Unité d'Habitation

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Na mapach: 43°15′40,763″N 5°23′46,540″E/43,261323 5,396261

Unité d'Habitation (Jednostka mieszkaniowa) – modernistyczny budynek mieszkalny zaprojektowany przez Le Corbusiera we współpracy z architektem i malarzem Nadirem Afonso. Idea takiego budynku stała się podstawą projektów kilku domów zbudowanych w Europie pod tą samą nazwą.

Silny wpływ na projekt wywarł awangardowy modernistyczny budynek moskiewskiego Narkomfinu (blok dla pracowników Narodowego Komisariatu Finansów) autorstwa Mojżesza Ginzburga (1932).

Cité Radieuse[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy i najbardziej znany budynek tego rodzaju, znany także jako "Cité Radieuse" ("Miasto promieniste") oraz nieformalnie jako "La Maison du Fada" ("Dom wariatów"), został zbudowany w latach 1947-1952 w Marsylii. Budynek ten wywarł duży wpływ na architekturę i jest często wymieniany jako znacząca inspiracja dla stylu i filozofii brutalizmu.

Blok Le Corbusiera powstał w Marsylii tuż po II wojnie światowej i miał być odpowiedzią na deficyt mieszkań w Europie zrujnowanej przez wojnę. Budynek ten zapewnił mieszkania wielkiej liczbie ludzi w sposób ekonomiczny pozwalający na maksymalne zaoszczędzenie funduszy a także ziemi na której został wzniesiony. Architekt stwierdził, iż zgodnie z założeniami budynek zapewnia każdemu mieszkańcowi "słońce, przestrzeń i zieleń". Budynek został wybudowany zgodnie ze słynnymi pięcioma zasadami nowoczesnej architektury stworzonymi przez Le Cobusiera w 1922 roku i opublikowanymi wtedy w czasopiśmie L'Esprit Nouveau.

Marsylski budynek, zaprojektowany we współpracy z Shadrachem Woodsem i Georges'em Candilisem, składa się ze 337 mieszkań rozmieszczonych na 12 kondygnacjach, i wspiera się na dużych słupach (tzw. pilotis). W budynku znajdują się też sklepy, miejsca do uprawiania sportu, pomieszczenia medyczne, edukacyjne i hotel. Płaski dach został zaprojektowany jako publiczny taras widokowy z dostępną panoramą Morza Śródziemnego. Na dachu dominują pomieszczenia sportowe, świetlice, betonowy ekran do projekcji filmów, basen oraz rzeźby pełniące rolę wentylacji i upodabniające budynek do wielkiego transatlantyka. Wzdłuż długiej osi wewnątrz budynku co trzeci poziom biegną korytarze. Każde mieszkanie zajmuje dwa poziomy, rozciąga się od jednej strony budynku do drugiej i jest wyposażone w balkon. Wymiary mieszkań zostały opracowane dzięki własnemu sposobowi mierzenia przestrzeni autorstwa Le Corbusiera zwanego Modulor opartego na wymiarach człowieka, złotym podziale i ciągu Fibonacciego.

W odróżnieniu od wielu wzorowanych na nim bloków mieszkalnych gorszego standardu, w których nie ma dużych mieszkań, wspólnej przestrzeni oraz ogrodu na dachu, marsylski Unité d'Habitation zamieszkany jest przez klasę średnią a także klasę wyższą i został uznany jako udany budynek.

Budynek został wzniesiony z surowego betonu oszalowanego drewnianymi deskami po których zostały interesujące ślady, ponieważ w czasach niedoboru materiałów po II wojnie światowej przewidywany stalowy szkielet okazał się zbyt drogi.

Inne realizacje i inspiracje[edytuj | edytuj kod]

Projekt ten został powtórzony w czterech innych budynkach o takiej samej nazwie i bardzo podobnej konstrukcji. Jednostki mieszkaniowe zostały wybudowane także w Nantes (Rezé, 1955), (Berlinie-Westend, 1957), Briey (1963) oraz Firminy (1965).

Budynek zainspirował projekty wielu kompleksów mieszkaniowych, w tym na przykład Alton West w Roehampton w Londynie czy Park Hill w Sheffield. Budynki te spotkały się z szeroką krytyką. Inne, bardziej udane inspiracje jednostką mieszkaniową to między innymi londyńskie budynki: Chamberlin, Powell & Bon's Barbican Estate (1982), Gordon Tait's Samuda Estate, Isle of Dogs (1965) czy Ernő Goldfinger's Trellick Tower (1972).

Materiał zastosowany w Cité Radieuse czyli surowy beton (béton brut) wywarł wpływ na kierunek architektoniczny o nazwie brutalizm.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]