Wawrzynkowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wawrzynkowate
Wawrzynek wilczełyko
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd ślazowce
Rodzina wawrzynkowate
Nazwa systematyczna
Thymelaeaceae Juss.
Gen. Pl.: 76. 4 Aug 1789
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Dais cotinofolia

Wawrzynkowate (Thymelaeaceae Juss.) – rodzina roślin należąca według systemu APG do rzędu ślazowców, według starszych systemów klasyfikacyjnych do rzędu wawrzynkowców (Thymelaeales). Rodzajem typowym jest wilczypieprz Thymelaea Mill[2]. Przedstawiciele rodziny są rozpowszechnieni na świecie, ale największe zróżnicowanie osiągają w tropikalnej Afryce i Australii. We florze Polski rodzina reprezentowana jest tylko przez 3 gatunki należące do 2 rodzajów – wawrzynek (Daphne) i wilczypieprz (Thymelaea).

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Głównie krzewy, rzadziej drzewa i rośliny zielne.
Liście
Bez przylistków. Na łodydze zostają sterczące blizny po odpadnięciu liści. Ulistnienie skrętoległe. Ogonki liściowe łukowate, nerwacja równoległa. W pękach jeden brzeg liścia nachodzi na następny. Włoski proste i jednokomórkowe.
Kwiaty
Obupłciowe o symetrii promienistej. Zalążnia 1-2 komorowa. Kwiatostany to wierzchotki. Płatki korony na ogół małe. Mikropyle z wewnętrznej warstwy osłonki. Pyłek trzyjądrowy.
Owoce
Niełupki. Łupina nasienna z brązową zawartością. Zarodek biały. Duże liścienie.
Cechy biologiczne
Komórki epidermy śluzowate. Posiadają cewki naczyniowe o zamkniętych końcach. Włókna łyka wtórnego są niezdrewniałe. Produkują cyklopropenoidowe kwasy tłuszczowe i kryształy szczawianu wapnia.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rodzina ma stabilny charakter w różnych ujęciach systematycznych, czasem jest tylko rozdzielana na dwie rodziny: Gonystylaceae Gilg in Engl. & Prantl i Thymelaeaceae Juss. łączone jednym rzędzie wawrzynkowców (Thymelaeales). W takim ujęciu spotykanym w systemach preferujących wyróżnianie wielu drobnych rodzin i rzędów (np. system Reveala i Takhtajana) rząd odpowiada zakresem rodzinie w innych systemach. Z badań nad filogenezą rodziny wynika, że podział taki nie odzwierciedla powiązań pokrewieństwa i czyni z Gonystylaceae takson parafiletyczny. Podobieństwa, które nie przekładają się na relacje filogenetyczne były w przeszłości powodem umieszczania wawrzynkowatych w sąsiedztwie rzędu wilczomleczowców (system Takhtajana z 1997) lub umieszczania ich w obrębie rzędu mirtowców (system Cronquista z 1981).

Pozycja systematyczna według APweb (2001...) (aktualizowany system APG II)

Jedna ze starszych linii rozwojowych z rzędu ślazowców Malvales w obrębie kladu różowych roślin okrytonasiennych[1].

ślazowce

Neuradaceae




wawrzynkowate Thymelaeaceae




Sphaerosepalaceae



arnotowate Bixaceae




czystkowate Cistaceae




Sarcolaenaceae



dwuskrzydlcowate Dipterocarpaceae






Cytinaceae



Muntingiaceae




ślazowate Malvaceae





Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Malvanae Takht., rząd wawrzynkowce, podrząd Thymelaeinae Willk., rodzina wawrzynkowate (Thymelaeaceae Juss.)[3].

Podział rodziny

Do rodziny należy 46–59 rodzajów. Różnice zależą od ujmowania systematycznego rodzajów, przy czym wciąż niektóre z nich wymagają rewizji taksonomicznej[1]. W obrębie rodziny wyróżnia się trzy grupy z rodzajem Tepuianthus tworzącym klad bazalny. Wszystkie pozostałe rodzaje grupowane są w dwie podrodziny[1].

wawrzynkowate

Tepuianthus




Octolepidoideae Gilg



Thymelaeoideae Burnett




  • podrodzina: Octolepidoideae Gilg (syn. Gonystylaceae van Tieghem) – zasięg obejmuje obszar od tropikalnej Afryki, poprzez Madagaskar, Malezję, Australię po wyspy Pacyfiku[1][4].
  • podrodzina: Thymelaeoideae Burnett – głównie tropikalna Afryka i Australia, przedstawiciele występują poza tym jednak niemal na całym świecie z wyjątkiem stref okołobiegunowych[1][4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-02-02].
  2. Thymelaeaceae Juss., nom. cons. (ang.). Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-08].
  3. Crescent Bloom: Thymelaeaceae (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2010-02-08].
  4. 4,0 4,1 B.E. Herber. "Thymelaeaceae" In: The Families and Genera of Vascular Plants vol.V (Klaus Kubitzki and Clemens Bayer, volume editors). Springer-Verlag: Berlin,Heidelberg. (2003)