Tybetańczyk
| Tybetańczyk | |
| Urocynchramus pylzowi[1] | |
| Przewalski, 1876 | |
Rysunek tybetańczyka (U. pylzowi) autorstwa Johna Goulda |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | wróblowe |
| Podrząd | śpiewające |
| Rodzina | Urocynchramidae[2] Domaniewski, 1918 |
| Rodzaj | Urocynchramus[3] Przewalski, 1876 |
| Gatunek | tybetańczyk |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4] | |
Tybetańczyk (Urocynchramus pylzowi) – gatunek ptaka z rodziny tybetańczyków (Urocynchramidae), której jest jedynym przedstawicielem[5][6][7].
Systematyka [edytuj]
Takson czasami zaliczany do rodziny trznadlowatych (Emberizidae) lub łuszczaków (Fringillidae)[8][9]. Jednak badania filogenetyczne i systematyczne wykluczyły przynależność U. pylzowi do tych rodzin[10][11][12][13]. Takson monotypowy, nie wyróżnia się podgatunków[5][8].
Występowanie [edytuj]
U. pylzowi występuje endemicznie na terenie środkowych i południowych Chin w prowincjach Qinghai, Gansu i Syczuan oraz w Tybetańskim Regionie Autonomicznym[8].
Morfologia [edytuj]
Mały ptak o długim ogonie. Występuje dymorfizm płciowy. Samce mają jasnoróżowe upierzenie na gardle, piersi i brzuchu. Samice ubarwione podobnie do samic wróbla zwyczajnego[10]. U obu płci występują brązowe smugi na plecach i skrzydłach.
Ekologia [edytuj]
Ekologia tego gatunku jest słabo poznana. Ptak ten żyje na wysokości pomiędzy 3.050 a 5.000 metrów, zwykle w parach w sezonie lęgowym oraz w małych stadach w okresie zimowym. Głos podobny do potrzosa zwyczajnego (Emberiza schoeniclus)[10].
Status i ochrona [edytuj]
W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii LC (najmniejszej troski)[4]. Globalna wielkość populacji nie została ustalona, ale gatunek jest opisywany jako rzadki lub niezbyt częsty i bardzo słabo poznany[14].
Przypisy
- ↑ Urocynchramus pylzowi w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Janusz Domaniewski. Die Stellung des Urocynchramus pylzowi Przev. in der Systematik. „Journal für Ornithologie”. 66, s. 421–424, 1918 (niem.).
- ↑ Anthus. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2013-01-28]
- ↑ 4,0 4,1 Urocynchramus pylzowi. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ 5,0 5,1 Frank Gill, David Donsker: Family Urocynchramidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.2. [dostęp 2013-01-28].
- ↑ John H. Boyd III: Urocynchramidae: Przevalski's Finch (ang.). W: Aves—A Taxonomy in Flux 2.5 Introduction [on-line]. John Boyd's Home Page. [dostęp 2013-01-28].
- ↑ Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Urocynchramidae Domaniewski, 1918 - tybetańczyki - Przevalski's Finch. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2013-01-28].
- ↑ 8,0 8,1 8,2 Nigel Collar, Ian Newton, Peter Clement, Vladimir Arkhipov: Family Fringillidae (Finches). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, David A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 15: Weavers to New World Warblers. Barcelona: Lynx Edicions, 2010, s. 580. ISBN 978-84-96553-68-2. (ang.)
- ↑ Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842.
- ↑ 10,0 10,1 10,2 Jeff G. Groth. Molecular Evidence for the Systematic Position of Urocynchramus pylzowi. „The Auk”. 117 (3), s. 787-791, 2000. doi:10.1642/0004-8038(2000)117%5B0787:MEFTSP%5D2.0.CO;2 (ang.).
- ↑ Axel Gebauer, Martin Kaiser, Christine Wassmann. Remarks on biology, vocalisations and systematics of Urocynchramus pylzowi Przewalski (Aves, Passeriformes). „Zootaxa”. 1325, s. 75–98, 2006 (ang.).
- ↑ Shu-Juan Yang, Fu-Min Lei, Zuo-Hua Yin. Molecular phylogeny of rosefinches and Rose Bunting (Passeriformes, Fringillidae, Urocynchramidae). „Acta Zootaxonomica Sinica”. 31 (3), s. 453-458, 2006 (chiń.).
- ↑ Gang Liang, Tao Li, Zuo-Hua Yin, Fu-Min LEI. Molecular phylogenetic analysis of some Fringillidae species based on mitochondrial coI gene sequences. „Zoological Research”. 29 (5), s. 465-475, 2008. doi:10.3724/SP.J.1141.200805465 (ang.).
- ↑ Peter Clement, Alan Harris, John Davis: Finches & Sparrows. Londyn: Christopher Helm, 1999. ISBN 978-1-4081-3508-2. (ang.)