Waldemar Łysiak
| Waldemar Łysiak | |
 Portret pisarza, Zbigniew Kresowaty |
|
| Data i miejsce urodzenia | 8 marca 1944 Warszawa |
| Narodowość | polska |
| Alma Mater | Politechnika Warszawska |
| Okres | od 1969 |
| Gatunki | powieści, felietony |
| Ważne dzieła | Malarstwo białego człowieka |
 Waldemar Łysiak w Wikicytatach |
|
Waldemar Łysiak (ur. 8 marca 1944 w Warszawie) (używał następujących pseudonimów literackich Valdemar Baldhead, Archibald, Mark W. Kingden, Rezerwowy Ł.) – polski pisarz i publicysta, architekt, napoleonista, bibliofil.
Łysiak jest właścicielem prywatnych zbiorów bibliofilskich, zawierających m.in. rękopisy wierszy Norwida oraz jedyny istniejący pierwodruk Trenów Kochanowskiego. Ojciec Tomasza Łysiaka, dziennikarza radiowego i aktora.
Spis treści |
Wykształcenie[edytuj]
Ukończył Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Prusa w Warszawie. Następnie kontynuował naukę na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, który ukończył w 1968. Studiował później historię sztuki na Uniwersytecie Rzymskim oraz w Międzynarodowym Centrum Studiów nad Ochroną i Konserwacją Zabytków w Rzymie. W 1977 obronił na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej pracę doktorską pt. "Doktryna fortyfikacyjna Napoleona". Wykładał historię kultury i cywilizacji na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej.
Twórczość[edytuj]
We wrześniu 1969 roku na łamach "Myśli społecznej" ukazał się artykuł Łysiaka o Irlandii za czasów napoleońskich. Debiut beletrystyczny nastąpił pod koniec 1972, gdy w miesięczniku "Morze" wydrukowano dwie nowele marynistyczne: Spowiedź galernika i Misja korsarza. Pierwszą powieścią była Kolebka wydana w 1974, nagrodzona w konkursie z okazji 50-lecia ZLP i 25-lecia PRL.
Po powrocie ze studiów na La Sapienzy napisał esej o Orvieto, który stał się później częścią wydanych w 1974 Wysp zaczarowanych.
Jego kolejne publikacje to książki o tematyce napoleońskiej. Szuańska ballada z 1976 to historia konfliktu pomiędzy Napoleonem i Georges'em Cadoudalem, przywódcą rojalistycznych szuanów. Wydany w 1980 Szachista opisuje nieudaną próbę porwania Napoleona, którą zaplanowali torysi pod przywództwem Roberta Castlereagh. Uprowadzenia próbowano dokonać przy pomocy Mechanicznego Turka. Inne książki o podobnej tematyce z tego okresu to: Francuska ścieżka (1976), Empirowy pasjans (1977), Cesarski poker (1978).
W 1981 opublikował Flet z mandragory (ukończony w 1978). W 1984 wydał zbiór opowiadań "MW", pod okiem PRL-owskiej cenzury przemycił opis zbrodni katyńskiej opisując fikcyjny "mord na szwoleżerach polskich w Bourreaugne" ("bourreau" to po francusku kat).
W latach 70. i 80. XX wieku był aktywnym felietonistą, w prasie ukazało się niemal 300 artykułów jego autorstwa[1]. W latach 1976-1981 pisał dla warszawskiej Stolicy i Perspektyw. Artykuły opisywały między innymi życie codzienne w Polsce oraz jego podróże zagraniczne.
Jako publicysta zajmował się głównie ochroną zabytków. Jego "Raport o stanie zabytków" został uznany przez Wolną Europę "artykułem miesiąca na kraj". W swoich felietonach krytykował niedbałość lokalnych władz partyjnych wobec substancji zabytkowej. Zarzucał im uprawianie antyrządowego sabotażu. Dla poparcia zarzutów używał słów pierwszego sekretarza partii Edwarda Gierka o obowiązku szanowania zabytków[2]. Po 13 grudnia 1981 zaprzestał uprawiania publicystyki aż do 1989. Nadal jednak wydawano jego książki.
Łysiak jest autorem trylogii łotrzykowsko-heroicznej, w skład której wchodzą następujące książki: tom 1 – Dobry (1990), tom 2 – Konkwista (1988, opublikowana pod pseudonimem "Valdemar Baldhead") i tom 3 – Najlepszy (1992). W 2006 ukazał się Najgorszy, zmieniając cykl w czteroksiąg. Choć każda z książek cyklu jest osobnym dziełem, to łączą się ze sobą tematyką, postaciami i stylistyką okładek. Ze względu na okładkę i nawiązanie tytułem mogłoby się wydawać, że cykl ma 5 części, ale wydany w 1990 Lepszy jest pamiętnikiem zmagań autora z cenzurą.
Waldemar Łysiak jest także autorem ośmiotomowego ilustrowanego przewodnika po malarstwie Malarstwo białego człowieka, wydanego w latach 1997-2000 oraz monografii Franka Lloyd Wrighta.
Łysiak publikował także artykuły publicystyczne na łamach takich pism jak: Najwyższy CZAS!, Nasza Polska, Tygodnik Solidarność, a także w prasie polonijnej. Artykuły te następnie ukazały się w zbiorze pt. Łysiak na łamach... oraz w pięciu kolejnych książkach: Łysiak na łamach 2 i czterech oznaczanych odrębnymi tytułami i podtytułem Łysiak na łamach oraz kolejny numer. Pisał również dla "Gazety Polskiej" i "Niezależnej Gazety Polskiej" jednak po konfliktach z obydwiema gazetami 18 lipca 2007 zerwał współpracę. Po czterech latach przerwy w pisaniu artykułów wrócił do publikowania w prasie. Jego pierwszy felieton po przerwie ukazał się w numerze 11/2011 "Uważam Rze" z 18 kwietnia 2011. Od stycznia 2013 roku jest publicystą tygodnika "Do Rzeczy"[3].
Wydał też cztery publikacje o charakterze publicystycznym – Stulecie kłamców (2000), Rzeczpospolitą kłamców – Salon (2004), dwuczęściowy Alfabet szulerów – Salon 2 (2006) oraz Mitologię świata bez klamek (2008). W pierwszej z nich przedstawia swoją wizję kłamstw występujących jego zdaniem powszechnie w polityce, dotyczących wojny, pokoju, demokracji, ekonomii, dekolonizacji, komunizmu, libertynizmu i relatywizmu.
Rzeczpospolita kłamców – Salon jest z kolei kontynuacją treści poruszanych we wcześniejszych książkach, ale tym razem Łysiak zajmuje się tym, co uważa za kłamliwe w polskim życiu publicznym. Obiektem krytyki stał się w niej m.in. Adam Michnik, Jacek Kuroń, a także środowisko byłego KOR-u nazwane przez niego "różowym salonem", które jego zdaniem kontroluje polskie media i politykę. Celami krytyki pisarza stali się również polscy laureaci nagrody Nobla: Wisława Szymborska i Czesław Miłosz, którym zarzucał antypolską postawę. W przypadku Miłosza zarzucono mu manipulację cytatami i sfałszowanie intencji autora[4]. W 2005 książka została nominowana do nagrody im. Józefa Mackiewicza.
W Alfabecie szulerów – Salon 2 autor porusza i obszernie opisuje zakłamane jego zdaniem dziedziny polskiego życia publicznego (m.in. gospodarka, historia, lustracja), a także analizuje problemy dzisiejszej Europy i świata − dotyczące m.in. integracji europejskiej oraz demokracji.
Wykaz utworów[edytuj]
- Kolebka (Poznań 1974, 1983, 1987, 1988)
- Wyspy zaczarowane (Warszawa 1974, 1978, Kraków 1986, Chicago-Warszawa 1997)
- Szuańska ballada (Warszawa 1976, 1980, Kraków 1991)
- Francuska ścieżka (Warszawa 1976, 1980, Kraków 1984, Exlibris 2000)
- Empirowy pasjans (Warszawa 1977, 1984, Poznań 1990)
- Cesarski poker (Warszawa 1978, Kraków 1991)
- Perfidia (Warszawa 1980, Kraków 1991)
- Asfaltowy saloon (Warszawa 1980, 1986)
- Szachista (Warszawa 1980, Kraków 1982, 1989)
- Flet z mandragory (Warszawa 1981, 1996, Kraków 1982, Warszawa 2009)
- Frank Lloyd Wright (Warszawa 1982, Chicago-Warszawa 1999)
- MW (Kraków 1984, 1988)
- Łysiak fiction (Warszawa 1986)
- Wyspy bezludne (Kraków 1987, Warszawa 1994)
- Łysiak na łamach (Warszawa 1988)
- Konkwista (Warszawa 1988, 1989, Chicago-Warszawa 1997)
- Dobry (Warszawa 1990, Chicago-Warszawa 1997)
- Napoleoniada (Warszawa 1990, Chicago-Warszawa 1998)
- Lepszy (Warszawa 1990)
- Milczące psy (Kraków 1990, Chicago-Warszawa 1997)
- Najlepszy (Warszawa 1992, Chicago-Warszawa 1997)
- Łysiak na łamach 2 (Warszawa 1993)
- Statek (Warszawa 1994, Chicago-Warszawa 1999)
- Łysiak na łamach 3 (Warszawa 1995)
- Wilk i kuglarz - Łysiak na łamach 4 (Warszawa 1995)
- Old-Fashion Man - Łysiak na łamach 5 (Chicago-Warszawa 1997)
- Malarstwo białego człowieka – tom 1 (Poznań 1997)
- Malarstwo białego człowieka – tom 2 (Chicago-Warszawa 1997)
- Malarstwo białego człowieka – tom 3 (Chicago-Warszawa 1998)
- Malarstwo białego człowieka – tom 4 (Chicago-Warszawa 1998)
- Poczet Królów bałwochwalców (Chicago-Warszawa 1998)
- Malarstwo białego człowieka – tom 5 (Chicago-Warszawa 1999)
- Napoleon fortyfikator (Chicago-Warszawa 1999)
- Malarstwo białego człowieka – tom 6 (Chicago-Warszawa 1999)
- Cena (Chicago-Warszawa 2000) ISBN 83-87071-64-1
- Malarstwo białego człowieka – tom 7 (Chicago-Warszawa 2000)
- Stulecie kłamców (Chicago-Warszawa 2000)
- Malarstwo białego człowieka – tom 8 (Chicago-Warszawa 2000)
- Wyspa zaginionych skarbów 2001
- Piórem i mieczem - Łysiak na łamach 6 2001
- Kielich (2002)
- Empireum (2003)
- Rzeczpospolita kłamców - Salon (2004) ISBN 83-917612-5-8
- Ostatnia kohorta (2005) ISBN 83-60297-04-5
- Najgorszy (2006]) ISBN 83-60297-08-8
- Alfabet szulerów część pierwsza A-L. Salon 2. (2006) ISBN 83-60297-11-8
- Alfabet szulerów część druga M-Z. Salon 2. (2006) ISBN 83-60297-12-6
- Talleyrand - Droga "Mefistofelesa". Warszawa (2007) ISBN 978-83-60297-18-6
- Lider (2008) ISBN 978-83-60297-21-6
- Historia Saskiej Kępy (2008) ISBN 978-83-60297-26-1
- Mitologia świata bez klamek (2008) ISBN 978-83-60297-27-8
- 4 (2009) ISBN 978-83-60297-33-9
- Satynowy Magik (2011) ISBN 978-83-60297-52-0
- Karawana literatury, Nobilis, Warszawa (2012), ISBN 978-83-60297-56-8[5]
Krytyka[edytuj]
Krytykowana jest publicystyczna i polityczna twórczość Waldemara Łysiaka, którą rozpoczął trylogią Dobry, Konkwista i Najlepszy, a rozwinął w Rzeczypospolitej kłamców i Alfabecie szulerów. We wszystkich tych książkach Łysiak krytykuje osoby uznane przez niego bądź za założycieli III RP, bądź za jej autorytety moralne.
W grudniu 2006 Wojciech Czuchnowski w "Gazecie Wyborczej" zarzucił Łysiakowi, że kreuje się na opozycjonistę, podczas gdy w czasach PRL miał być według niego "dopieszczany" przez władzę, co miało się przejawiać m.in. tym, że książki Łysiaka były wydawane w wysokich nakładach[6], zaś w gazetach takich jak "Dziennik Ludowy" i wielu innych ukazywały się wywiady z Łysiakiem[1]. Łysiak odpowiedział artykułem w "Gazecie Polskiej" z 17 stycznia 2007, w którym zarzucił Czuchnowskiemu wybiórczość w doborze faktów i świadków. Stwierdził m.in., że był inwigilowany przez SB oraz że IPN przyznał mu status pokrzywdzonego przez system komunistyczny[2].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Waldemar Łysiak, czyli baron Münchhausen IV RP
- ↑ 2,0 2,1 Odwet Salonu czyli 'ręka, noga, mózg na ścianie'
- ↑ Redakcja (pol.). dorzeczy.pl. [dostęp 2013-02-04].
- ↑ Tomasz Czapiewski Błotne kąpiele
- ↑ Beata Bednarz: Karawana literatury, Waldemar Łysiak. granice.pl. [dostęp 2012-12-09].
- ↑ Konkwista, wydana w roku 1988, miała nakład 100 tys.
Linki zewnętrzne[edytuj]
- Wyspy wirtualne – opis twórczości W. Łysiaka
- Waldemar Łysiak w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [dostęp: 2011-09-05].
|
||||||||||||||||||||
