V404 Cygni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Współrzędne: Astronomia 20h24m03,83s; +33°52'02,20"

Artystyczna wizja powstawania dysku akrecyjnego

V404 Cygni – obiekt astronomiczny w gwiazdozbiorze Łabędzia.

W 1938 obiekt został skatalogowany jako gwiazda nowa[1], w XX wieku wybuchał ogólnie trzy razy[2]. 22 maja 1989 w ramach japońskiego programu Ginga odkryto źródło promieniowania rentgenowskiego, które otrzymało tymczasowe oznaczenie GS 2023+338, a którego pozycja odpowiadała pozycji gwiazdy V404 Cygni[1]. Według najpopularniejszych obecnie teorii, jest to układ podwójny, składający się ze stosunkowo niewielkiej gwiazdy typu widmowego G[3] o masie wynoszącej ok. 2/3 masy Słońca, okrążającej niewidocznego towarzysza o masie wynoszącej ponad 12 mas Słońca[2], który jest najprawdopodobniej czarną dziurą[4]. Obiekty znajdują się blisko siebie, a ich okres orbitalny wynosi 6,5 dnia. Przy tak małej odległości gwiazdy od czarnej dziury, gwiazda traci część swojej materii, która jest „wciągana” do czarnej dziury, tworząc dysk akrecyjny, który „wpadając” do czarnej dziury wyzwala promieniowanie rentgenowskie[2].

Istnieją także teorie, że niewidoczny składnik V404 Cygni jest hipotetyczną gwiazdą Q[5].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 R. M. Wagner et al: The 1989 outburst of V404 cygni: A very unusual x-ray nova. [dostęp 2008-10-22].
  2. 2,0 2,1 2,2 V404 Cygni. W: Black Hole Encyclopedia [on-line]. [dostęp 2008-10-22].
  3. Wojciech Lizakowski: V404. 2005-06-14. [dostęp 2008-10-22].
  4. Michał Matraszek: Błyski rozjaśniają sekretne życie cichej czarnej dziury. 2002-04-21. [dostęp 2008-10-22].
  5. Are Q-stars a serious threat for stellar-mass black hole candidates?. [dostęp 2008-10-22].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]