Włodzisław Duch

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Prof. W. Duch (Toruń - 2013)

Włodzisław Duch (ur. 27 lipca 1954 w Kwidzynie) – polski fizyk, specjalizujący się w fizyce komputerowej, informatyce stosowanej i kognitywistyce. Od 2014 podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Od 2012 do 2014 Prorektor UMK ds. Badań Naukowych i Informatyzacji.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1972 ukończył Liceum Ogólnokształcące w Kwidzynie i podjął studia na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. Studia z zakresu fizyki teoretycznej ukończył z wyróżnieniem w 1977.

Od 1980 pracował w Instytucie Fizyki UMK. W 1980 na UMK obronił z wyróżnieniem doktorat, tematem jego rozprawy była Metoda bezpośredniego oddziaływania konfiguracyjnego, a promotorem Jacek Karwowski. Stopień doktora habilitowanego uzyskał w 1987, na podstawie rozprawy Graficzna reprezentacja przestrzeni modelowych. W 1990 otrzymał stanowisko profesora nadzwyczajnego UMK, a w 1997 tytuł profesora zwyczajnego nauk fizycznych. W latach 1988-91 kierował Zakładem, a potem Katedrą Informatyki Stosowanej. Od 2012 był prorektorem Uniwersytetu Mikołaja Kopernika ds. badań naukowych i informatyzacji. Od 22 kwietnia 2014 jest podsekretarzem stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego

W latach 1980-1982 przebywał jako profesor wizytujący (ang. visiting profesor) w University of Southern California, potem pracował w Instytucie Astrofizyki Max-Plancka w Monachium (1984-2001), Instytucie Badań Psychologicznych Maxa Plancka w Monachium, Instytucie Technologicznym Kyushu (Kyushu Institute of Technology), Uniwersytetach Tokyo, Rikkyo i Meiji w Japonii, University of Florida (Gainesville, USA), Uniwersytecie Alberty w Edmonton w Kanadzie, Uniwersytecie Louisa Pasteura w Strasburgu. Od 2003 do 2012 z niewielkimi przerwami pracował na Wydziale Inżynierii Komputerowej Uniwersytetu Technologicznego Nanyang w Singapurze, w ostatnich 3 latach jako Nanyang Visiting Professor.

Jest autorem lub współautorem publikacji w czasopismach specjalistycznych oraz książek. Oprócz fizyki teoretycznej i informatyki stosowanej, zajmuje się także kognitywistyką, informatyką neurokognitywną i filozofią umysłu. W 2013 roku zorganizował Laboratorium Neurokognitywne, w którym prowadzone są prace eksperymentalne, m. in. przy użyciu technik EEG, TMS, fMRI, testów psychometrycznych i audiometrycznych.

Pracował jako ekspert w 5, 6, i 7 Programie Ramowym Unii Europejskiej oceniając liczne projekty badawcze. Brał udział w tworzeniu sieci SINTELNET  (projekt na temat Inteligencji Społecznej) w Polsce,  licznych panelach przygotowujących tematy do kolejnych konkursów w ramach europejskich programów ramowych, w tym obecnego programu Horizon 2020, projektów w ramach Przyszłych Pojawiających się Technologii (FET), grupy konsultacyjnej „Ponad Horyzontem”, pracach sieci „Sztucznych Systemów Kognitywnych”, dwustronnych projektach współpracy Polsko-Francuskiej, Niemieckiej i USA. Już w 1992 kierował dużym grantem międzynarodowym „Komputerowo Wspomagana Edukacja” z budżetem miliona dolarów. Był też kierownikiem licznych grantów krajowych na temat metod uczenia maszynowego, selekcji informacji, symulacji sieci neuronowych w przypadku autyzmu i ADHD, a ostatnio badań eksperymentalnych nad rozwojem słuchu fonematycznego i pamięci roboczej niemowląt.

Profesor Duch był lub jest członkiem licznych towarzystw naukowych: przez dwie kadencje (2006-2011) był Prezydentem Europejskiego Stowarzyszenia Sieci Neuronowych, w 2013 został też wybrany na członka honorowego (Fellow) Międzynarodowego Stowarzyszenia Sieci Neuronowych (tylko dwie inne osoby z Europy były w 2013 w tym gronie). Jest też członkiem kilku komitetów w ramach Stowarzyszenia Inteligencji Obliczeniowej (a wcześniej Stowarzyszenia Sieci Neuronowych) IEEE, w latach 2010-13 był wiceprezydentem grupy „W kierunku inteligencji na poziomie człowieka” tego stowarzyszenia, wice-prezydentem Międzynarodowego Stowarzyszenia Nauk o Informacji i Zarządzaniu, założonego przez najlepsze uczelnie Chin, Tajwanu i Japonii, członkiem grupy doradców naukowych Międzynarodowego Stowarzyszenia Badań Nad Mózgiem (USA), oraz Instytutu Mózg-Umysł (USA) i Międzynarodowej Fundacji Lifeboat. Był członkiem 6 sieci europejskich zajmujących się systemami kognitywnymi, badaniami nad mózgiem i świadomością. Był członkiem Polskiego oraz Europejskiego Towarzystwa Fizycznego, członkiem Sekcji Chemii Kwantowej Polskiego Towarzystwa Chemicznego, członkiem-założycielem Polskiego Towarzystwa Kognitywistycznego, oraz Polskiego Towarzystwa Sieci Neuronowych, członkiem zarządu Polskiego Stowarzyszenia Sztucznej Inteligencji. Był członkiem –założycielem (1997) i wiceprzewodniczącym (2001) Sekcji Fizyki Obliczeniowej Komitetu Fizyki PAN. Został wybrany na członka kilku Komitetów PAN: Sekcji Automatyki, Robotyki, Sieci Neuronowych i Logiki Rozmytej, Sekcja Nauk Obliczeniowych Komitetu Informatyki, jest obecnie przez druga kadencję członkiem Komitetu Neurobiologii. Od 2008 roku jest członkiem składającego się z 6 osób Komitetu Doradczego INEB-Instituto de Engenharia Biomédica, Uniwersytetu w Porto, Portugalia.

Jest (bądź też był) członkiem rad wydawniczych ponad 20 międzynarodowych czasopism specjalistycznych z fizyki komputerowej, informatyki, sztucznej inteligencji, sieci neuronowych, inteligencji obliczeniowej, nieliniowej fizyki biomedycznej, nauk behawioralnych i filozoficznych. Lista jego publikacji obejmuje 4 książki, 20 książek współredagowanych (głównie wydanych przez Springera), ponad 300 publikacji recenzowanych w czasopismach i książkach, oraz ponad 200 artykułów popularnych, raportów technicznych i abstraktów. Brał udział w ponad 400 konferencjach i szkołach naukowych, wygłaszając wiele referatów plenarnych i referatów w licznych ośrodkach naukowych na świecie.

W latach 1989-91 był pierwszym na UMK Pełnomocnikiem Rektora d/s Komputeryzacji, zajmował się Resortowym Programem Badawczo-Rozwojowym „Informatyzacja procesów dydaktycznych i naukowo badawczych w szkołach wyższych”, tworząc pierwsze laboratoria komputerowe na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika, programy powszechnego nauczania informatyki, lokalne sieci komputerowe, był też współzałożycielem jednego z trzech pierwszych serwerów WWW w Polsce. Od 1990 kierował Katedrą Metod Komputerowych, która w 2002 roku zmieniła nazwę na Katedrę Informatyki Stosowanej, wraz ze zmianą nazwy całego wydziału na Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej. W latach 90. przyczynił się do powstania kierunku Informatyka na Wydziale Matematyki UMK, stworzył specjalizację „Fizyka Komputerowa” na Wydziale Fizyki i Astronomii, a potem wraz z współpracownikami unikatowe studia inżynierskie z Informatyki Stosowanej. Od 1998 zaangażował się w tworzenie kognitywistyki w Polsce, był jednym z twórców unikatowego kierunku studiów w tej dziedzinie uruchomionego na UMK w 2009.

W latach 1998-2008 był prezesem firmy DuchSoft, współpracującej z oddziałem firmy Fujitsu zajmującym się rozwojem oprogramowania do analizy danych (data mining), a w 2001-2002 był prezesem zarządu firmy Kopernik.pl, działającej w branży teleinformatycznej. 

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Fascynujący świat komputerów (1997, ISBN 83-86969-09-1)
  • Fascynujący świat programów komputerowych (1997, ISBN 83-85060-92-8)
  • Metody uczenia maszynowego w analizie danych psychometrycznych: zastosowanie do wielowymiarowego kwestionariusza osobowości MMPI-WISKAD (1999, współautor, ISBN 83-231-0986-9)
  • Sieci neuronowe (2000, współredaktor, ISBN 83-87674-18-4)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Sławomir Kalembka (red.): Pracownicy nauki i dydaktyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 1945-2004. Materiały do biografii. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2006, s. 182-183. ISBN 83-231-1988-0.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]