Volumina Legum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Volumina Legum (łac. Volumina Legum. Leges, statua, constitutiones et privilegia Regni Poloniae, Magni Ducatus Lithuaniae. Omniumque provinciarum annexarum, a commitiis visliciae anno 1347 celebratis usque ad ultima regni comitia - Prawa, konstytucye y przywileie Królestwa Polskiego, Wielkiego Xięstwa Litewskiego y wszystkich prowincyi należących na walnych seymiech koronnych od seymu wiślickiego roku pańskiego 1347 aż do ostatniego seymu) – pierwszy polski zbiór prawa stanowionego, zawierający zapis wszystkich przywilejów królewskich i konstytucji sejmowych od roku 1347 do 1793 (obrady sejmu grodzieńskiego).

Dzieło to powstało z inicjatywy biskupa kijowskiego Józefa Andrzeja Załuskiego. Rozpoczęli oni pracę nad chronologicznym i pełnym wydaniem polskich praw. Pierwszy tom wydano tuż przed sejmem w Warszawie 18 września 1732. Pierwsze sześć tomów, zawierających prawa uchwalone do 1736, opracował i wydał w latach 1732–1739 pijar Stanisław Konarski. Tom VII i VIII wydali w 1782 pijarzy. Tom IX ukazał się w 1889 w Krakowie, nakładem Akademii Umiejętności. Umieszczono w nim konstytucje z lat 1782, 1784 i 1786 oraz cały dorobek Sejmu Czteroletniego. Tom X zawierający ustawy sejmu grodzieńskiego (1793) wydano dopiero w 1952 w Poznaniu.

Jozafat Ohryzko – prawnik, wydawca i działacz polityczny podjął się reedycji pierwszych 8 tomów Volumina Legum w latach 1859–1860.

W okresie Księstwa Warszawskiego Volumina Legum zostały uznane za zbiór autentyczny prawa polskiego. [1]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Volumina Constitutionum, t. I/1, wyd. S. Grodziski, I. Dwornicka i W. Uruszczak, Warszawa 1996.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. art. 7 Ustawy przechodniej do Kodeksu Napoleona z dnia 10 października 1809 r. (Dziennik Praw Księstwa Warszawskiego t. II, Nr 14 s. 87n)