Walerian I

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Walerian
Imiona Publius Licinius Valerianus
Panował jako Imperator Caesar Publius Licinius Valerianus Augustus
zaliczony w poczet bogów jako Divus Valerianus
Czas panowania 253 r.260 r.
Data urodzin ok. 193 r.200 r.
Data śmierci ok. 262 r.
Moneta
Valerianus antoninianus 253 2250425.jpg
Lista cesarzy rzymskich
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Walerian, łac. Publius Licinius Valerianus, Imperator Caesar Publius Licinius Valerianus Augustus (ur. ok. 193/200, zm. po 262) – cesarz rzymski w latach 253-260, zwany też Walerianem Starszym.

Jedyny z rzymskich cesarzy, który dostał się do niewoli i w niej zmarł.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z senatorskiego rodu z Etrurii.

W roku 230 został konsulem Aleksandra Sewera[potrzebne źródło]. W 238 roku stanął po stronie Gordiana podczas rebelii przeciwko Maksyminowi Trakowi i został wpływowym senatorem. Cesarz Decjusz powierzył Walerianowi zarządzanie imperium podczas cesarskich kampanii wojennych nad Dunajem. W czasie jednej z kampanii Decjusza przeciw Gotom Walerian stłumił antycesarską rebelię Juliusza Walensa Licjanusza. Podczas rebelii Emiliana przeciwko Trebonianowi Gallusowi opowiedział się za prawowitym cesarzem, któremu szedł na pomoc. Na wieść o zamachu na Treboniana w sierpniu 253 wrócił do Recji.

W 253 roku legioniści obwołali 58-letniego Waleriana cesarzem. Do starcia Waleriana z Emilianem nie doszło, ponieważ ten drugi zginął z rąk swoich żołnierzy, którzy przeszli na stronę Waleriana. Pod koniec 253 roku senat potwierdził wybór Waleriana na imperatora. Walerian wyznaczył swojego syna Galiena na współcesarza odpowiadającego za zachodnią część imperium.

Upokorzenie cesarza Waleriana przez Szapura wg XVI-wiecznego wyobrażenia (Hans Holbein Mł.)

W 257 i 258 r. Walerian rozpoczął prześladowania chrześcijan, których działalność uważał za zbrodniczą i występną wobec rzymskiej religii. Walerian i Galien prowadzili liczne wojny z Frankami, Gotami, Alamanami i Persami.

W czasie jednej z wojen z Persją, gdy Persowie zajęli Mezopotamię, Walerian wyruszył przeciwko dowodzącemu nimi królowi Szapurowi I. Według kronikarzy w 260 r. dostał się do niewoli w czasie bitwy pod Edessą, schwytany przez Szapura w trakcie negocjacji rozejmowych. Król Szapur I używał pojmanego cesarza jako podnóżka podczas wsiadania na konia.


Poprzednik
Emilian
Imperatores Romani.svg Cesarz rzymski
253260
(współrządy z Galienem)
Imperatores Romani.svg Następca
Galien