Wielka Pustynia Piaszczysta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Wielka Pustynia Piaszczysta (kolor czerwony)
Wielka Pustynia Piaszczysta (zdjęcie satelitarne z Landsat 7)

Wielka Pustynia Piaszczysta (ang. Great Sandy Desert) – piaszczysta pustynia w północno-zachodniej części Australii Zachodniej na południe od wyżyny Kimberley, granicząca od południa z Pustynią Gibsona, w 2009 roku wpisana na listę rezerwatów biosfery UNESCO. Obszar jej wynosi ok. 360 000 km², a opad roczny w południowej części poniżej 250 mm, na północy nie przekracza 500 mm.

To wielki płaski równinny prawie niezamieszkany obszar, położony na wysokości od 200 do 300 m n.p.m., z rozmieszczonymi gdzieniegdzie ostańcowymi grzbietami (najwyższy Gardiner, ok. 625 m n.p.m.) i równoległymi do siebie wałami wysokich podłużnych wydm o długościach przekraczających nawet kilkaset km. Częste są też równiny gliniaste oraz żwirowe, występujące szczególne w środkowej części, zwane gibber. Pustynie pokrywa szereg suchych dolin o charakterze reliktowym, dna niektórych z nich zajmują słone jeziora, bagna i solniska, które po obfitych opadach okresowo zamieniają się w jeziora, największe z nich to Disappointment i Mackay. Na północnym zachodzie pustynia dociera bezpośrednio do wybrzeża Oceanu Indyjskiego, i tworzy tzw. Osiemdziesięciomilową Plażę.

Klimat zwrotnikowy suchy, letnie temperatury dnia są najwyższe w całej Australii. Od ok. 37-38 °C bliżej wybrzeża do przeciętnie 38-42 °C w głębi lądu. Zima jest krótka i ciepła, temperatury sięgają od 25-30 °C, pod koniec sierpnia jest już gorąco.

Pustynię porasta bardzo skąpa szata roślinna w postaci skrajnie kserofitycznych traw i niskich krzewów, aczkolwiek po opadach deszczów rozwijają się na krótko rośliny jednoroczne. W zasolonych bagnistych obniżeniach występują również skupiska słonolubnych halofitów.