Undaria pierzastodzielna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Undaria pierzastodzielna
Korea-Jeju-Folk village-02.jpg
Systematyka
Supergrupa Chromalveolata[1]
Królestwo protisty
Klad stramenopile
Klasa brunatnice
Rząd listownicowce
Rodzina alariowate
Rodzaj undaria
Gatunek undaria pierzastodzielna
Nazwa systematyczna
Undaria pinnatifida (Harv.) Suringar, 1873
Illustrationes des algues du Japon. Musée Botanique de Leide 1: 77-90
Synonimy

Alaria pinnatifida Harvey 1860, Alaria amplexicaulis Martens 1866, Ulopteryx pinnatifida (Harvey) Kjellman 1885

"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Japońska zupa misoshiru
Ryba podana z wakame

Undaria pierzastodzielna, undaria pierzasta (Undaria pinnatifida (Harvey) Suringar) – gatunek brunatnic z rzędu listownicowców, szeroko wykorzystywany w kuchni japońskiej jako warzywo. W handlu znany pod lokalnymi nazwami: wakame (jap. ワカメ?), (chiń.) 裙带菜 pinyin qundaicai, (kor.) 미역 miyeok, z których na Zachodzie najpopularniejszą jest wakame, w Polsce ponadto wakami[2].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Duży, osiadły glon morski o liściokształtnej, ząbkowanej plesze. Występuje u niej przemiana pokoleń z okazałym sporofitem (50–70 cm, maksymalnie do 3 m długości) i drobnym, nitkowatym gametofitem. Sporofity jednoroczne, rozwijające się od zimy do jesieni. Do podłoża przyczepione chwytnikami. Barwa oliwkowa. Część liściokształtna (fylloid) pierzastodzielna, część łodygokształtna (kauloid) – taśmowata, u dołu pierzasto oskrzydlona. Na fylloidzie śluzowe gruczoły i wytwarzane latem zarodnie, występujące również na oskrzydleniach kauloidu. Zoospory kiełkują w temperaturze 13–24 °C, a gametofity rozwijają się w temperaturze 15–23 °C, choć są w stanie przetrwać przymrozki. Optymalna temperatura dla rozwoju sporofitów to 10–20 °C, choć zakres tolerancji jest nieco szerszy. U gametofitów oogamia. Zdarzają się mieszańce z innymi gatunkami undarii. Liczba chromosomów: n=30[3]. Makroglon bentoniczny występujący na głębokości 6–12 m[2]. Pierwotnie gatunek endemiczny dla azjatyckiego litoralu Oceanu Spokojnego (Morze Japońskie), obecnie introdukowany lub zawleczony do innych regionów[3]. Poza wybrzeżem Chin, Korei i Japonii, notowany m.in. w Adriatyku, u wybrzeży Wielkiej Brytanii, Francji, Półwyspu Iberyjskiego, Holandii, Kalifornii, Meksyku, Argentyny, rosyjskiego Dalekiego Wschodu, Nowej Zelandii i południowo-wschodniej Australii[4].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Kuchnia

Wakame stanowi codzienny składnik potraw kuchni japońskiej, zwłaszcza jako jeden ze składników zupy misoshiru oraz diety Genmai-Saishoku. Od wieków jest hodowane w Japonii i Korei. Zdobyło sobie również pewną popularność w USA już w latach 60. XX wieku, w związku z ówczesną modą na makrobiotykę. Sprowadzano je suszone z Japonii. Obecnie dziko rosnące wakame wykorzystuje się również lokalnie w restauracjach orientalnych w Australii[5].

Skład procentowy świeżej masy[6]
Ziołolecznictwo

W medycynie wschodniej wakame tradycyjnie stosowano przy szeregu dolegliwości[7].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Adl. The New Higher Level Classification of Eukaryotes with Emphasis on the Taxonomy of Protists. „J. Eukaryot. Microbiol.”. 5 (52), s. 399–451, 2005. International Society of Protistologists. doi:10.1111/j.1550-7408.2005.00053.x (ang.). 
  2. 2,0 2,1 Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1974, s. 378.
  3. 3,0 3,1 Undaria Suringar, 1873: 77 (ang.). Algaebase. [dostęp 2010-01-11].
  4. Undaria pinnatifida (Harvey) Suringar (ang.). Algaebase. [dostęp 2010-01-11].
  5. Greens straight out of the blue – Good Living – Entertainment – smh.com.au
  6. Zbigniew Podbielkowski: Glony. Warszawa: WSiP, 1985, s. 157. ISBN 8302023523.
  7. Kristina Turner: The Self-Healing Cookbook: A Macrobiotic Primer for Healing Body, Minds and Moods with Whole Natural Foods 1946. ISBN 0-945668-10-4

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]