Ulica Hoża w Warszawie
Na mapach:
 Warszawa |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| ulica | |||||||||||||||||||||||||||||||||
| Hoża | |||||||||||||||||||||||||||||||||
| Śródmieście Południowe | |||||||||||||||||||||||||||||||||
 Apteka na rogu Hożej i Poznańskiej |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
Ulica Hoża w Warszawie – jedna z ulic warszawskiego Śródmieścia, biegnąca od ul. Mokotowskiej do ul. Chałubińskiego.
[edytuj] Historia
Hoża pierwotnie była drogą narolną, znaną już przed 1762; pierwsze posesje wytyczono już w 1766. Nazwa ulicy pochodzi od hożych, więc ładnych, podobających się ogrodów zakładanych przy ulicy w tym czasie. W 1792 zabudowa ulicy składała się z drewnianego browaru, kilku drewnianych dworków oraz wybudowanego według projektu Szymona Bogumiła Zuga w roku 1790 pałacyku kupca Klemensa Bernauxa. Przed 1819 powstały przy Hożej jeszcze dwa murowane budynki, jednak przy ulicy długo nie wznoszono nowych obiektów.
Ruch budowlany powrócił, kiedy w 1861 Leopold Kronenberg uruchomił przy Hożej Fabrykę Wyrobów Tabacznych, nabywając jednocześnie dawny pałacyk Bernaux'a. W 1875 ulicę przedłużono na odcinku od ul. Poznańskiej do ul. Chałubińskiego; kilka lat potem przy ulicy pojawiły się niewielkie kamienice, jednak projektowane przez niezłych architektów, takich jak: Edward Cichocki, Artur Spitzbarth, Maurycy Brauman czy Aleksander Woyde.
Od 1877 przy ulicy istniał zakład sióstr Rodziny Marii; w latach 90. XIX wieku powstała zabudowa odcinka między ul. Poznańską, a ul. Plater składająca się w większości z trzypiętrowych kamienic o eklektycznym wystroju fasad.
Gdy w 1895 przedsiębiorca Frąckiewicz nabył dawny pałac Kronenberga, na terenie jego sadu wytyczył ulicę Sadową, dziś – Skorupki.
Wkrótce potem rozebrano pałacyk Kronenberga, by wznieść szereg nowych kamienic, zarówno wzdłuż ul. Skorupki, ul. Marszałkowskiej jak i Hożej. Po odzyskaniu niepodległości powstało jeszcze kilka obiektów: Zakład Fizyki Doświadczalnej Uniwersytetu Warszawskiego, oraz wybudowany w stylu magistrackim Gmach Szkoły Budowlanej według projektu Alfonsa Graviera. Powstały też dwie nowe kamienice; Hoża stawała się wielkomiejską ulicą: działały przy niej dwa kina, liczne sklepy i cukiernie.
Wrzesień 1939 przyniósł niewielkie zniszczenia, jednak zabudowa została spalona już po kapitulacji powstania warszawskiego.
Krótko po wojnie rozebrano kilkadziesiąt wypalonych kamienic, w wielu przypadkach zniszczono zachowany wystrój fasad, jednak mimo to Hoża zachowała wiele z klimatu eleganckiej, przedwojennej ulicy.
[edytuj] varia
- w nieistniejącej kamienicy pod nr 11 (obecnie na jej miejscu znajduje się Zespół Szkół nr 68) 24 lutego 1885 urodził się Stanisław Ignacy Witkiewicz
- Przy ulicy Hożej zlokalizowane są różne placówki edukacyjne, m.in. Zespół Szkół Samochodowych nr 1 im. R. M. Pijanowskiego w Warszawie (nr 88), Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego (nr 69)[1], Medyczna Szkoła Policealna nr 3 (nr 88)[2], Szkoła Alpinizmu "W Pionie" (nr 29/31)[3], Zespół Szkół nr 68 (Gimnazjum i Szkoła Podstawowa) ul. Hoża 11/15 [4]
- Pomimo położenia ulicy w ścisłym centrum miasta znajduje się tu wciąż działająca fabryka wytwarzająca sery topione[5].
- Na rogu ulicy Hożej i Marszałkowskiej nagrywany jest program Dzień Dobry TVN[6].
- W Domu Prowincjonalnym Sióstr Franciszkanek Rodziny Maryi przy ul. Hożej 53 działa Okno życia.
- W czasie okupacji hitlerowskiej ulica Hoża nazywała się "Viktoriastrasse"
Przypisy
- ↑ Wydział Fizyki UW, ul Hoża 69: Informacje ogólne (pol.). [dostęp 2008-11-21].
- ↑ Medyczna Szkoła Policealna Nr 3 w Warszawie, ul. Hoża 88: Dane kontaktowe (pol.). [dostęp 2008-11-21].
- ↑ Szkoła alpinizmu "W pionie", ul. Hoża 29/31 lok. 90: Dane kontaktowe (pol.). [dostęp 2008-11-21].
- ↑ Zespół Szkół Nr 68 Warszawa ul. Hoża 11/15
- ↑ SERWAR Spółka z o.o., ul. Hoża 51: Dane kontaktowe (pol.). [dostęp 2008-11-21].
- ↑ Dzień Dobry TVN, ul. Marszałkowska 76: Dane kontaktowe (pol.). [dostęp 2008-11-21].
[edytuj] Bibliografia
- Jarosław Zieliński: Atlas Dawnej Architektury Ulic i Placów Warszawy, tom 4. Towarzystwo Opieki nad Zabytkami, 1995, s. 245. ISBN 83909794-5-4.
