Urzędów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Urzędów
Herb
Herb Urzędowa
Urzędów - rynek
Urzędów - rynek
Państwo  Polska
Województwo lubelskie
Powiat kraśnicki
Gmina Urzędów
Liczba ludności (2011) 1069
Strefa numeracyjna (+48) 81
Kod pocztowy 23-250
Tablice rejestracyjne LKR
SIMC 0392684
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Urzędów
Urzędów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Urzędów
Urzędów
Ziemia 50°59′35″N 22°08′33″E/50,993056 22,142500Na mapach: 50°59′35″N 22°08′33″E/50,993056 22,142500
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa miejscowości

Urzędówwieś (1405-1869 miasto) w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie kraśnickim, w gminie Urzędów.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Historycznie położony jest w Małopolsce (początkowo w ziemi sandomierskiej, a następnie w ziemi lubelskiej). Był miastem królewskim Korony Królestwa Polskiego[1].

Urzędów leży w kotlinie jaką we Wzniesieniach Urzędowskich wyżłobiła Urzędówka. Najwyższy punkt w pobliżu Urzędowa osiąga wysokość 258 metrów w Leszczynie. Najniższy na Bęczynie 176 metrów nad poziomem morza. Obrzeża kotliny są łagodnie sfalowane z wyjątkiem niektórych zboczy nad Urzędówka oraz jarów wyżłobionych przez wiosenne wody.Urzędówka jest wąskim stosunkowo ciekiem wypływającym spod Wilkołaza dość szeroką kotliną. Jeszcze w XVIII wieku tworzyła znaczne rozlewiska, które broniły miasta z trzech stron a nazywane były jeziorem. Istniał nawet w dawnym Urzędowie cech rybacki.

Rzeka była stale zasilana w wodę z licznych źródeł spotykanych wzdłuż jej brzegów. Nawet zimą spotyka się niezamarzające źródełka. Rzeka wpada do Wyżnicy, a z nią do Wisły. Urzędów rozciąga się na długości 8 km wzdłuż rzeki, a składa się z samej osady oraz przedmieść - na prawym brzegu Gór, Rankowskiego, Mikuszewskiego i Bęczyna a na lewym brzegu Zakościelnego i ulicy Wodnej dawniej Przedmieścia Krakowskiego. Siedem dróg łączy Urzędów z Kraśnikiem i Opolem Lubelskim (DW 833), Józefowem nad Wisłą, Wilkołazem, Wilkołazem i Dzierzkowicami, przez które przebiegał dawniejszy trakt z Krakowa do Lublina, skąd na Litwę i Ruś.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Urzędów - centrum
Urzędów - rynek
Gminny Ośrodek Kultury

Pierwsze historyczne doniesienia o miejscowości datowane są na rok 1405, kiedy to na bazie dawnej osady targowej został ulokowany Urzędów przez króla Władysława Jagiełły, wiadomo jednak, że jako osada Urzędów istniał już pod koniec XIV wieku. Ruchliwy szlak handlowy łączący stolicę Polski - Kraków z Litwą i Rusią, przy którym leżał Urzędów, sprzyjał rozwojowi miasta. W 1425 roku powołana zostaje parafia, a wraz z ustanowieniem w 1474 roku województwa lubelskiego Urzędów staje się siedzibą władz rozległego powiatu, w którego granicach znajdowało się 35 parafii. Odbywały się tu sejmiki ziemi lubelskiej, działał sąd ziemski. Lata 1550-1625 to okres rozwoju miasta Urzędowa. W tym okresie kształciło się 63 studentów w Akademii Krakowskiej. W wiekach XVI i XVII Urzędów miał prawo wyboru 2 posłów do sejmu w Warszawie. Tutaj odbywały się sejmiki województwa lubelskiego. W 1648 roku miasto zostało zrabowane i zniszczone przez kozaków Chmielnickiego. Mieszkańcy zostali zdziesiątkowani przez toczące się wojny i towarzyszące im epidemie. W 1657 roku, Urzędów zostaje zajęty przez wojska szwedzkie Karola Gustawa i węgierskie Rakoczego. Miasto zostaje do reszty złupione, spaliły się kościoły św. Ducha i św. Elżbiety. W XVIII wieku Urzędów zaliczany był do grona mniejszych miast królewskich o charakterze rolniczym. Wraz z upadkiem Rzeczypospolitej przestał istnieć także powiat urzędowski, a w 1869 roku pozbawiono Urzędów praw miejskich.

W 1944 roku Urzędów został samodzielnie, wyprzedzając wojska sowieckie, wyzwolony przez żołnierzy Armii Krajowej. [2]

Oświata[edytuj | edytuj kod]

Przedszkola

  • Publiczne Przedszkole w Urzędowie – ul. Wodna 34

Szkoły podstawowe

  • Szkoła Podstawowa w Urzędowie – ul. Wodna 24
  • Szkoła Podstawowa filia w Rankowskim
  • Szkoła Podstawowa filia w Bęczynie

Gimnazja

  • Publiczne Gimnazjum w Urzędowie - ul. Wodna 24

Szkoły ponadgimnazjalne

Sport[edytuj | edytuj kod]


Urodzeni w Urzędowie[edytuj | edytuj kod]

Obiekty turystyczne[edytuj | edytuj kod]

  • Sanktuarium św. Otylii
  • Wały urzędowskie
  • Synagoga w Urzędowie
  • Cmentarz żydowski
  • Kościół Parafialny
  • Ośrodek garncarski
  • Obserwatorium astronomiczne

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie z którymi współpracuje Urzędów:

Miasto Kraj
  Nádudvar  Węgry
  Wyżwa Stara  Ukraina

Przypisy

  1. Magazin für die neue Historie und Geographie Angelegt, t. XVI, Halle, 1782, s. 14.
  2. Tadeusz Żenczykowski, Polska lubelska 1944, Warszawa 1990, s. 31.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]