Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) - polski urząd antymonopolowy, obsługujący Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który jest centralnym organem administracji państwowej (rządowej), działający na podstawie ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331). Organizację Urzędu określa statut nadany, w drodze zarządzenia, przez Prezesa Rady Ministrów (M.P. z 2007 r. Nr 39, poz. 451).

Zgodnie z przepisami transakcja podlega zgłoszeniu do urzędu antymonopolowego, jeżeli biorą w niej udział przedsiębiorcy, których łączny obrót w roku poprzedzającym przekroczył 1 mld euro na świecie lub 50 mln euro w Polsce.

Historia

Pierwszym organem antymonopolowym w rodzącej się polskiej gospodarce wolnorynkowej był Minister Finansów, który swoje działania w zakresie ochrony krajowego rynku oraz jego uczestników przed praktykami monopolistycznymi jednostek gospodarczych realizował, korzystając z przyznanych mu kompetencji przez ustawę z 28 stycznia 1987 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym w gospodarce narodowej (Dz. U. z 1987 r. Nr 3, poz. 18).

W celu zapewnienia rozwoju konkurencji, ochrony podmiotów gospodarczych narażonych na stosowanie praktyk monopolistycznych oraz ochrony interesów konsumentów, ustawą z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym (Dz. U. z 1990 r. Nr 14, poz. 88) powołano Urząd Antymonopolowy, jako centralny organ administracji państwowej w sprawach przeciwdziałania praktykom monopolistycznym, podległy Radzie Ministrów. Uchylona została poprzednia ustawa, tym samym Minister Finansów utracił kompetencje organu antymonopolowego na rzecz Urzędu Antymonopolowego. W 1996 nastąpiła zmiana nazwy Urzędu na Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Obecnie funkcję organu antymonopolowego pełni Prezes Urzędu.

Organizacja

Prezes Urzędu

Prezes Urzędu jest centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach ochrony konkurencji i konsumentów. Prezes Rady Ministrów sprawuje nadzór nad działalnością Prezesa Urzędu.

Prezes Urzędu jest:

• organem wykonującym zadania nałożone na władze państw członkowskich Unii Europejskiej na podstawie art. 84 i art. 85 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. W szczególności Prezes Urzędu jest właściwym organem ochrony konkurencji w rozumieniu art. 35 rozporządzenia nr 1/2003/WE,
• jednolitym urzędem łącznikowym w rozumieniu przepisów rozporządzenia nr 2006/2004/WE oraz, w zakresie swoich ustawowych kompetencji, jest właściwym organem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 2006/2004/WE.

Prezes Rady Ministrów powołuje i odwołuje Prezesa Urzędu spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru. Odwołany Prezes Urzędu pełni obowiązki do dnia powołania jego następcy.

Lista Prezesów Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

• 1990-1995 Anna Fornalczyk
• 1995-1997 Andrzej Sopoćko
• 1998-2001 Tadeusz Aziewicz
• 2001-2007 Cezary Banasiński
• od 4 kwietnia 2007 do 4 czerwca 2008 Marek Niechciał - powołany przez Prezesa Rady Ministrów Jarosława Kaczyńskiego.
• od 4 czerwca 2008 Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel. Została powołana przez Prezesa Rady Ministrów - Donalda Tuska.

Jednostki organizacyjne

Prezes Urzędu wykonuje swoje zadania przy pomocy Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Prezes kieruje Urzędem przy pomocy wiceprezesów, dyrektora generalnego, dyrektorów komórek organizacyjnych wymienionych w § 4 ust. 1 (komórki organizacyjne Centrali) załącznika do zarządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie nadania statutu Urzędowi Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 1987 r. Nr 3, poz. 18) oraz dyrektorów delegatur Urzędu.

W skład Urzędu wchodzi Centrala w Warszawie oraz 9 delegatur UOKiK:

1. Bydgoszcz - województwa kujawsko-pomorskie i warmińsko-mazurskie,
2. Gdańsk - województwa pomorskie i zachodniopomorskie,
3. Katowice - województwa śląskie i opolskie,
4. Kraków - województwa małopolskie i podkarpackie,
5. Lublin - województwa lubelskie i podlaskie,
6. Łódź - województwa łódzkie i świętokrzyskie,
7. Poznań - województwo wielkopolskie,
8. Warszawa - województwo mazowieckie,
9. Wrocław - województwa dolnośląskie i lubuskie.

W skład Centrali Urzędu wchodzą komórki organizacyjne:

• Sekretariat Prezesa;
• Biuro Dyrektora Generalnego;
• Departament Prawny i Orzecznictwa Europejskiego;
• Departament Analiz Rynku;
• Departament Ochrony Konkurencji;
• Departament Kontroli Koncentracji;
• Departament Monitorowania Pomocy Publicznej;
• Departament Polityki Konsumenckiej;
• Departament Nadzoru Rynku;
• Departament Współpracy z Zagranicą i Komunikacji Społecznej;
• Departament Budżetu i Administracji;
• Departament Inspekcji Handlowej;
• Laboratoria;
• Samodzielne Stanowisko do spraw Ochrony Informacji Niejawnych;
• Samodzielne Stanowisko do spraw Audytu Wewnętrznego.

Przy Urzędzie działa też Gospodarstwo Pomocnicze, jako jednostka wyodrębniona pod względem organizacyjnym i finansowym.

Krytyka Urzędu przez organizacje związkowe i pojawiająca się w mediach

Jego decyzje krytykowane są: m.in. przez związki zawodowe za zakazy połączenia spółek, krytyjuje się je w ocenie stronniczości i zmniejszeniu przez to infrastruktury telekomunikacyjnej oraz o to, że większość kar, jakie nałożył UKE na TP, została uchylona w sądach o indywidualną władzę prezesa urzędu. Krytykowne o niewłaściwe zachowanie urzędnika państwowego, który, niepytany (...) krytykuje zdarzenie prywatyzacyjne, pośrednio oraz o publiczne wysuwanie niesprawdzonych pogłosek.

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
• Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331)
  • Zarządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie nadania statutu Urzędowi Ochrony Konkurencji i Konsumentów (M.P. z 2007 r. Nr 39, poz. 451)

Przypisy

Artykuł uwzględnia stan prawny na 5 listopada 2007. Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.