Władysław Ludwik Anczyc
Z Wikipedii
| Władysław Ludwik Anczyc | |
 |
|
| Urodzony | 12 grudnia 1823 Wilno |
| Zmarł | 28 lipca 1883 Kraków |
 Teksty na Wikiźródłach |
|
 Kolekcja cytatów w Wikicytatach |
|
Władysław Ludwik Anczyc, pseudonim literacki Kazimierz Góralczyk, W.A. Lassota (ur. 12 grudnia 1823 Wilno – zm. 28 lipca 1883 Kraków) – polski poeta, dramatopisarz, wydawca, tłumacz, działacz ludowy. Syn Zygmunta i Barbary z Hrehorowiczów.
Pochodził z rodziny szlacheckiej. Był synem aktorów – Zygmunta Anczyca i Barbary Anczycowej z Hrehorowiczów. Ojciec występował na scenach teatrów w Wilnie, Grodnie, Warszawie i Krakowie; w latach 1838-1839 był także dyrektorem teatru krakowskiego. Matka zaś była aktorką teatru wileńskiego, a po opuszczeniu sceny działaczką dobroczynną[1]. Uczęszczał do szkoły średniej w Krakowie. W tym mieście w roku 1847 ukończył farmację na Uniwersytecie Jagiellońskim z tytułem magistra. Brał udział w powstaniu krakowskim w 1846 r. W latach 1846–1847 więziony przez władze austriackie.
W 1849 był adiunktem katedry Chemii i Farmacji.
Debiutował w redagowanym przez siebie piśmie satyrycznym Dodatek do Świstka w 1848.
W latach 1858–1867 przebywał w Warszawie. W roku 1863 założył a następnie przez rok redagował pismo Wędrowiec. Tam też w tym czasie redagował tajne pisma powstańcze Kosynier i Partyzant. Działacz Towarzystwa Rolniczego w Królestwie Polskim (1858–1861). W trakcie pobytu w Warszawie redagował pisma Kmiotek i Przyjaciel Dzieci (1858–1867).
W roku 1868 powrócił do Krakowa. Od 1875 został właścicielem drukarni.
W 1863 napisał cykl Pieśni zbudzonych – w tym Marsza strzelców, którego tekst w czasach PRL był prawie w całości zafałszowany. W 1876 wystawił w teatrze krakowskim dramat Emigracja chłopska, a w 1880 Kościuszko pod Racławicami.
Od 1861 często bywał w Zakopanem i w Tatrach jako turysta. Swoimi artykułami, np. Zwóz żentycy w Tatrach, Zakopane i lud podhalski, Wspomnienia z Tatr przyczyniał się do popularyzacji Tatr w społeczeństwie.
Spis treści |
[edytuj] Twórczość literacka
- 1849 – Chłopi arystokraci
- 1850 – Chłopi arystokraci
- 1854 – Łobzowianie
- 1855 – Flisacy
- 1856 – Błażek opętany
- 1862 – Tyrteusz
- 1863 – Pieśni zbudzonych (w tym Pieśń strzelców)
- 1873 – Obrazki dramatyczne ludowe
- 1876 – Emigracja chłopska
- 1876 – W Tatry
- 1881 – Kościuszko pod Racławicami
- 1916 – Pieśni zbudzone (zbiór poezji)
[edytuj] Działalność popularyzatorska
- 1862 – Elementarz dla dzieci polskich
- 1862 – Pierwsza książeczka dla wiejskich dziatek, które już elementarz skończyły
- 1863 – Dzieje Polski w dwudziestu czterech obrazkach
- 1869 – ABC, pierwsza nauka dla dzieci
[edytuj] Bibliografia
- Marian Szyjkowski, Władysław Ludwik Anczyc: Życie i pisma, Tom I – Monografia, II-VI – Pisma, Kraków 1908
- Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka Encyklopedia Tatrzańska. Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
