Ubezpieczenie (umowa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Ubezpieczenie – umowny obowiązek świadczenia ubezpieczyciela na wypadek powstania zdarzeń w życiu, zdrowiu lub mieniu ubezpieczonego; wykonanie obowiązku ubezpieczyciel realizuje poprzez wypłatę odszkodowań lub świadczeń z funduszu tworzonego ze składek wnoszonych przez jednostki zagrożone tymi zdarzeniami.

Produkt ubezpieczeniowy[edytuj | edytuj kod]

Podstawową potrzebą, jaką zaspokaja produkt ubezpieczeniowy jest potrzeba wsparcia finansowego w razie poniesienia straty (utraty mienia), uszczerbku lub utraty dochodów (np. wskutek bezrobocia, przejścia na emeryturę lub utraty zysków) albo losowej potrzeby finansowej (np. z powodu urodzenia dziecka). Potrzeba ubezpieczeniowa jest łatwo wypychana ze świadomości, gdyż wiąże się z negatywnym doświadczeniem lub wyobrażeniem. Brak chęci uświadamiania tej potrzeby oraz niematerialny jej charakter powodują, że produkt ubezpieczeniowy jest specyficzny.

Produkty ubezpieczeniowe stanowią obszar działań zarządczych w firmach ubezpieczeniowych. Zarządzanie produktem ubezpieczeniowym obejmuje wprowadzenie oraz wycofanie produktu, kształtowanie portfela produktowego, a także pozycjonowanie rynkowe produktów. Są to trzy podstawowe decyzje, które obejmuje zarządzanie produktem ubezpieczeniowym[1].

Produkt ubezpieczeniowy – pakiet usług dostarczanych ubezpieczonemu (ubezpieczenie OC, AC, usługa assistance, itd.) przez zakład ubezpieczeń za określoną opłatą, od chwili zawarcia umowy ubezpieczenia aż do jej rozwiązania. Możliwość zakupu ubezpieczenia przez internet lub telefon dają tak zwane "ubezpieczenia directowe".

Podział ubezpieczeń[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie produkty ubezpieczeniowe dzielimy najczęściej według czterech kryteriów: podmiot i przedmiot ubezpieczeń, długość oraz stopień swobody w zakresie nawiązywania stosunku ubezpieczeń[2].

W teorii i praktyce spotyka się podział usług ubezpieczeniowych na dwie grupy:

  • gospodarcze
  • społeczne, inaczej socjalne

Ubezpieczenia gospodarcze ze względu na przedmiot dzieli się na:

  • majątkowe, np. ubezpieczenia budynków, mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych itp.
  • osobowe, np. od następstw nieszczęśliwych wypadków, grupowe i jednostkowe, ubezpieczenia na życie, posagowe.

Ustawa z 28 lipca 1990 roku o działalności ubezpieczeniowej wprowadziła podział ubezpieczeń gospodarczych na:

  • dobrowolne, np. ubezpieczenia mieszkań, ubezpieczenia komunikacyjne AC, ubezpieczenia na życie itp.
  • obowiązkowe, np. OC, pracownicze itp.

Podstawowy podział ubezpieczeń to:

W ramach ubezpieczeń gospodarczych wg norm kodeksu cywilnego z artykułów 805-834 (także zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej – Dz.U. Nr 124, poz. 1151) występują:

  • ubezpieczenia majątkowe – mienia i odpowiedzialności cywilnej (art. 821 KC.)
  • ubezpieczenia osobowe – w szczególności na życie i następstw nieszczęśliwych wypadków (art. 829 KC.)

Umowy ubezpieczenia dzieli się również na:

  • dobrowolne
  • obowiązkowe (regulowane ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych) np. ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych (zwane powszechnie OC komunikacyjnym), ubezpieczenie OC rolników, ubezpieczenie budynków rolniczych, ubezpieczenia OC grup zawodowych;

Według załącznika do ustawy o działalności ubezpieczeniowej wyróżnia się następujący podział ryzyka na działy, grupy i rodzaje ubezpieczeń:

  • dział I – ubezpieczenia na życie
  • dział II – pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe

W ramach ubezpieczeń na życie wyróżnia się pięć grup:

  • ubezpieczenia na życie (np. terminowe, na życie i dożycie, na całe życie)
  • ubezpieczenia posagowe, zaopatrzenia dzieci
  • ubezpieczenia związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym
  • ubezpieczenia rentowe
  • ubezpieczenia wypadkowe i chorobowe będące uzupełnieniem wcześniej wymienionych grup

W ramach ubezpieczeń majątkowych i pozostałych osobowych wyróżnia się m.in.:

  • ubezpieczenia wypadku, w tym wypadku przy pracy i choroby zawodowej
  • ubezpieczenia choroby
  • ubezpieczenia casco (pojazdy lądowe, szynowe oraz statki powietrzne)
  • ubezpieczenia żeglugi morskiej i śródlądowej oraz casco statków żeglugi morskiej i śródlądowej
  • ubezpieczenia przedmiotów w transporcie
  • ubezpieczenia szkód spowodowanych żywiołami
  • ubezpieczenia pozostałych szkód rzeczowych nie ujętych w innych grupach
  • ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej
  • ubezpieczenia kredytu
  • gwarancje ubezpieczeniowe
  • ubezpieczenia ryzyk finansowych
  • ubezpieczenia ochrony prawnej
  • ubezpieczenia świadczenia pomocy

Ubezpieczyciele nie mogą łączyć działalności w I i II dziale ubezpieczeń (stąd "pary" spółek życiowych i majątkowych). Zezwolenie na prowadzenie działalności ubezpieczeniowej wydawane jest w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń. Jeżeli ubezpieczyciel zaprzestał wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub zawierania umów ubezpieczenia w jakiejś grupie ubezpieczeń, na którą posiada zezwolenie, zobowiązany jest o tym powiadomić organ nadzoru.

Przypisy

  1. Jan Monkiewicz: Podstawy ubezpieczeń tom II- produkty. Warszawa: POLTEXT, 2002, s. 29. ISBN 83-86890-96-7.
  2. Jan Monkiewicz: Podstawy ubezpieczeń tom II-produkty. Warszawa: Poltext, 2002, s. 31. ISBN 83-86890-96-7.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Polska prasa ubezpieczeniowa[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]