Tybetańczyk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tybetańczyk
Urocynchramus pylzowi[1]
Przewalski, 1876
Rysunek tybetańczyka (U. pylzowi) autorstwa Johna Goulda
Rysunek tybetańczyka (U. pylzowi) autorstwa Johna Goulda
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina Urocynchramidae[2]
Domaniewski, 1918
Rodzaj Urocynchramus[3]
Przewalski, 1876
Gatunek tybetańczyk
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Tybetańczyk (Urocynchramus pylzowi) – gatunek ptaka z rodziny tybetańczyków (Urocynchramidae), której jest jedynym przedstawicielem[5][6][7].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Takson czasami zaliczany do rodziny trznadlowatych (Emberizidae) lub łuszczaków (Fringillidae)[8][9]. Jednak badania filogenetyczne i systematyczne wykluczyły przynależność U. pylzowi do tych rodzin[10][11][12][13]. Takson monotypowy, nie wyróżnia się podgatunków[5][8].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

U. pylzowi występuje endemicznie na terenie środkowych i południowych Chin w prowincjach Qinghai, Gansu i Syczuan oraz w Tybetańskim Regionie Autonomicznym[8].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Mały ptak o długim ogonie. Występuje dymorfizm płciowy. Samce mają jasnoróżowe upierzenie na gardle, piersi i brzuchu. Samice ubarwione podobnie do samic wróbla zwyczajnego[10]. U obu płci występują brązowe smugi na plecach i skrzydłach.

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Ekologia tego gatunku jest słabo poznana. Ptak ten żyje na wysokości pomiędzy 3.050 a 5.000 metrów, zwykle w parach w sezonie lęgowym oraz w małych stadach w okresie zimowym. Głos podobny do potrzosa zwyczajnego (Emberiza schoeniclus)[10].

Status i ochrona[edytuj | edytuj kod]

W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii LC (najmniejszej troski)[4]. Globalna wielkość populacji nie została ustalona, ale gatunek jest opisywany jako rzadki lub niezbyt częsty i bardzo słabo poznany[14].

Przypisy

  1. Urocynchramus pylzowi w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Janusz Domaniewski. Die Stellung des Urocynchramus pylzowi Przev. in der Systematik. „Journal für Ornithologie”. 66, s. 421–424, 1918 (niem.). 
  3. Anthus. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2013-01-28]
  4. 4,0 4,1 Urocynchramus pylzowi. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  5. 5,0 5,1 Frank Gill, David Donsker: Family Urocynchramidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.2. [dostęp 2013-01-28].
  6. John H. Boyd III: Urocynchramidae: Przevalski's Finch (ang.). W: Aves—A Taxonomy in Flux 2.5 Introduction [on-line]. John Boyd's Home Page. [dostęp 2013-01-28].
  7. Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Urocynchramidae Domaniewski, 1918 - tybetańczyki - Przevalski's Finch. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2013-01-28].
  8. 8,0 8,1 8,2 Nigel Collar, Ian Newton, Peter Clement, Vladimir Arkhipov: Family Fringillidae (Finches). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, David A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 15: Weavers to New World Warblers. Barcelona: Lynx Edicions, 2010, s. 580. ISBN 978-84-96553-68-2. (ang.)
  9. Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 
  10. 10,0 10,1 10,2 Jeff G. Groth. Molecular Evidence for the Systematic Position of Urocynchramus pylzowi. „The Auk”. 117 (3), s. 787-791, 2000. doi:10.1642/0004-8038(2000)117%5B0787:MEFTSP%5D2.0.CO;2 (ang.). 
  11. Axel Gebauer, Martin Kaiser, Christine Wassmann. Remarks on biology, vocalisations and systematics of Urocynchramus pylzowi Przewalski (Aves, Passeriformes). „Zootaxa”. 1325, s. 75–98, 2006 (ang.). 
  12. Shu-Juan Yang, Fu-Min Lei, Zuo-Hua Yin. Molecular phylogeny of rosefinches and Rose Bunting (Passeriformes, Fringillidae, Urocynchramidae). „Acta Zootaxonomica Sinica”. 31 (3), s. 453-458, 2006 (chiń.). 
  13. Gang Liang, Tao Li, Zuo-Hua Yin, Fu-Min LEI. Molecular phylogenetic analysis of some Fringillidae species based on mitochondrial coI gene sequences. „Zoological Research”. 29 (5), s. 465-475, 2008. doi:10.3724/SP.J.1141.200805465 (ang.). 
  14. Peter Clement, Alan Harris, John Davis: Finches & Sparrows. Londyn: Christopher Helm, 1999. ISBN 978-1-4081-3508-2. (ang.)