Uszak bzowy

Uszak bzowy
Systematyka
Królestwo	grzyby
Rząd	uszakowce
Rodzina	uszakowate
Rodzaj	uszak
Gatunek	uszak bzowy
Nazwa systematyczna
'Auricularia auricula-judae (Bull.) Quél. Enchir. fung. (Paris): 207 (1886)
Synonimy
Hirneola auricula-judae (Bull.) Berk.
Zdjęcia i grafiki w Commons

Uszak bzowy

Uszak bzowy, ucho bzowe (Auricularia auricula-judae, syn. Hirneola auricula-judae) - kosmopolityczny grzyb jadalny z rodziny uszakowatych (Auricu-lariaceae). Grzyb ten zasiedla dużą część kuli ziemskiej.

Charakterystyka

Owocnik 

Średnicy 2-6(10) cm, kasztanowy, brązowy do ciemnobrązowego w czasie wilgotnym, podczas suszy przybiera barwę czarną lub szarobrązową. Górna powierzchnia delikatnie zamszowa, dolna zaś gładka do falistej, pokryta jedwabiście lśniącą warstwą rodzajną.

Miąższ 

Cienki, podobny do ludzkiej małżowiny usznej.

Wysyp zarodników 

Biały, nieamyloidalny. Zarodniki wielkości 16-23 x 6-7 µm.

Biotop

Jako pasożyt żyje na chorym bądź obumierającym drewnie. Rośnie w ciągu całego roku, zwłaszcza od sierpnia do grudnia, a podczas łagodnej zimy występuje nawet później wiosny na pniakach i pniach drzew liściastych, zwłaszcza na bzie czarnym (Sambucus nigra L.), rzadko na drewnie iglastym. W czasie wilgotnej pogody tworzy gromadne owocniki w kształcie małżowiny usznej, często falisto wygięte i postrzępione.

Znaczenie

Grzyb jadalny: w Europie grzyb ten jest rzadko zbierany, wysoko ceniony jest w kuchni chińskiej i japońskiej. Należy do najpopularniejszych grzybów jadalnych i jest składnikiem wielu potraw. Jest prawie pozbawiony smaku, jednakże spożywany jest dla swego chrząstkowatego waloru kulinarnego.

Gatunki podobne

Uszaka bzowego można pomylić z uszakiem skórnikowatym (Auricularia mesenterica), który ma włoskowato-strefowaną górną powierzchię.

Porównaj również z Auriculariopsis ampla, który ma mniejsze rozmiary.

Synonimy

• Auricularia auricula (Hook. f.) Underw., Mem. Torrey Bot. Club 12: 15 (1902)
• Auricularia auricularis (Gray) G.W. Martin, Am. Midl. Nat. 30: 81 (1943)
• Exidia auricula-judae (Alb. & Schwein.) Fr., Systema mycologicum (Lundae) 2(1): 221 (1823)
• Gyraria auricularis Gray, A Natural Arrangement of British Plants (London) 1: 594 (1821)
• Hirneola auricula (L.) P. Karst., Deutschlands Flora, Pilze: 93 (1880)
• Hirneola auricula-judae (L.) Berk., Outl. Brit. Fung. (London): 289 (1860)
• Hirneola auricularis (Gray) Donk, Bulletin du Jardin Botanique de Buitenzorg, 3 Série 18: 89 (1949)
• Merulius auricula (L.) Roth
• Peziza auricula-judae (Bull.) Bolton, Hist. fung. Halifax: tab. 107 (1786)
• Tremella auricula L., 2: 1157 (1753)
• Tremella auricula-judae Bull., Herbier de la France 9: tab. 427, fig. 2 (1789)

Bibliografia

1. Bohumír Hlava, Dagmar Lánská, Aleksander Ostrowski: Rośliny przyprawowe, PWRiL, W-wa, 1983, ISBN 83-09-00456-7.
2. Auricularia auricula-judae (ang.) na www.IndexFungorum.org (baza danych CABI Bioscience).
3. Ewald Gerhardt: Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik. Warszawa: Bauer-Weltbild Media, 2006, s. 678. ISBN 83-7404-513-2.