Władysław Nehrebecki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Władysław Nehrebecki z żoną Elżbietą i córką na spacerze w Krakowie, wiosna 1975
Grób artysty na cmentarzu w Białej

Władysław Nehrebecki (ur. 14 czerwca 1923 w Borysławiu, zm. 28 grudnia 1978 w Katowicach) – polski reżyser i twórca filmów animowanych, projektodawca inicjator i konsultant polskiego serialu animowanego Bolek i Lolek, ojciec i współautor postaci plastycznych Bolka i Lolka, klasyk i jeden z pionierów polskiej animacji. Jeden ze współzałożycieli Studia Filmów Rysunkowych w Bielsku-Białej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pracę artystyczną zaczynał w roku 1947 jako redaktor graficzny „Nowego Świata Przygód”[1][2], autor komiksów „Bicz Południa” i „Przesław znad Odry”, współpracował też z Krakowskim Wydawnictwem „Reklama”, dla którego narysował trzy komiksy „Wesołe Przygody Wicka i Wacka” z Adamem Włodkiem[3], „Przygody Felka” z Witoldem Zechenterem[4], „Bimbo zwiedza świat” z Bogdanem Brzezińskim. Od 1 września 1947 roku współorganizuje z tzw. grupą śląską kierowaną przez Zdzisława Lachura 'Eksperymentalne Studio Filmów Rysunkowych' w Stalinogrodzie (ówczesna nazwa Katowic) , które początkowo mieściło się w Katowicach przy ulicy Mickiewicza 9, potem w gmachu Komitetu Wojewódzkiego Partii w Katowicach, a nieco później przy redakcji „Trybuny Robotniczej” (były to lata 1947-1948). Wraz z artystą malarzem Zdzisławem Lachurem organizował dział filmów rysunkowych[5]. Pod koniec 1948 r. Studio Filmowe przekształciło się w Zespół Produkcyjny Filmów Rysunkowych „Śląsk” z siedzibą w Wiśle, a potem w Bielsku-Białej. W bielskim Zespole realizuje dwa filmy rysunkowe, Czy to był sen i Ich ścieżka, jako animator i asystent reżysera. W 1949 roku debiutuje jako reżyser filmu animowanego Traktor A1. W latach 1949–1950 współrealizuje dalsze filmy: Wilk i niedźwiadki w reż. Wacława Wajzera (animacja) i O nowe jutro w reż. Leszka Lorka (animacja). W 1951 roku powierzono mu zadanie zorganizowania Oddziału Filmów Rysunkowych w Łodzi (późniejszy Se-ma-for). W tym roku realizuje w Łodzi film Opowiedział dzięcioł sowie. W 1952 roku powraca do Bielska gdzie realizuje filmy Przygody Gucia Pingwina i Kimsobo podróżnik. Koncentrował się przede wszystkim na twórczości poświęconej dziecięcemu widzowi. Brał udział w zrealizowaniu ok. 300 polskich filmów animowanych jako autor, współautor bądź konsultant. Zrealizował pierwszy polski panoramiczny film animowany Za borem, za lasem (1961), a także pierwszy polski pełnometrażowy film animowany Wielka podróż Bolka i Lolka jako scenarzysta, reżyser i scenograf. Był także pomysłodawcą i autorem wielu serii dla dzieci takich jak Przygody Błękitnego Rycerzyka, Miś Kudłatek, Przygody Myszki, Pajacyk i Pikuś, Profesor Filutek, Nasz dziadzio, Porwanie Baltazara Gąbki.

Władysław Nehrebecki miał trójkę dzieci. Synów Jana i Romana (pierwowzory postaci Bolka i Lolka) z małżeństwa z Marią Rembiesą (zm. 1972). Po jej śmierci, w roku 1974, ożenił się z Elżbietą Mihal, z którą miał córkę Marzenę.

Odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[6] (1976), Orderem Uśmiechu[7], Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej, Odznaką Zasłużonego Działacza Kultury (1976). W 1969 roku otrzymał – wraz z Alfredem Ledwigiem, Lechosławem Marszałkiem, Leszkiem Mechem oraz Jerzym Schönbornem – zespołową nagrodę I stopnia przyznawaną przez Ministra Kultury i Sztuki za całokształt twórczości w dziedzinie filmu rysunkowego dla dzieci. Otrzymał również Nagrodę Prezesa Rady Ministrów (1960) i Dyplom Ministra Kultury i Sztuki (1976).

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

  • 1949
    • Traktor A1, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
  • 1951
    • Wspólny dom, scenariusz
    • Opowiedział dzięcioł sowie, reżyseria
    • Przygody Gucia Pingwina, reżyseria

  • 1952
    • Kimsobo podróżnik, reżyseria

  • 1953
    • O kaczce Plotce, scenariusz, reżyseria

  • 1955
    • Profesor Filutek w parku z serii Profesor Filutek, reżyseria

  • 1956
    • Dziwny sen profesora Filutka z serii Profesor Filutek, reżyseria
    • Zryw na spływ z serii Profesor Filutek, reżyseria
  • 
1957
    • Stefek Burczymucha, scenariusz, reżyseria
  • 
1958
    • Pajacyk i Pikuś z serii Pajacyk i Pikuś, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Myszka i kotek, scenariusz, reżyseria
  • 1959
    • Pajacyk, piesek i płomień z serii Pajacyk i Pikuś, scenariusz, reżyseria
    • Turniej, scenariusz, reżyseria
  • 1960
    • Pikusiowe figielki z serii Pajacyk i Pikuś, scenariusz
    • Pajacyk, Pikuś i księżyc z serii Pajacyk i Pikuś, scenariusz, reżyseria
    • Kominiarczyk, scenariusz
  • 1961
    • Za borem, za lasem, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Przygoda Kleksa, scenariusz, reżyseria
    • Wielki połów, scenariusz, reżyseria

  • 1962
    • Helikopter, reżyseria
  • 1963
    • Kusza z serii Bolek i Lolek, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Dzielni kowboje z serii Bolek i Lolek, scenariusz
    • Pogromca zwierząt z serii Bolek i Lolek, scenariusz
    • Romantyczna przygoda z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • O małej Kasi i dużym wilku, reżyseria

  • 1964
    • Robinson z serii Bolek i Lolek, scenariusz
    • Dwaj rycerze z serii Bolek i Lolek, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Karawana z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • Czarnoksiężnik z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • Wyprawa z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz, reżyseria
    • Wiosenka, piosenka, scenariusz, reżyseria

  • 1965
    • Strzelba i wędka z serii Bolek i Lolek na wakacjach, scenariusz, reżyseria
    • Piraci rzeczni z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz, reżyseria
    • Brzydula z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • Zasadzka z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • Zamek pułapka z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • Rękawiczka z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz
    • Zazdrosny trzmiel z serii Przygody Błękitnego Rycerzyka, scenariusz, reżyseria

  • 1966
    • Żyrafa z serii Bolek i Lolek na wakacjach, scenariusz
    • Przygoda w pustyni z serii Bolek i Lolek na wakacjach, scenariusz
    • Morska przygoda z serii Bolek i Lolek na wakacjach, scenariusz, reżyseria
    • Vendetta, scenariusz, reżyseria, animacja
    • Samolub, scenariusz, reżyseria
  • 
1967
    • Jak wygrałem wyścig cyklistów z serii Nasz dziadzio, scenariusz
    • Jak zostałem detektywem z serii Nasz dziadzio, scenariusz
    • Moja pierwsza podróż z serii Nasz dziadzio, scenariusz
    • Jak polowałem na lwa z serii Nasz dziadzio, scenariusz, reżyseria
    • Jak zostałem bohaterem Dzikiego Zachodu z serii Nasz dziadzio, scenariusz
    • Duch w starym zamku z serii Nasz dziadzio, scenariusz
    • Kreski i kropki, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne, animacja
    • Zabawna chmurka, scenariusz
  • 
1968
    • W stepach Australii z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Na tropach bengalskiego tygrysa z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Na wyspach Polinezji z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz, reżyseria
    • Złote miasto Inków z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • W puszczach Kanady z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Polowanie na goryla z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz, reżyseria
    • Przygody wesołego obieżyświata, scenariusz, reżyseria
    • Podróż do Afryki, scenariusz
    • Wyprawa po miód, scenariusz
  • 1969
    • W krainie 1001 nocy z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz, reżyseria
    • Na stokach Kilimandżaro z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Olimpiada w Mexico z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Gran premio Argentyny z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Na Dzikim Zachodzie z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Smok – expedition z serii Porwanie Baltazara Gąbki, reżyseria
  • 
1970
    • Grobowiec faraona z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Nad Orinoko z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Na tropach Yeti z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz
    • Łowcy bizonów z serii Bolek i Lolek wyruszają w świat, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Złota rybka z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Dwa smyczki, scenariusz, reżyseria
    • Laleczka, scenariusz
  • 1971
    • Baba Jaga z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Czerwony kapturek z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Smok z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Czarodziejskie lustro z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Latający kufer z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Tomcio Paluch z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Pantofelek Kopciuszka z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Brzydkie kaczątko z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Lampa Aladyna z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zaklęty zamek z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Uwięziona królewna z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria
    • Królowa Śniegu z serii Bajki Bolka i Lolka, scenariusz
    • Obrońcy prawa z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz
    • Podwórko z serii Miś Kudłatek, scenariusz, reżyseria
    • Pyszałek, scenariusz, reżyseria
  • 1972
    • Postrach Teksasu z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz
    • Pościg z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz, reżyseria
    • Porwany ekspres z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz
    • Koniokrad z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz
    • Tropiciele z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz
    • Indiański bożek z serii Bolek i Lolek na Dzikim Zachodzie, scenariusz
    • Chory ząb z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Psiaczek z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Deszczowe wakacje z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • W parku z serii Miś Kudłatek, scenariusz, reżyseria
  • 1973
    • Tola z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Kruk z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wycieczka w góry z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Nad jeziorem z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wycieczka samochodem z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zdobywcy przestworzy z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Małpka z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Sierpniowa wędrówka z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • W puszczy z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zimowe igraszki z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Przygoda w lesie z serii Miś Kudłatek, scenariusz
    • Na wsi z serii Miś Kudłatek, scenariusz, reżyseria
    • Na strychu z serii Miś Kudłatek, scenariusz
    • Nad morzem z serii Miś Kudłatek, scenariusz, reżyseria
    • Lalka Agnieszki z serii Miś Kudłatek, scenariusz
    • Pierwszy na mecie z serii Miś Kudłatek, scenariusz
    • Podniebna podróż z serii Miś Kudłatek, scenariusz, reżyseria
    • Leć ptaszku z serii Miś Kudłatek, scenariusz
    • Próba wierności z serii Miś Kudłatek, scenariusz
    • Kolorowe psoty z serii Miś Kudłatek, scenariusz, reżyseria
    • Opowieść o porcelanowym czajniczku, scenariusz, reżyseria
  • 1974
    • Tajemnica Toli z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Imieniny Toli z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Kanarek z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria
    • Pali się z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zielone ścieżki z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Bieg na przełaj z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Podwodna wycieczka z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wakacje na wsi z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zimowe zawody z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zagubiony ślad z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Tresowany piesek z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria
    • Na żaglowce z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wielki mecz z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Śniadanie na biwaku z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Przygoda na dwóch kołach z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Pegaz, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Przyjaciele bobrów z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Tajemniczy plan z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
  • 1975
    • Wycieczka kajakiem z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zawody latawców z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Bocian z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Fotoreporter z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Gokarty z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Niezwykłe odkrycie z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Myszka nad wodą z serii Przygody Myszki, scenariusz
    • Wieczorowy strój, scenariusz, opracowanie plastyczne
  • 1976
    • Kowboj i Indianie, scenariusz, reżyseria
    • Mali ogrodnicy z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zmylony trop z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wakacje nad morzem z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Muzykanci z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Harcerska warta z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Sarenka z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Szerokiej drogi z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wagary z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Maszeruje wojsko z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Mali filmowcy z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Niefortunne niańki z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Opiekunowie zwierząt z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Czarna dama z serii Zabawy Bolka i Lolka, scenariusz
    • Myszka na wycieczce z serii Przygody Myszki”, scenariusz
    • Wyprawa do lasu z serii Przygody Myszki, scenariusz
  • 1977
    • Zabawa w chowanego z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wędrowny cyrk z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wakacyjne szlaki z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Lotnia z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Morska wyprawa z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wiosenne porządki z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Pocztowy gołąb z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Prima aprilis z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Gdy zapłonie choinka z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Wystarczy iskierka z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Zabawa z zapałkami z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Imieniny cioci z serii Przygody Myszki, scenariusz
    • Myszka i samochód z serii Przygody Myszki, scenariusz
    • Myszka i mucha z serii Przygody Myszki, scenariusz
    • Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
  • 1978
    • Wiosenna burza z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Byczek z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Cygański wóz z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Imieniny mamy z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Czarna bandera z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wycieczka z robotem z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Na strażackim poligonie z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Feralny dzień z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Z ogniem nie ma żartów z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Jutro będzie lepiej z serii Uwaga pożar, scenariusz
    • Testament Fileasa Fogga z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • W Londynie z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Pechowy statek z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Wioska 40 rozbójników z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Małpi król z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Syn wodza Mbu-Bu z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Podróż na słoniu z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne
    • Tajemnicza świątynia z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, reżyseria, opracowanie plastyczne

Filmy dokończone po śmierci Władysława Nehrebeckiego[edytuj | edytuj kod]

  • 1979
    • Lolek lunatyk z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Zaginął piesek z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Lotnicza przygoda z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • W służbie Buddy z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Ptak śmierci z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • W głębinach oceanu z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Rajska wyspa z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Dziki Zachód z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Powrót z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Wyspa Bolka i Lolka z serii Wielka podróż Bolka i Lolka, scenariusz, opracowanie plastyczne
    • Kawaler Orderu Uśmiechu, scenariusz
  • 1980
    • Chrzest na równiku z serii Przygody Bolka i Lolka, scenariusz
    • Wuj Karlik z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz
    • Skarbnik z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz
    • Barbórka z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz
    • Pasowanie na górnika z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz
    • W starej kopalni z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz
    • Zielona hałda z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz
    • Czarne złoto z serii Bolek i Lolek wśród górników, scenariusz

Przypisy

  1. Adam Rusek. Od „Nowego Świata Przygód” do „Świata Młodych”. „Rocznik Historii Prasy Polskiej”. T. XIV Z. 1-2 (27-28), s. 171-187, 2011. Kraków: Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk. ISSN 1509-1074 (pol.). [dostęp 2014-04-13]. 
  2. Wokół rysunkowych postaci Bolka i Lolka – Blog Marzeny Nehrebeckiej
  3. Wesołe przygody Wicka i Wacka
  4. Witold Zechenter, Przygody Felka
  5. XX lecie Studia Filmów Rysunkowych, Czy to był sen, Kronika Beskidzka 1968 nr 33
  6. Kurier Polski”, nr 2 z 3 stycznia 1979, str. 2 (nekrolog)
  7. Nehrebecki Władysław. Order Uśmiechu. [dostęp 2013-02-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons