Tytus Filipowicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tytus Filipowicz
T Filipowicz.jpg
Data i miejsce urodzenia 21 listopada 1873
Warszawa
Data i miejsce śmierci 18 sierpnia 1953
Londyn
kierownik Ministerstwa Spraw Zagranicznych
Przynależność polityczna Polska Partia Socjalistyczna
Okres urzędowania od 16 listopada 1918
do 17 listopada 1918
Poprzednik Władysław Wróblewski
Następca Leon Wasilewski

Tytus Filipowicz (ur. 21 listopada 1873 w Warszawie, zm. 18 sierpnia 1953 w Londynie) – polski działacz polityczny, dyplomata, publicysta, wolnomularz[1].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Ukończył szkołę górniczą w Dąbrowie Górniczej. Następnie pracował jako sztygar w kopalni „Flora”. W 1897 został redaktorem socjalistycznego pisma „Górnik”. Początkowo działał w ramach PPS na terenie Zagłębia Dąbrowskiego, a przed I wojną światową stał się jednym z przywódców Polskiej Partii Socjalistycznej. Prowadził niepodległościową propagandę w Londynie w grupie emigracyjnej „Przedświt”, gdzie ukończył Szkołę Nauk Politycznych[2]. W ramach PPS–u współpracował blisko z Józefem Piłsudskim. Razem z Piłsudskim udał się w 1905 r. do Japonii w celu pozyskania tamtejszych władz dla sprawy polskiej. W latach 1907–1914 działał w PPS Frakcji Rewolucyjnej. W 1915 r. został oddelegowany do prowadzenia w Warszawie nieoficjalnego przedstawicielstwa Naczelnego Komitetu Narodowego. Funkcję tę pełnił do 20 maja 1916 r., kiedy to został aresztowany przez okupacyjne władze niemieckie[3]. Na początku 1917 r. pełnił funkcję referenta prawno-historycznego w Departamencie Stanu Tymczasowej Rady Stanu. W maju 1917 r. aresztowany przez niemiecką policję, po warunkowym zwolnieniu wyemigrował do Krakowa[4]. W okresie od czerwca 1917 r. do listopada 1918 r., pełnił funkcję zastępcy przedstawiciela Rady Regencyjnej w Wiedniu[5]. W listopadzie 1918 kierował Ministerstwem Spraw Zagranicznych[6]. W okresie od 18 listopada do 13 grudnia 1918 r. pełnił funkcję wicemiministra w MSZ[3]. W latach 1921–1933 pełnił następujące funkcje dyplomatyczne:

  • przewodniczącego „Misji specjalnej na Kaukaz Południowy” w randze Ministra Pełnomocnego III klasy[a],
  • chargé d'affaires w ZSRR (1921),
  • posła w Finlandii,
  • posła w Belgii,
  • ambasadora w Stanach Zjednoczonych (1929–1932), od 1930 również posła w Meksyku,
  • ambasadora w ZSRR (1933).

W 1934 wraz Gabrielem Czechowiczem utworzył Polską Partię Radykalną. W latach 1941–1942 i 1949–1953 był członkiem Rady Narodowej Rzeczypospolitej Polskiej. Po II wojnie światowej pozostał na emigracji w Wielkiej Brytanii. Pełnił obowiązki przewodniczącego Polskiego Stronnictwa Demokratycznego (1945–1947), z którego został wykluczony w 1947 za poparcie udzielone prezydentowi Zaleskiemu[7].

Uwagi

  1. W lutym 1921 r., podczas rozmów z przedstawicielami Demokratycznej Republiki Azerbejdżanu w Baku, został aresztowany przez wkraczające wojska Armii Czerwonej, a następnie przewieziony do Moskwy wraz z pozostałymi członkami misji.

Przypisy

  1. Ludwik Hass, Ambicje rachuby, rzeczywistość. Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905-1928. Hass Ludwik. Warszawa 1984, s. 232.
  2. Zofia Naukowska, „Dzienniki 1930-1939”, Czytelnik, Warszawa 1988 ISBN 83-07-01579-0, str.148
  3. 3,0 3,1 Tytus Filipowicz: Kolekcje Archiwalne Online. Instytut Józefa Piłsudskiego w Ameryce (pol.). W: Listy ws. dymisji z urzędu Ministra Spraw Zagranicznych [on-line]. 1918-12-17. [dostęp 2014-12-19].
  4. Włodzimierz Suleja, Tymczasowa Rada Stanu, Warszawa 1998, s. 80-81, 221.
  5. Krzysztof Smolana: Polski Instytut Dyplomacji im. Ignacego Jana Paderewskiego (pol.). 2009. [dostęp 2014-12-17].
  6. W dniu 16 listopada działał w zastępstwie ministra - M. P. Nr 206 z 18 listopada 1918 roku, w dniu 17 listopada 1918 roku kierownik Ministerstwa Spraw Zagranicznych - M. P. Nr 208 z 20 listopada 1918 roku.
  7. Andrzej Friszke, Druga Wielka Emigracja 1945–1990. T. 1. Życie polityczne emigracji, Warszawa 1999, s. 84