Wiewiórka przylądkowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wiewiórka przylądkowa
Xerus inauris[1]
Zimmerman, 1780
Wiewiórka przylądkowa
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd gryzonie
Podrząd wiewiórkokształtne
Rodzina wiewiórkowate
Podrodzina Xerinae
Plemię wiewiórki ziemne
Rodzaj Xerus
Podrodzaj Geosciurus
Gatunek wiewiórka przylądkowa
Synonimy
  • africanus (Shaw, 1801) [2]
  • capensis (Kerr, 1792)[2]
  • dschinshicus (Gmelin, 1788)[2]
  • ginginianus (Shaw, 1801)[2]
  • levaillantii (Kuhl, 1820)[2]
  • namaquensis (Lichtenstein, 1793)[2]
  • setosus (Smuts, 1832)[2]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Wiewiórka przylądkowa (Xerus inauris) – gatunek ssaka z rodziny wiewiórkowatych występujący w Afryce od Namibii do Republiki Południowej Afryki. Zamieszkuje suche środowiska, takie jak sawanny.

Wygląd[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 43,5 – 47,6 cm. Masa 423-649 g. Samce większe od samic. Futro krótkie, na grzbiecie brązowe, na brzuchu, szyi, pysku i łapach białe. Skóra czarna. Ogon biały, niemal równy długości ciała, w gorące dni służy jako parasol – wiewiórki unoszą go i chronią się w jego cieniu przed słońcem. Małe uszy.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Dzienny tryb życia. Żyją w wykopanych w ziemi norach. Są terytorialne. Żyją w stadach złożonych z 1-4 samic i ich młodych. Samce zbierają się w osobne, ściśle zhierarchizowane stada liczące do 19 osobników. Żywią się trawą, ziołami, nasionami, bulwami i owadami.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Rozmnażają się przez cały rok, najczęściej w zimie. Są poligamiczne – zarówno samice, jak i samce mają wielu partnerów. Po 42-49 dniach ciąży samica rodzi 1-3 ślepe, nagie młode, które karmi mlekiem przez ok 52 dni. 45 dnia małe są już na tyle duże, by pierwszy raz wyjść z nory. Po około 153 dniach młode są już w pełni samodzielne i osiągają rozmiary dorosłych osobników. Samce są zdolne do rozrodu w wieku ośmiu miesięcy, samice – 2 miesiące później. Samice całe życie spędzają w rodzinnej grupie, samce odchodzą po osiągnięciu dojrzałości płciowej. Najstarszy znany osobnik żył 11,5 roku.

Korelacje z innymi gatunkami[edytuj | edytuj kod]

Wiewiórki przylądkowe stanowią pożywienie drapieżników afrykańskich, zwłaszcza szakala czaprakowego, żmii sykliwej i warana stepowego. Jej nory są wykorzystywane jako schronienia przez surykatki i mangusty lisie. Wiewiórki często żyją w pobliżu surykatek. Pozwalają im korzystać ze swoich nor, w zamian za co surykatki ostrzegają je przed niebezpieczeństwem.

Przypisy

  1. Xerus inauris w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Xerus (Geosciurus) inauris. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 25 września 2011]
  3. Xerus inauris. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Xerus inauris (ang.). Animal Diversity Web. [dostęp 19 sierpnia 2010].