Urszula Kozioł

portret Urszuli Kozioł autorstwa Zbigniewa Kresowatego

Urszula Kozioł, pseudonimy: Antoni Migacz; Mirka Kargol; Faun; U.K.; Uk; Uka; UKA (ur. 20 czerwca 1931 r. w Rakówce pod Biłgorajem) - polska poetka, prozaik, autorka felietonów i utworów dramatycznych dla dzieci i dorosłych.

Córka Hipolita Kozioła i Czesławy Kargol. Do końca II wojny światowej przebywała na Zamojszczyźnie, uczyła się w Liceum Ogólnokształcącym im. Marii Konopnickiej w Zamościu. Studiowała następnie polonistykę na Uniwersytecie Wrocławskim. Studia I stopnia ukończyła w 1953 r (magisterium uzyskała dopiero w 1969 r. na studiach uzupełniających). Należy do tzw. pokolenia "Współczesności". Debiutowała jako poetka w 1953 r. na łamach dodatku do "Gazety Robotniczej" pt.: "Sprawy i ludzie". Od 1954 do 1972 r. pracowała w zawodzie nauczyciela, początkowo w Bystrzycy Kłodzkiej, a następnie we Wrocławiu. W latach 1956-1958 była kierownikiem działu literackiego pisma "Poglądy". Od 1958 r. publikuje w miesięczniku "Odra" (m.in. cykl felietonów pt.: "Z poczekalni"), a także w pismach: "Współczesność" (1959-1964), "Tygodnik Kulturalny" (1963-1965) i "Poezja" (1967-1972). W latach 1965-1967 była dyrektorem Wrocławskiego Ośrodka Kultury, a także radną Dzielnicowej Rady Narodowej we Wrocławiu. Od 1970 r. współpracowała ze Studenckim Teatrem "Kalambur". Od 1972 w redakcji "Odry", kierownik działu literackiego. Przebywała na stypendiach literackich w Iowa City (USA, 1991 r.) oraz w Poitiers (Francja 1993).

Otrzymała m.in. następujące wyróżnienia i nagrody: Nagrodę Czerwonej Róży (1963), Nagrodę im. Władysława Broniewskiego (1964), Nagrodę im. Stanisława Piętaka (1965), nagrodę Miasta Wrocławia (1965), Nagrodę Fundacji Kościelskich (1969), Nagrodę Ministra Kultury i Sztuki II stopnia (1970), Złoty Krzyż Zasługi (1974), Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1981), włoską nagrodę "Złoty Centaur" (wyróżnienie Akademii Sztuki i Pracy w Salsomaggiore, 1982), Nagrodę Główną Śląską Dolnej Saksonii (1997), Literacką Nagrodę Polskiego PEN-Clubu (1998), Nagrodę im. Eichendorfa (Der Eichendorff Literatur-Preis, 2002). 11 kwietnia 2003 uhonorowana Doktoratem Honoris Causa Uniwersytetu Wrocławskiego.

Członek Związku Literatów Polskich (1963-1983; od 1963 w Zarządzie, a w latach 1971-1976 prezes Oddziału Wrocławskiego, w latach 1978-1983 także członek Zarządu Głównego), Polskiego PEN-Clubu (od 1971 r., w tym od 1988 r. w Zarządzie Głównym). Członek-założyciel Stowarzyszenia Pisarzy Polskich (od 1989 r., w tym od 1993 r. członek Zarządu Głównego).

Rada Miasta Biłgoraj, w dniu 21 maja 2010 r., podjęła uchwałę w sprawie nadania Urszuli Kozioł tytułu Honorowego Obywatela Miasta Biłgoraj. 10 września 2010 r., na uroczystej sesji Rady Miasta, poetka odebrała tytuł nadający Honorowe Obywatelstwo.

Urszula Kozioł była żoną Feliksa Przybylakiego, tłumacza literatury niemieckojęzycznej, germanisty, który zmarł 29 maja 2010 r. Poetka obecnie mieszka we Wrocławiu.

Twórczość

Poezje:

• Gumowe klocki (Związek Literatów Polskich, Oddział we Wrocławiu 1957)
• W rytmie korzeni (Ossolineum 1963)
• Smuga i promień (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza 1965)
• Lista obecności (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza 1967)
• Poezje wybrane (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza 1969)
• W rytmie słońca (Wydawnictwo Literackie 1974)
• Wybór wierszy (Czytelnik 1976)
• Poezje wybrane (II) (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza 1985; ISBN 83-205-3842-4)
• Wybór wierszy (Czytelnik 1986; ISBN 83-07-01527-8)
• Żalnik (Wydawnictwo Literackie 1989; ISBN 83-08-02464-X)
• Dziesięć lat przed końcem wieku (Nakładem autorki; maszynopis powielany, brak daty i miejsca wydania; ok. 1990)
• Postoje słowa (Wydawnictwo Dolnośląskie 1994)
• Wielka pauza (Wydawnictwo Literackie 1996; ISBN 83-08-02653-2)
• W płynnym stanie (Wydawnictwo Literackie 1998; ISBN 83-08-02885-3)
• Wiersze niektóre (Bis 1997, 1998; ISBN 83-87082-30-9)
• Stany nieoczywistości (Państwowy Instytut Wydawniczy 1999; ISBN 83-06-02752-3)
• Supliki (Wydawnictwo Literackie 2005; ISBN 83-08-03759-3; Nominacja do Nagrody NIKE, maj 2006; Nominacja do Śląskiego Wawrzynu Literackiego, czerwiec 2006 r.)

Powieści i opowiadania:

• Postoje pamięci (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza 1964, 1973, 1977; Atut-Wrocławskie Wydawnictwo Oświatowe 2004, ISBN 83-89247-98-4).
• Ptaki dla myśli (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza 1971; wyd. 2 poprawione i rozszerzone: Wydawnictwo Literackie 1984, ISBN 83-08-01082-2)
• Noli me tangere (Państwowy Instytut Wydawniczy 1984; ISBN 83-06-00814-6)

Felietony:

• Z poczekalni oraz Osobnego sny i przypowieści (Wydawnictwo Literackie 1978)
• Osobnego sny i przypowieści (Okis, 1997; Biblioteka Wrocławskiego Oddziału Stowarzyszenia Pisarzy Polskich; ISBN 83-87104-00-0)

Utwory dramatyczne (dla dorosłych i dzieci), monodramy:

• Gonitwy (Prapremiera: Zespół Teatralny przy Wyższej Szkole Inżynieryjskiej, Rzeszów 1972)
• Kobieta niezależna ("Scena" 12/1976)
• Biało i duszno (układ dramatyczny) ("Scena" 10/1977)
• Król malowany (na motywach baśni J. Ch. Andersena pt.: Nowe szaty króla 1978; druk: Zjednoczone Przedsiębiorstwa Rozrywkowe, Ośrodek Teatru Otwartego "Kalambur" 1986)
• Narada familijna ("Teatr Polskiego Radia" 2/1978)
• Przerwany wykład ("Scena" 12/1978)
• Weekend ("Opole" nr 1 i nr 2 / 1981)
• Spartolino, czyli jak Rzempoła ze szwagrem Pitołą stracha przydybali (Prapremiera: Wrocławski Ośrodek Teatru Otwartego "Kalambur" 1982)
• Trzy Światy (Czytelnik 1982; ISBN 83-07-00707-0)
• Podwórkowcy (Prpremiera: Teatr Dramatyczny im. J. Szaniawskiego, Wałbrzych 1983; spektakl TV 1984)
• Psujony ("Scena" 1/1985)
• Magiczne imię (Wydawnictwo Literackie 1985; ISBN 83-08-01194-2)

Linki zewnętrzne

• Urszula Kozioł - "Culture.pl"
• Urszula Kozioł - Ośrodek Kultury i Sztuki, Wrocław
• Urszula Kozioł - Instytut Książki (Kraków)
• Urszula Kozioł - www.tienve.org
• Urszula Kozioł - Doktor honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego
• Urszula Kozioł, uhonorowana tytułem doktora honoris causa - "Uniwersytet Wrocławski"
• Marta Wyka - "Obywatelka miasta, uczennica uniwersytetu" (laudacja doktoratu honoris causa dla Urszuli Kozioł)
• Wiersze Urszuli Kozioł
• "Inaczej mówiąc" - Urszula Kozioł o wypędzonych
• Eryk Ostrowski, "Moje lite krajobrazy" (o tomie "Supliki")
• Miesięcznik "Odra" - Katalog czasopism