również białą linią wychodzącą spod oka. U podgatunku T. macrorhynchus verreauxii zakończenie czuba ognistoczerwone. Otoczka oka naga i czerwona jak u innych gatunków turaków. Dziób wyróżnia go od podobnych gatunków żółtym kolorem i brakiem piór u nasady, co czyni wrażenie dużo większego. Stąd łaciński epitet gatunkowy macrorhynchus, co znaczy „dużodzioby”. Tylna część ciała: od pokryw skrzydłowych i brzucha po ogon niebiesko-granatowe, poza czerwonymi lotkami widocznymi w locie. Skrzydła stosunkowo krótkie i zaokrąglone, ogon długi, przystosowany do manewrowania wśród gałęzi. Lata słabo, za to zręcznie skacze i wspina się wśród koron drzew. Charakterystyczny, donośny głos turako przypomina nawoływanie się małp[5].

Średnie wymiary

Długość ciała: 40–43 cm (wraz z długim ogonem). Masa ciała: samce 261–272 g, samice 216–234 g[5].

Biotop

Gęste, pierwotne, nizinne lasy równikowe. Jest gatunkiem stosunkowo licznym.

Pożywienie

Owoce, pąki, liście i kwiaty drzew. Dietę uzupełniają też drobne stawonogi[5].

Rozmnażanie

Samica składa zwykle 2 jaja. Młode wychowują obydwoje rodzice.

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono dwa podgatunki T. macrorhynchus[1][2]:

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Tauraco macrorhynchus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Yellow-billed Turaco (Tauraco macrorhynchus) (ang.). IBC: The Internet Birds Collection. [dostęp 2012-02-08].
  3. Tauraco macrorhynchus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  4. pod red. Przemysława Busse: Mały słownik zoologiczny. Ptaki T.II. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 304. ISBN 83-214-0043-4.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 Yellow-billed Turacos (ang.). Avian Web. [dostęp 2012-02-08].
  6. Yellow-billed Turaco (ang.). Turacos.org. [dostęp 2012-02-08].
  7. 7,0 7,1 Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Musophagidae Lesson, 1828 – turakowate – Turacos (pol.). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2014-10-19].