Władcy Austrii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Marchia Wschodnia (Austriacka) (976-1156)[edytuj | edytuj kod]

Babenbergowie[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Leopold I
Leopold I.
ok. 940
10 lipca 994
Würzburg
976 994 NN
NN
2 Henryk I Mocny
Heinrich I. der Starke
 ?
23 czerwca 1018
994 1018 Leopold I Babenberg
Richwarda
3 Adalbert I
Adalbert I.
AdalbertBabenberg.jpg 985
Melk
26 maja 1055
Melk
1018 1055 Leopold I Babenberg
Richwarda
4 Ernest I Mężny
Ernst I. der Strenge
Stift Heiligenkreuz - Babenbergerfenster 3 Ernst.jpg 1027
10 czerwca 1075
1055 1075 Adalbert I Babenberg
Glismot
5 Leopold II Piękny
Leopold II. der Schöne
1050
12 października 1095
1075 1095 Ernest I Mężny
Adelajda Miśnieńska
6 Leopold III Święty
Leopold III. der Heilige
Pfarrkirche Liesing - Leopold.jpg 1073
Gars
15 listopada 1136
Wiedeń
1095 1136 Leopold II Piękny
Ida von Formbach-Ratelnberg
7 Adalbert II Pobożny
Adalbert II.
1107
9 listopada 1137
1136 1137 Leopold III Święty
NN
8 Leopold IV Szczodry
Leopold IV. der Freigebige
Leopold IV, Duke of Bavaria.jpg ok. 1108
18 października 1141
Niederaltaich
1136 1141 Leopold III Święty
Agnieszka von Waiblingen
9 Henryk II Jasomirgott
Heinrich II. Jasomirgott
Wien.DukeHeinrichJasomirgott.jpg 1109
Wiedeń
13 stycznia 1177
Wiedeń
1141 1156 Leopold III Święty
Agnieszka von Waiblingen

Księstwo Austriackie (1156-1457)[edytuj | edytuj kod]

Tytuł księcia został nadany Babenbergom w 1156 (wydanie Privilegium Minus przez cesarza Fryderyka I Barbarossę).

Babenbergowie[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
9 Henryk II Jasomirgott
Heinrich II. Jasomirgott
Wien.DukeHeinrichJasomirgott.jpg 1107
Wiedeń
13 stycznia 1177
Wiedeń
1156 1177 Leopold III Święty
Agnieszka von Waiblingen
10 Leopold V Cnotliwy
Leopold V. der Tugendreiche
LeopoldV.jpg 1157
31 grudnia 1194
Graz
1177 1194 Henryk II Jasomirgott
Teodora Komnena
11 Fryderyk I
Friedrich I.
Fridrich1Bab.jpg ok. 1175
16 kwietnia 1198
1194 1198 Leopold V
Helena Węgierska
12 Leopold VI Sławny
Leopold VI. der Glorreiche
LeopoldVI.jpg 1176
28 lipca 1230
San Germano
1198 1230 Leopold V
Helena Węgierska
13 Fryderyk II Bitny
Friedrich II. Streitbare
15 czerwca 1201
Wiener Neustadt
15 czerwca 1246
nad rzeką Litawą
1230 1246 Leopold VI Sławny
Teodora Angelina

Interegnum po wygaśnięciu dynastii Babenbergów[edytuj | edytuj kod]

Po wygaśnięciu dynastii Babenbergów w linii męskiej z chwilą śmierci Fryderyka II Bitnego, jedynymi spadkobierczyniami dynastii zostały jego kuzynka Gertruda Babenberg oraz siostra Małgorzata Babenberg. Uznany za księcia Austrii został poślubiony z Gertudą margrabia morawski Władysław II, lecz wkrótce zmarł. W ten sposób otwarła się droga do następstwa dla jego młodszego brata Przemysła Ottokara II. W sierpniu 1248 natomiast margrabia badeński Herman VI ożenił się Gertrudą, a 14 września 1248 papież Innocenty IV przyznał Hermanowi prawa do spadku po Babenberach. Przemysł Ottokar II, aby umocnić swoje roszczenia poślubił natomiast Małgorzatę 11 lutego 1252.

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
14 Władysław II
Vladislav
Pretendent
1227 3 stycznia 1247 15 czerwca
1246
3 stycznia
1247
Wacław I Czeski
Kunegunda Hohenstauf
15 Herman VI Badeński
Hermann VI. von Baden
Pretendent
ok. 1226
4 października 1250
14 września
1248[1]
4 października
1250
Herman V Badeński
Irmengarda Brunszwicka
16 Fryderyk I Badeński
Friedrich von Baden
Pretendent
1249
29 października
1268
4 października
1250
29 października
1268
Herman VI Badeński
Gertruda Babenberg
17 Przemysł Ottokar II
Ottokar II. Přemysl
Pretendent
Ottokar II Premysl.jpg ok. 1233
26 sierpnia 1278
Suche Kruty
1251 21 listopada
1276
Wacław I Czeski
Kunegunda Hohenstauf

Habsburgowie[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
18 Rudolf I
Rudolf I.
Minnigerode-rudolf.JPG 1 maja 1218
Limburg nad Lahn
15 lipca 1291
Speyer
21 listopada
1276
27 grudnia
1282
Albrecht IV von Habsburg
Jadwiga von Kyburg
19 Rudolf II
Rudolf II.
1270
10 maja 1290
Praga
27 grudnia
1282
1 czerwca
1283
Abdykował
Rudolf I Habsburg
Gertruda von Hohenberg
20 Albrecht I
Albrecht I.
Albrecht Erste Habsburg.jpg lipiec 1255
Rheinfelden
1 maja 1308
Brugg
27 grudnia
1282
1 maja
1308
Rudolf I Habsburg
Gertruda von Hohenberg
21 Rudolf III
Rudolf III.
Rudolph III Habsburg.jpg 1281
3/4 lipca 1307
Horažďovice
1298 3/4 lipca
1307
Albrecht I Habsburg
Elżbieta Tyrolska
22 Leopold I
Leopold I.
4 sierpnia 1290
Wiedeń
28 lutego 1326
Strasburg
1 maja
1308
28 lutego
1326
Albrecht I Habsburg
Elżbieta Tyrolska
23 Fryderyk I Piękny
Friedrich I. der Schöne
Friedrich der Schöne.jpg ok. 1289
Wiedeń
13 stycznia 1330
Gutenstein
1 maja
1308
13 stycznia
1330
Albrecht I Habsburg
Elżbieta Tyrolska
24 Albrecht II Kulawy
Albrecht II. der Lahme
Albert II of Habsburg.jpg 12 grudnia 1298
Habsburg
16 sierpnia 1358
Wiedeń
13 stycznia
1330[2]
16 sierpnia
1358
Albrecht I Habsburg
Elżbieta Tyrolska
25 Otto Wesoły
Otto der Fröhliche
Ota hlava.jpg 23 lipca 1301
Wiedeń
17 lutego 1339
Neuberg an der Mürz
13 stycznia
1330
17 lutego
1339
Albrecht I Habsburg
Elżbieta Tyrolska
26 Fryderyk II
Friedrich II.
Ota synci2.jpg 10 lutego 1327
11 grudnia 1344
17 lutego
1339
11 grudnia
1344
Otto Wesoły
Elżbieta, córka księcia Bawarii Stefana I
27 Leopold II
Leopold II.
ok. 1328
10 sierpnia 1344
17 lutego
1339
10 sierpnia
1344
Otto Wesoły
Elżbieta, córka księcia Bawarii Stefana I
28 Rudolf IV Założyciel
Rudolf IV. der Stifter
Rudolf IV.jpg 1 listopada 1339
Wiedeń
27 lipca 1365
Mediolan
16 sierpnia
1358
27 lipca
1365
Albrecht II Kulawy
Joanna von Pfirt

1365 – podział dóbr Habsurskich po śmierci Rudolfa IV.

Austria Właściwa[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
29 Albrecht III
Albrecht III.
9 września 1349
Wiedeń
29 sierpnia 1395
Schloss Laxenburg
27 lipca
1365
29 sierpnia
1395
Albrecht II Kulawy
Joanna von Pfirt
30 Albrecht IV
Albrecht IV.
19 września 1377
Wiedeń
14 września 1404
Klosterneuburg
29 sierpnia
1395
14 września
1404
Albrecht III Habsburg
Beatrycze Norymberska
31 Albrecht V
Albrecht V.
Albrecht II. von Habsburg.jpg 10 sierpnia 1397
Wiedeń
27 października 1439
Neszmély
14 września
1404
27 października
1439
Albrecht IV Habsburg
Joanna Zofia Bawarska
32 Władysław Pogrobowiec
Ladislaus Postumus
Ladislas the Posthumous 001.jpg 22 lutego 1440
Komárom
23 listopada 1457
Praga
22 lutego
1440[3]
23 listopada
1457
Albrecht V Habsburg
Elżbieta Luksemburska
1457 – po śmierci Władysława Pogrobowca – zjednoczenie ziem Habsburskich pod berłem Fryderyka V (patrz niżej).

Tyrol i Austria Wewnętrzna (Styria, Karyntia i Kraina)[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Leopold III
Leopold III.
1 listopada 1351
Wiedeń
9 lipca 1386
Sempach
27 lipca
1365
9 lipca
1386
Albrecht II Kulawy
Joanna von Pfirt
2 Wilhelm I Uprzejmy
Wilhelm I. der Ehrgeizige
ok. 1370
Wiedeń
15 lipca 1406
Wiedeń
9 lipca
1386
15 lipca
1406
Leopold III Habsburg
Viridis Visconti
3 Leopold IV Garbaty
Leopold IV. der Dicke
1371
Wiedeń
3 czerwca 1411
Wiedeń
9 lipca
1386
3 czerwca
1411
Leopold III Habsburg
Viridis Visconti
Tyrol[edytuj | edytuj kod]
# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Fryderyk IV Puste Kieszenie
Friedrich IV. mit der leeren Tasche
1382
24 czerwca 1439
Innsbruck

1406
24 czerwca
1439
Leopold III Habsburg
Viridis Visconti
2 Zygmunt I
Sigismund I.
Sigismund of Austria.jpg 26 października 1427
Innsbruck
4 marca 1496
Innsbruck
24 czerwca
1439
19 marca
1490
Abdykował
Fryderyk IV Puste Kieszenie
Anna Brunszwicka
3 Maksymilian I
Maximilian I.
Albrecht Dürer 084b.jpg 22 marca 1459
Wiener Neustadt
12 stycznia 1519
Wels
19 marca
1490
18 sierpnia
1493
Fryderyk V Habsburg
Eleonora Aviz
1493 – zjednoczenie z Austrią Właściwą (Patrz niżej)
Styria, Karyntia, Kraina[edytuj | edytuj kod]
# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Ernest Żelazny
Ernst der Eiserne
1377
Bruck an der Mur
10 czerwca 1424
Bruck an der Mur
1406 10 czerwca 1424 Leopold III Habsburg
Viridis Visconti
2 Albrecht VI Szczodry
Albrecht VI. der Freigiebige
12 grudnia 1418
Wiedeń
2 grudnia 1463
Wiedeń
10 czerwca
1424
2 grudnia
1463
Ernest Żelazny
Cymbarka
3 Fryderyk V
Friedrich V.
Hans Burgkmair d. Ä. 005.jpg 21 września 1415
Innsbruck
18 sierpnia 1493
Linz
10 czerwca
1424
23 listopada
1457
Ernest Żelazny
Cymbarka
1457 – zjednoczenie z Austrią Właściwą (Patrz niżej)

Arcyksięstwo Austriackie (1453-1804)[edytuj | edytuj kod]

Tytuł arcyksięcia uzurpowany był od 1359 (wydanie Privilegium Maius), formalnie został potwierdzony w 1453 roku, gdy Fryderyk V został wybrany cesarzem.

Habsburgowie[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
33 Fryderyk V
Friedrich V.
Hans Burgkmair d. Ä. 005.jpg 21 września 1415
Innsbruck
18 sierpnia 1493
Linz
23 listopada
1457
18 sierpnia
1493
Ernest Żelazny
Cymbarka

Korwinowie[edytuj | edytuj kod]

Maciej Korwin zajął i przyłączył do Węgier Dolną Austrię (1477–1490). Wiedeń zdobył w 1485 roku i przeniósł tam swoją siedzibę. Tytułował się Księciem Austrii. Po jego śmierci Fryderyk V odzyskał Wiedeń.

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
Maciej Korwin
Hunyadi Mátyás
Książę Austrii
Matthias-corvinus-hoesegter-budapest.jpg 23 lutego 1443
Koloszwar
26 kwietnia 1490
Wiedeń
1 czerwca
1485
26 kwietnia
1490
Jan Hunyady
Elżbieta Szilágyi

Habsburgowie[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
34 Maksymilian I
Maximilian I.
Albrecht Dürer 084b.jpg 22 marca 1459
Wiener Neustadt
12 stycznia 1519
Wels
18 sierpnia
1493
12 stycznia
1519
Fryderyk V Habsburg
Eleonora Aviz
35 Karol I
Karl I.
Emperor charles v.png 24 lutego 1500
Gent
21 września 1558
Yuste
12 stycznia
1519
28 kwietnia
1521
Abdykował
Filip I Piękny
Joanna Szalona
36 Ferdynand I
Ferdinand I.
Hans Bocksberger der Aeltere 001.jpg 10 marca 1503
Madryt
25 lipca 1564
Wiedeń
28 kwietnia
1521
25 lipca
1564
Filip I Piękny
Joanna Szalona

1564 – podział dóbr Habsburskich po śmierci Ferdynanda I.

Austria Wewnętrzna (Styria, Karyntia i Karniola)[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Karol II
Karl II.
Karl II. (Innerösterreich).jpg 3 czerwca 1540
Wiedeń
10 lipca 1590
Graz
25 lipca
1564
10 lipca
1590
Ferdynand I Habsburg
Anna Jagiellonka
2 Ferdynand III
Ferdinand III.
Joseph Heintz d. Ä. 003.jpg 9 lipca 1578
Graz
15 lutego 1637
Wiedeń
10 lipca
1590
20 marca
1619
Karol II Habsburg
Maria Wittelsbach
1619 – zjednoczenie z Austrią Właściwą (Patrz niżej)

Tyrol i Austria Przednia[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Ferdynand II Tyrolski
Ferdinand II.
Ferdinand II Tirol MATEO.jpg 14 czerwca 1529
Linz
24 stycznia 1595
25 lipca
1564
24 stycznia
1595
Ferdynand I Habsburg
Anna Jagiellonka
1595-1602 – zjednoczenie z Austrią Właściwą
2 Maksymilian III
Maximilian III.
Maximilian III Habsburg MATEO.jpg 12 października 1558
Wiener Neustadt
2 listopada 1618
Wiedeń
1602 2 listopada
1618
Maksymilian II Habsburg
Maria Hiszpańska
3 Leopold V
Leopold V.
9 października 1586
Graz
13 września 1632
Schwaz
1619 13 września
1632
Karol II Habsburg
Maria Wittelsbach
4 Ferdynand Karol
Ferdinand Karl
17 maja 1628
30 grudnia 1662
Kaltern
13 września
1632
30 grudnia
1662
Leopold V Habsburg
Klaudia Medycejska
Klaudia Medycejska
Klaudia de’ Medici
Regentka
Claudia de' Medici wearing the coronet of an Archduchess of Austria by Lorenzo Lippi.jpg 4 czerwca 1604
Florencja
25 grudnia 1648
Innsbruck
1632 1646
5 Zygmunt Franciszek
Sigismund Franz
27 listopada 1630
Innsbruck
25 czerwca 1665
Innsbruck
30 grudnia
1662
25 czerwca
1665
Leopold V Habsburg
Klaudia Medycejska
1665 – zjednoczenie z Austrią Właściwą

Austria Właściwa[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
37 Maksymilian II
Maximilian II.
William Scrots 001.jpg 31 lipca 1527
Wiedeń
12 października 1576
Regensburg
25 lipca
1564
12 października
1576
Ferdynand I Habsburg
Anna Jagiellonka
38 Rudolf V
Rudolf V.
Hans von Aachen 003.jpg 18 lipca 1552
Wiedeń
20 stycznia 1612
Praga
12 października
1576
25 czerwca
1608
Abdykował
Maksymilian II Habsburg
Maria Hiszpańska
39 Maciej I
Matthias I.
Matthias - Holy Roman Emperor (Hans von Aachen, 1625).jpg 24 lutego 1557
Wiedeń
20 marca 1619
Wiedeń
25 czerwca
1608
20 marca
1619
Maksymilian II Habsburg
Maria Hiszpańska
40 Ferdynand III
Ferdinand III.
Joseph Heintz d. Ä. 003.jpg 9 lipca 1578
Graz
15 lutego 1637
Wiedeń
20 marca
1619
15 lutego
1637
Karol Styryjski
Maria Anna Bawarska
41 Ferdynand IV
Ferdinand IV.
Frans Luycx 002.jpg 13 lipca 1608
Graz
2 kwietnia 1657
Wiedeń
15 lutego
1637
2 kwietnia
1657
Ferdynand III Habsburg
Maria Anna Bawarska
42 Leopold VI
Leopold VI.
Kaiser-Leopold1.jpg 9 czerwca 1640
Wiedeń
5 maja 1705
Wiedeń
2 kwietnia
1657
5 maja
1705
Ferdynand IV Habsburg
Maria Anna Habsburg
43 Józef I
Joseph I.
Joseph I, Holy Roman Emperor.jpg 26 lipca 1678
Wiedeń
17 kwietnia 1711
Wiedeń
5 maja
1705
17 kwietnia
1711
Leopold VI Habsburg
Eleonora Magdalena von Pfalz-Neuburg
44 Karol III
Karl III.
Johann Gottfried Auerbach 002.JPG 1 października 1685
Wiedeń
20 października 1740
Wiedeń
17 kwietnia
1711
20 października
1740
Leopold VI Habsburg
Eleonora Magdalena von Pfalz-Neuburg
45 Maria Teresa
Maria Theresia
Kaiserin Maria Theresia (HRR).jpg 13 maja 1717
Wiedeń
29 listopada 1780
Wiedeń
20 października
1740
29 listopada
1780
Karol III Habsburg
Elżbieta von Braunschweig-Wolfenbüttel
46 Franciszek I Lotaryński
Franz I.
Koregent
Frans I von Habsburg.jpg 8 grudnia 1708
Nancy
18 sierpnia 1765
Innsbruck
21 października
1740
18 sierpnia
1765
Leopold Józef Lotaryński
Elżbieta Charlotta Orleańska

Dynastia Habsbursko-lotaryńska[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
47 Józef II
Joseph II.
Joseph II.jpg 13 marca 1741
Wiedeń
20 lutego 1790
Wiedeń
29 listopada
1780
Koregent od 1765
20 lutego
1790
Franciszek I Lotaryński
Maria Teresa Habsburg
48 Leopold VII
Leopold VII.
Leopold II.jpg 5 maja 1747
Wiedeń
1 marca 1792
Wiedeń
20 lutego
1790
1 marca
1792
Franciszek I Lotaryński
Maria Teresa Habsburg
49 Franciszek II
Franz II.
Francis II of the Holy Roman Empire, also Francis I of Austria.jpg 12 lutego 1768
Florencja
2 marca 1835
Wiedeń
1 marca
1792
11 sierpnia
1804
Proklamowany cesarzem
Leopold VII Habsburg
Maria Ludwika Hiszpańska

Cesarstwo Austrii (1804-1918)[edytuj | edytuj kod]

11 sierpnia 1804 dotychczasowy arcyksiążę Franciszek II ogłosił się na mocy własnej decyzji Cesarzem Austrii

Dynastia habsbursko-lotaryńska[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
49 Franciszek I
Franz I.
Francis II of the Holy Roman Empire, also Francis I of Austria.jpg 12 lutego 1768
Florencja
2 marca 1835
Wiedeń
11 sierpnia
1804
2 marca
1835
Leopold VII Habsburg
Maria Ludwika Burbon
50 Ferdynand I Dobrotliwy
Ferdinand I. der Gütige
Francesco Hayez 047.jpg 19 kwietnia 1793
Wiedeń
29 czerwca 1875
Praga
2 marca
1835
2 grudnia
1848
Abdykował
Franciszek I Habsburg
Maria Teresa Burbon-Sycylijska
51 Franciszek Józef I
Franz Joseph I.
Franz joseph1.jpg 18 sierpnia 1830
Schönbrunn
21 listopada 1916
Schönbrunn
2 grudnia
1848
21 listopada
1916
Franciszek Karol Habsburg
Zofia Wittelsbach
52 Karol I
Karl I.
Erzherzog Thronfolger Karl Franz Josef.jpg 17 sierpnia 1887
Persenbeug-Gottsdorf
1 kwietnia 1922
Funchal
21 listopada
1916
11 listopada
1918
Otto Franciszek Austriacki
Maria Józefa Saska

Pretendenci do tronu po 1918[edytuj | edytuj kod]

Dynastia habsbursko-lotaryńska[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Początek panowania Koniec panowania Rodzice
1 Karol I
Karl I.
Erzherzog Thronfolger Karl Franz Josef.jpg 17 sierpnia 1887
Persenbeug-Gottsdorf
1 kwietnia 1922
Funchal
11 listopada
1918
1 kwietnia
1922
Otto Franciszek Austriacki
Maria Józefa Saska
2 Otto (I)
Otto von Habsburg.
Otto Habsburg 001.jpg 20 listopada 1912
Wartholz
4 lipca 2011 1 kwietnia
1922
1966/2011 Karol I Habsburg
Zyta Burbon-Parmeńska
3 Karol (II) Habsburg
Karl von Habsburg
SKKH Erzherzog Karl von Österreich.jpg 11 listopada 1961
Starnberg
1966/2011 Otto von Habsburg
Regina von Sachsen-Meiningen

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Data przyznania mu spadku po Babenbergach przez papieża Innocentego IV. Herman objął władzę w Austrii i Styrii faktycznie – 30 sierpnia 1249.
  2. Od śmierci brata Leopolda I Sławnego w 1326 zarządzał częścią Austrii.
  3. Od 1453 arcyksiążę.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]