Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z WOŚP)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Fundacja Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy
Data założenia 2 marca 1993
Adres ul. Dominikańska 19c,
02-737 Warszawa
Status OPP tak
KRS 0000030897
NIP 521-30-03-700
Strona internetowa
brak współrzędnych
Karetka z logo WOŚP
Billboard w Poznaniu podczas 20. edycji (2012)
22. Finał WOŚP w Sanoku (2014)
Światełko do Nieba podczas XXII finału WOŚP w Warszawie (2014).

Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy (WOŚP) – fundacja charytatywna, której podstawowym celem zgodnie ze statutem jest: „działalność w zakresie ochrony zdrowia polegająca na ratowaniu życia chorych osób, w szczególności dzieci, i działanie na rzecz poprawy stanu ich zdrowia, jak również na działaniu na rzecz promocji zdrowia i profilaktyki zdrowotnej”.

Najbardziej znaną formą działalności fundacji jest coroczna, ogólnopolska impreza rozrywkowo-medialna o charakterze charytatywnym, nazwana Finałem Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Podstawowym elementem Finału jest granie „wielkiej orkiestry”, czyli odbywające się w całej Polsce (a także poza granicami) koncerty muzyczne, z których dochód przeznaczany jest na cele Fundacji oraz inne wydarzenia organizowane w ramach finału jak np. różne imprezy kulturalne i sportowe. W czasie Finału organizowanych jest również wiele innych form zbiórki funduszy, z których najważniejsza jest publiczna kwesta na ulicach miast (lub również wsi) prowadzona przez licznych wolontariuszy. Zebrane pieniądze są przeznaczane na z góry ustalone cele związane z ochroną zdrowia, szczególnie zdrowia dzieci.

Od 1 września 2004 fundacja ma status organizacji pożytku publicznego. Przekazane na konto fundacji 1% podatku dochodowego jest przeznaczane na wsparcie hospicjów dziecięcych[1].

Fundacja otrzymała w 1999 roku statuetkę nr 010 Dziecięcej Nagrody SERCA od dzieci ze Stowarzyszenia Przyjaciół Dzieci Chorych „SERCE” ze Świdnicy[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Fundacja ta została założona w Warszawie 2 marca 1993 przez Jerzego Owsiaka, Lidię Niedźwiedzką-Owsiak, Bohdana Maruszewskiego, Piotra Burczyńskiego, Pawła Januszewicza, Waltera Chełstowskiego oraz Beatę Bethke. Pierwotnie akcja została zapoczątkowana przez magazyn BRUM TOP – piątkową audycję programu III PR prowadzoną przez Jerzego Owsiaka – spontaniczne datki przesyłane w kopertach i przekazami trafiły za pośrednictwem Owsiaka i PR na rzecz dzieci z wrodzonymi wadami serca[3]. Pomysł założenia fundacji zrodził się po udanej akcji zbierania pieniędzy dnia 3 stycznia 1993, zapoczątkowanej przez Owsiaka w muzycznym programie emitowanym przez drugi kanał Telewizji Polskiej pt. „Róbta co chceta”, znanym również pod nazwą „Kręcioła”[4]. Nazwa "Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy" została po raz pierwszy użyta w programie „Róbta co chceta, czyli rock'n'rollowa jazda bez trzymanki” w ferie bożonarodzeniowe 1991 roku i jej autorem jest Jerzy Owsiak[5].

Pieniądze zbierano dla Oddziału Kardiochirurgii Dziecięcej w Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie. Uwieńczeniem tego happeningu był finał całej akcji, zorganizowany w studiu TVP2 w Warszawie i wyemitowany przez tę stację 3 stycznia 1993. Podczas pierwszego finału zebrano ponad 1,5 mln dolarów, co przeszło najśmielsze oczekiwania organizatorów. Dzięki zebranym pieniądzom Jerzy Owsiak, z później założoną Fundacją, mógł zakupić potrzebny sprzęt nie tylko dla Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie, ale także dla 10 oddziałów Kardiochirurgi Dziecięcej w Polsce.

Dotychczas odbyły się 22 edycje „Finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy”, podczas których zebrano łącznie ok. 170 mln dolarów (bez ostatniej edycji). Pieniądze te wykorzystano na zakup sprzętu medycznego dla ponad 650 placówek medycznych w całej Polsce. Pierwszy finał WOŚP odbył się w Ciechocinku (woj. Kujawsko-Pomorskie), gdzie zespół Zdrowa Woda zagrał razem z Jurkiem Owsiakiem[6]. Początkowo do 2001 roku Finał WOŚP odbywał się w pierwszą lub drugą niedzielę roku. Od 2002 roku Finał WOŚP jest organizowany w drugą niedzielę roku, czyli pomiędzy 8 a 14 stycznia.

Finał WOŚP stał się cykliczną imprezą wpisaną na stałe w polski kalendarz i jednocześnie stał się częścią polskiej kultury. Co roku w wielu zakątkach Polski organizowane są koncerty, festyny, festiwale, happeningi, na które zapraszane są gwiazdy polskiej muzyki rozrywkowej lub także artyści zagraniczni, które często grają za darmo oraz różne imprezy kulturalne i sportowe (głównie w obiektach zamkniętych). Co roku do Fundacji zgłasza się ponad 120 000 wolontariuszy chętnych do kwestowania na ulicach miast. W każdym województwie działają lokalne „Sztaby WOŚP” odpowiedzialne za wstępne zliczanie pieniędzy zebranych przez podległych im wolontariuszy, a następnie przelanie ich na konto WOŚP. W zakresie obowiązków sztabów jest też organizowanie lokalnych finałów WOŚP w większych miastach w Polsce. Sztaby WOŚP działają również poza granicami Polski na potrzeby Polaków mieszkających za granicą. Możliwość zakładania sztabu WOŚP poza granicami Polski jest możliwe od 2002 roku (X Finał WOŚP). Tradycyjnie o godzinie 20:00 w miastach gdzie gra WOŚP następuje pokaz sztucznych ogni, czyli tzw. Światełko do Nieba.

Podczas każdego finału licytowane są „Złote Serduszka”, „Złote Karty Telefoniczne” oraz upominki podarowane przez ludzi z Polski i świata na rzecz Fundacji. Najbardziej zacięta walka toczyła się o złote serduszko z numerem „1” podczas trwania XVII Finału wylicytowane za 1 009 000 zł. Najwyższą cenę osiągnęło serduszko w XVIII finale: 1 110 000 zł[7].

Tradycja licytowania serduszek powstała podczas pierwszej edycji Finału WOŚP w 1993, kiedy to Fundacja otrzymała złote wyroby. Warszawski jubiler, Jerzy Kozak, podsunął pomysł, aby ze złota podarowanego Fundacji wykonać „Złote Serduszka”. Autorem wzoru serduszka jest Mennica Państwowa. Każde z serduszek ma na sobie napisany kolejny numer oraz datę Finału, podczas którego było licytowane. W każdym serduszku jest dokładnie 3,3789 grama złota. Mennica Państwowa wypuściła już 10 edycji „Złotych Serduszek”, każda edycja po 500 sztuk. Ostatnia seria serduszek została zlicytowana podczas trwania XI Finału WOŚP. Do każdego serduszka dodawany był stosowny certyfikat potwierdzający zakup serduszka.

Kolejnym zwyczajem zapoczątkowanym przez Jerzego Owsiaka jest rozpoczęta podczas trwania VI Finału WOŚP licytacja „Złotych Kart Telefonicznych”, wyprodukowanych i podarowanych przez Telekomunikację Polską. Pierwsza partia złotych kart została zlicytowana podczas trwania VI Finału. Co roku na publiczną i ogólnie dostępną aukcję jest wystawianych 100 kart. Podczas VI Finału, gdy karty pojawiły się po raz pierwszy, karta z numerem „1” osiągnęła cenę 3000 zł, a podczas VII edycji Finału uzyskała 7000 zł. Podczas IX Finału „Złota Karta Telefoniczna” z numerem „1" uzyskała cenę 50 000 zł. Również do „złotych kart” Fundacja dołącza odpowiednie certyfikaty. Największą kwotę w historii WOŚP, w wysokości 550 000 zł, wręczyła w roku 2007 Marta Wiśniewska (Mandaryna).

Podczas XII edycji Finału WOŚP zamiast „Złotych Serduszek” Fundacja wystawiła na licytację 300 szt. „Złotych Medali” wykonanych przez Mennicę Polską z kruszców zebranych podczas poprzedniego finału. Medale ważące 33,33 grama wykonane były ze złota i srebra: środek ze złota próby 999 oraz pierścień ze srebra próby 925. Podobne medale licytowane były także podczas kolejnych finałów w latach 2005-2007 i zawierały symbol nawiązujący do celu zbiórki pieniędzy[8].

W 2005 roku z okazji XIII Finału WOŚP zbierano pieniądze w puszki ze skrzydełkami.

Poczynając od XIV Finału WOŚP operator komunikatora internetowego Gadu-Gadu postanowił organizować licytacje najkrótszych numerów Gadu-Gadu. Co roku jest to numer odpowiadający edycji Finału. Do czasu rozpoczęcia licytacji kolejne numery używane są do komunikacji z Fundacją WOŚP, a po zakończeniu aukcji przechodzą w posiadanie osoby, która zaoferowała najwyższą kwotę. Od tego momentu, aż do następnego Finału, Fundacja zaczyna używać kolejnego numeru Gadu-Gadu. Posiadaczem tak krótkiego numeru może zostać tylko jedna osoba rocznie.

Również Allegro ma swój wkład w fundację, udostępniając co roku swój mechanizm aukcyjny do przeprowadzania aukcji internetowych, na których każda osoba może wystawić na licytację swoje przedmioty. Wylicytowane kwoty przelewane są przez kupujących bezpośrednio na konto Fundacji. Przedmioty na aukcję wystawiają przede wszystkim najważniejsze osoby życia publicznego m.in. politycy, sportowcy, artyści lub dziennikarze. Licytacje internetowe zostały zapoczątkowane w 2000 roku (VIII Finał WOŚP).

4 lipca 2010 zorganizowano specjalny finał „Stop powodziom!”. Fundusze zebrane w tym dniu zostaną przeznaczone na dofinansowanie jednostek Państwowej Straży Pożarnej. Wyjątkowo w trakcie tego finału orkiestrowe serduszka nie były jak zwykle czerwone, lecz niebieskie.

Transmisje z finałów nadawane są od 1993 roku w TVP2, a od 2008 roku (XVI Finał WOŚP) także w TVN. W 2010 roku transmisje z XVIII finału WOŚP pokazywał także kodowany kanał Canal+. W ciągu całego dnia TVP2 emituje kilka wejść antenowych ze studia nr 5 siedziby Telewizji Polskiej przy ul. Woronicza 17 w Warszawie. Transmisje z finału są również transmitowane w Programie I Polskiego Radia.

W 2013 roku zorganizowano akcję E-serce, którą wsparły m.in. Doda, Maciej Musiał, Anja Rubik, Maciej Stuhr. Edyta Herbuś, Ola Kwaśniewska, Michał Piróg, Majka Jeżowska i zespół Enej. Gwiazdy zagrały w filmie zachęcającym do wykupowania pikseli na specjalnej stronie z wirtualnymi e-sercami.[9]

Podsumowanie finałów WOŚP[edytuj | edytuj kod]

Kwoty podawane są przez fundację po zakończeniu liczenia pieniędzy, które zebrano w danym roku[10].

Finał Data Cel Zebrane pieniądze
(w USD)
Zebrane pieniądze
(w PLN)
I 3 stycznia 1993 Choroby serca 1 535 440,68 2 422 464,76*)
II 2 stycznia 1994 Pomoc szpitalom noworodkowym 1 930 726,93 4 134 072,50*)
III 8 stycznia 1995 Zakup sprzętu dla klinik onkologicznych 2 816 465,36 6 867 950,78*)
IV 7 stycznia 1996 Ratowanie życia dzieci, które uległy wypadkom 2 543 413,59 6 315 295,94*)
V 5 stycznia 1997 Ratowanie dzieci z chorobami serca 3 062 067,29 8 818 753,80*)
VI 4 stycznia 1998 Ratowanie życia dzieci poszkodowanych w wypadkach 3 543 276,74 12 498 908,70*)
VII 10 stycznia 1999 Ratowanie życia noworodków 4 515 020,82 15 748 392,62*)
VIII 9 stycznia 2000 Ratowanie życia dzieci z chorobami nerek 6 089 390,91 25 229 564,40*)
IX 7 stycznia 2001 Diagnostyka noworodków i niemowląt 6 112 642,74 24 366 827,76*)
X 13 stycznia 2002 Ratowanie życia dzieci z wadami wrodzonymi 6 848 998,85 26 291 936,80*)
XI 12 stycznia 2003 Zakup sprzętu medycznego dla oddziałów niemowlęcych i dzieci młodszych 7 695 614,16 30 116 786,01*)
XII 11 stycznia 2004 Zakup sprzętu medycznego dla oddziałów niemowlęcych i dzieci młodszych 6 923 443,22 27 244 441,42**)
XIII 9 stycznia 2005 Nowoczesne metody diagnostyki i leczenia w neonatologii i pediatrii 9 864 292,87 28 415 176,62**)
XIV 8 stycznia 2006 Ratowanie życia dzieci poszkodowanych w wypadkach i nauka pierwszej pomocy 9 660 691,00 30 690 085,16**)
XV 14 stycznia 2007 Ratowanie życia dzieci poszkodowanych w wypadkach i nauka pierwszej pomocy 9 349 814,65 30 377 334,95**)
XVI 13 stycznia 2008 Pomoc dzieciom ze schorzeniami laryngologicznymi 13 883 627,13 32 147 538,63**)
XVII 11 stycznia 2009 Wczesne wykrywanie nowotworów u dzieci 11 011 771,01 40 458 625,09**)
XVIII 10 stycznia 2010 Wczesne wykrywanie nowotworów u dzieci 14 090 521,06 42 877 958,06**)
4 lipca 2010 Akcja „Stop powodziom!” 805 662,73*) 2 644 507,34[11]
XIX 9 stycznia 2011 Na zakup sprzętu dla dzieci z chorobami urologicznymi i nefrologicznymi 15 610 022,15*) 47 248 415,05
XX 8 stycznia 2012 Zakup sprzętu urządzeń do ratowania życia wcześniaków oraz pomp insulinowych[12] 16 219 987,60 50 638 801,30
XXI 13 stycznia 2013 Ratowanie życia dzieci i godna opieka medyczna seniorów[13] 16 432 382,15*) 50 657 747,68[14]
XXII 12 stycznia 2014 Na zakup specjalistycznego sprzętu dla dziecięcej medycyny ratunkowej i godna opieka medyczna seniorów 17 224 553,53*) 52 448 765,49
XXIII 11 stycznia 2015 Podtrzymanie wysokich standardów leczenia dzieci na oddziałach pediatrycznych i onkologicznych oraz godna opieka medyczna seniorów - -
Razem: 187 769 827,17 581 700 717,37(+***)

Od XXI finału Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy prowadzi interaktywną prezentację wydatków w serwisie nacoidamojepieniadze.pl[15]

*) Kwoty te nie zostały podane przez WOŚP, mają one charakter wyłącznie orientacyjny i nie stanowią oficjalnego rozliczenia fundacji WOŚP. Zostały one przeliczone na potrzeby tabeli według archiwalnych kursów średnich USD ogłoszonych przez NBP[16] na dzień po konkretnym finale WOŚP. Dodatkowo kwoty zebrane w latach 1993-1994 zostały przeliczone z PLZ na PLN według przelicznika 1 PLN = 10 000 PLZ.
**) Kwoty w PLN podane na stronach WOŚP
***) Kwoty zadeklarowane w PLN podane na stronie WOŚP

Programy medyczne[edytuj | edytuj kod]

Fundacja WOŚP w ciągu całego roku finansuje i prowadzi pięć programów medycznych[17]:

  • Program Powszechnych Przesiewowych Badań Słuchu u Noworodków
  • Ogólnopolski Program Leczenia Pompami Insulinowymi Dzieci z Cukrzycą
  • Program Nieinwazyjnego Wspomagania Oddychania u Noworodków – Infant Flow
  • Program Leczenia i zapobiegania Retinopatii Wcześniaka
  • Program „Ratujemy i Uczymy Ratować” (inauguracja programu odbyła się w Opatówku k. Kalisza)

Inne akcje WOŚP[edytuj | edytuj kod]

Fundacja zajmuje się również organizowaniem:

  • imprez kulturalnych. Jednym z takich przedsięwzięć jest festiwal muzyczny „Przystanek Woodstock” organizowany w Kostrzynie nad Odrą na przełomie lipca i sierpnia (jest on organizowany ze środków finansowych przeznaczonych na utrzymanie funkcjonowania Fundacji oraz działania marketingowe, pochodzących z odsetek bankowych, całorocznych darowizn oraz wsparciu sponsorów. Przystanek Woodstock nie jest finansowany ze środków zebranych podczas Finału Orkiestry[18])
  • szkolenia młodzieży w zakresie pierwszej pomocy.
Logo WOŚP na koszulce Ruchu Chorzów
  • akcji „Bezpieczne Stadiony”, wraz z piłkarskim klubem Ruch Chorzów[19]. W ramach tej akcji klub oferuje m.in. darmowe bilety na mecze dla biednych dzieci, często również organizuje różnego rodzaju akcje charytatywne przekazując na licytacje swoje stroje piłkarskie najlepszych piłkarzy. „Niebiescy”, wzorem hiszpańskiej FC Barcelony grającej wówczas z logo UNICEF na koszulkach, w 2008 roku przekazali na rzecz Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy awers koszulki meczowej przeznaczony dla głównego sponsora.

Piłkarska drużyna Pogoni Szczecin Woman podczas 18. finału WOŚP zaprezentowała swoje nowe koszulki, na awersie których znalazło się logo WOŚP. Logo fundacji znajdowało się na koszulkach kobiecego zespołu przez całą rundę wiosenną sezonu 2009/2010.[20]

WOŚP w kulturze[edytuj | edytuj kod]

W dniu 5 stycznia 2012 roku Narodowy Bank Polski wprowadził do obiegu monety upamiętniające 20. rocznicę działania Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy o nominałach:

Akcje wzorowane na WOŚP[edytuj | edytuj kod]

W 2006 roku na Ukrainie powstała fundacja charytatywna Serce do serca która jest wzorowana na WOŚP. Jej założycielką jest Oksana Wasyłenko. W czasie finałów, które są organizowane w maju podobnie jak podczas WOŚP prowadzone są zbiórki pieniędzy do puszek, koncerty i happeningi oraz rozdawane są czerwone serduszka.

W drugim finale (2007) wzięło udział 10 000 wolontariuszy, którzy zebrali 35 000 dolarów. W 2008 roku zebrano ok. 220 000 w 2009 350 000, a w 2010 – 420 000. Wśród sponsorów fundacji liczne są firmy prowadzone przez polskich przedsiębiorców.

 Osobny artykuł: Serce do serca.

Przypisy

  1. 1% podatku. Fundacja WOŚP. [dostęp 13 stycznia 2009].
  2. Laureaci Statuetki Dziecięcej Nagrody SERCA przyznawanej corocznie przez dzieci ze Stowarzyszenia Przyjaciół Dzieci Chorych „SERCA”. [dostęp 2012-01-16].
  3. B. Dobroczyński, J. Owsiak, Orkiestra Klubu Pomocnych Serc, czyli monolog-wodospad Jurka Owsiaka, Kraków 1999, s. 70-71.
  4. Fundacja WOŚP – informacje o Fundacji. Fundacja WOŚP. [dostęp 2009-01-11].
  5. Najczęściej zadawane pytania
  6. Historyczne nagranie koncertu, który zainicjował akcję WOŚP w 1993r /Zdrowa Woda i Jurek Owsiak/ - YouTube
  7. Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy.
  8. Złote Medale. Fundacja WOŚP. [dostęp 2009-01-11].
  9. E-serce – nowa akcja WOŚP z udziałem gwiazd – Glamki.pl.
  10. Zestawienie wyników finansowych finałów WOŚP. Fundacja WOŚP. [dostęp 2014-01-13].
  11. Akcja „Stop Powodziom”. [dostęp 2010-12-09].
  12. XX finał WOŚP.
  13. Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy.
  14. Interia.pl, PAP: Podano ostateczną kwotę zebraną podczas 21. Finału WOŚP. polskalokalna.pl. [dostęp 2013-03-06].
  15. Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy 21. finał (pol.). Nacoidamojepieniadze.pl. [dostęp 2014-10-01].
  16. Archiwum kursów średnich NBP – tabela A.
  17. Programy Medyczne. Fundacja WOŚP. [dostęp 13 stycznia 2009].
  18. Przystanek Woodstock. Fundacja WOŚP. [dostęp 13 stycznia 2009].
  19. Ruch Chorzów zagra z Wielką Orkiestrą Świątecznej Pomocy. 2008-07-28. [dostęp 2010-05-18].
  20. Kobiety też pod szyldem Pogoni. Ligowiec.net. [dostęp 2010-01-10].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]