Universal Carrier

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Universal Carrier
Universal Carrier wyposażony w ciężki karabin maszynowy Vickers 7,7 mm
Universal Carrier wyposażony w ciężki karabin maszynowy Vickers 7,7 mm
Dane podstawowe
Państwo  Wielka Brytania
Typ pojazdu lekki transporter opancerzony
Trakcja gąsienicowa
Załoga 2 – 5 (w zależności od wyposażenia)
Historia
Prototypy 1935
Produkcja 19361945
Egzemplarze ponad 75 000
Dane techniczne
Silnik 1 silnik gaźnikowy, 8-cylindrowy Ford GAE (Ford GAEA) o mocy 65 KM (48 kW) przy 2840 obr./min.
Transmisja mechaniczna
Poj. zb. paliwa 90 l benzyny. Zużycie paliwa 50 l/100 km
Pancerz nitowany z płyt walcowanych, grubość: 7 – 11 mm
Długość 3,70 m
Szerokość 1,94 m
Wysokość 1,57 m
Prześwit 0,22 m
Masa 3 700 kg (bojowa)
Moc jedn. 20,3 KM/t (14,9 kW/t)
Nacisk jedn. 0,50 kg/cm²
Osiągi
Prędkość 40 – 48 km/h (po drodze)
Zasięg 180 km (po drodze)
120 km (w terenie)
Pokonywanie przeszkód
Brody (głęb.) 0,60 m
Rowy (szer.) 1,60 m
Ściany (wys.) 0,50 m
Kąt podjazdu 28º
Dane operacyjne
Uzbrojenie
uzbrojenie w zależności od wersji
Użytkownicy
Wielka Brytania, Polska, ZSRR, Nowa Zelandia, Kanada, Australia, Indie, Stany Zjednoczone
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Universal Carrier – brytyjski gąsienicowy lekki transporter opancerzony z okresu II wojny światowej, produkowany w kilku wersjach, także jako ciągnik artyleryjski i nośnik uzbrojenia. Popularnie nazywany był także Bren Carrier, z powodu najczęstszego uzbrojenia w karabin maszynowy Bren. Był to najliczniejszy aliancki pojazd opancerzony II wojny światowej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Transporter opancerzony Universal Carrier powstał jako zwieńczenie linii transporterów wywodzących się z ciągnika VA D50, opracowanego przez Johna Cardena i Viviana Loyda w zakładach Vickers w 1935. Dla zmniejszenia kosztów, w konstrukcji VA D50 użyto komponentów produkowanych dla czołgów lekkich i samochodów ciężarowych. Armia brytyjska zamówiła serię pojazdów rozwiniętych z D50, produkowanych od 1935. Wśród nich były: transporter ciężkiego karabinu maszynowego Vickers (356 pojazdów), transporter opancerzony Bren Gun Carrier (Bren Carrier) z ręcznym karabinem maszynowym Bren (1381 pojazdów), transporter rozpoznawczy Scout Carrier (667 pojazdów) i transporter opancerzony dla kawalerii zmotoryzowanej Cavalry Carrier (50 pojazdów). Ponieważ pojazdy te nieco się różniły konstrukcją, zdecydowano opracować dla uproszczenia jeden uniwersalny model, który można było budować w różnych wariantach wyposażenia. Przyjęto go do uzbrojenia w 1939 pod nazwą Universal Carrier, dostawy rozpoczęły się już po wybuchu wojny. Był to uniwersalny transporter, który w zależności od wyposażenia był: pojazdem transportowym, rozpoznawczym, łącznikowym, wozem dowodzenia, ciągnikiem do holowania działa przeciwpancernego kal. 57 mm (6-funtowego). Od wczesnych modeli Universal Carrier odróżniał się "pudełkowatym" nadwoziem w tylnej części, ze zwiększoną ilością miejsca dla załogi.

Były też wersje bojowe tego transportera uzbrojone w:

Universal Carrier był używany niemal we wszystkich armiach koalicji antyhitlerowskiej, w tym w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie, a poprzez dostawy Lend-Lease w Armii Czerwonej i ludowym Wojsku Polskim.

Produkowany był w Wielkiej Brytanii, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Nowej Zelandii, Indiach i Australii.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]