Wiśnia pospolita

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wiśnia pospolita
Prunus cerasus - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-113.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd różowce
Rodzina różowate
Rodzaj wiśnia
Nazwa systematyczna
Cerasus vulgaris Mill.
Gard. Dict., ed. 8. n. 1. 1768
Synonimy

C. austera (L.)Borkh., Prunus cerasus L.

"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Kwiaty wiśni pospolitej
Owoce

Wiśnia pospolita (Cerasus vulgaris Mill.), w. zwyczajna – gatunek rośliny z rodziny różowatych. Jest gatunkiem poliploidalnym, powstawała w Azji Mn i pd.- wsch, zapewne wielokrotnie jako wynik krzyżowania dipliodalnej czereśni ptasiej z tetraploidalną wiśną karłowatą. Występuje wyłącznie jako roślina uprawna oraz dziczejąca[2].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Krzew lub drzewo do 5 m wysokości. Często z licznymi odrostami korzeniowymi i luźną koroną, z gałęziami zwisającymi i cienkimi lub wyprostowanymi. Kora czerwonobrązowa i lśniąca.
Liście
Mnie więcej eliptyczne (5-12 cm dł.) piłkowane lub podwójnie piłkowane, skórzaste i czasem błyszczące, od spodu prawie nagie, ogonek zwykle z 1-2 gruczołkami.
Kwiaty 
Na krótkopędach po 1-5, na szypułkach 2-4 cm dł., białe, 2-3 cm średnicy; pojawiające się przed rozwinięciem liści. Pęczki kwiatów są otoczone nie tylko łuskami, ale również małymi listkami.
Owoce
Kuliste (ok. 1,5 cm średnicy), czerwone, czerwonoczarne lub żółte, kwaśne lub słodkie pestkowce, o soku bezbarwnym lub barwnym plamiącym. Owoce jadalne.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Roślina wieloletnia, megafanerofit lub nanofanerofit. Kwitnie w kwietniu, maju. Liczba chromosomów 2n= 32[3]. Wiśnia rośnie najlepiej na przepuszczalnych i niezbyt ciężkich glebach, dobrze znosi suszę.

Systematyka i zmienność[edytuj | edytuj kod]

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Uprawiana głównie jako roślina sadownicza w licznych odmianach. W Polsce w uprawie można spotkać około 30 odmian, a najpopularniesza z nich to stara odmiana Łutówka[2]. Liczba odmian zalecanych do uprawy przez Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych wynosi obecnie 15[6]. Owoce wykorzystywane są głównie w przetwórstwie spożywczym. Produkuje się z nich soki, dżemy, wina i nalewki. Niewielką część produkcji przeznacza się do bezpośredniego spożycia.

Drewno wiśni stosowane jest również w stolarce, jest dość twarde, odporne na obciążenia i dobrze poddające się obróbce. Stosowane do produkcji: mebli, oklein oraz instrumentów muzycznych. Drewno wiśni ze względu na aromat wykorzystywane jest również do wędzenia mięsa.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-29].
  2. 2,0 2,1 Aleksander Rejman: Pomologia. Warszawa: PWRiL, 1994. ISBN 83-09-01612-3.
  3. 3,0 3,1 Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  4. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-05].
  5. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  6. Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych: Lista Odmian Roślin Sadowniczych wpisanych do Krajowego Rejestru w Polsce. [dostęp 2014-03-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-03-12)].