Wikipedia:10 rzeczy, których nie wiedziałeś o Wikipedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Skrót: WP:10

Pierwsze kroki Dla czytelników Edytowanie
Wyszukiwanie Wykorzystanie O Wikipedii Kontakt


10 rzeczy, których nie wiedziałeś o Wikipedii to zbiór wybranych informacji o Wikipedii skierowanych zwłaszcza do osób, których wiedza na jej temat jest jeszcze niewielka (np. dziennikarzy, nowych autorów i czytelników). Te kilka punktów nie zaskoczy doświadczonych wikipedystów, mamy jednak nadzieję, że reszcie świata przybliży, czym jest nasz projekt.

1. Nie jesteśmy na sprzedaż

Jeśli wyczekujesz dnia, w którym Wikipedia zostanie wykupiona przez jednego z gigantów informatycznych, musimy Cię rozczarować. Wikipedia jest niekomercyjną stroną internetową, którą opiekuje się Fundacja Wikimedia (ang. Wikimedia Foundation), organizacja działająca na zasadzie non-profit z siedzibą w St. Petersburg na Florydzie. Jesteśmy finansowani głównie z darowizn osób prywatnych, a naszym celem jest udostępnienie za darmo wiedzy każdej osobie na świecie.

Zobacz też: Strona główna Fundacji Wikimedia

2. Każdy może korzystać z naszej pracy

Wikipedia została zainspirowana przez ruch wolnego oprogramowania (pracujący nad takimi projektami jak GNU/Linux czy Mozilla Firefox) i jej zawartość nie jest objęta tradycyjnymi prawami autorskimi. W zamian stosujemy licencję Creative Commons-Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 3.0. Oznacza to, że wszystkie treści stworzone przez wikipedystów mogą być dowolnie kopiowane, modyfikowane i rozpowszechniane. Stawiamy tylko dwa warunki: musisz podać autorów oryginału, a jeśli zmienisz hasło lub stworzysz na jego bazie nowy utwór, możesz rozpowszechniać tak powstałe utwory wyłącznie na tej samej, podobnej bądź zgodnej licencji. Grafiki, filmy i inne multimedia znajdujące się w Wikipedii także objęte są wolnymi licencjami lub są własnością publiczną.

Zobacz też: Wikipedia:Prawa autorskie

3. Posługujemy się językiem banjumasańskim

I około 250 innymi. Wprawdzie jedynie mniej więcej 70 wersji językowych Wikipedii ma powyżej 10 tysięcy artykułów, ale to nie dlatego, że się nie staramy. Każda wersja rozwija się niezależnie od pozostałych, co zależy od wielu różnych czynników. Tłumaczenia artykułów z innych języków zazwyczaj przeprowadzane są przez wikipedystów, rzadko w sposób automatyczny. Fundacja Wikimedia jest wspierana w kilku krajach przez niezależne oddziały (w Polsce jest to Stowarzyszenie Wikimedia Polska), których jednym z zadań jest propagowanie idei wolnej encyklopedii. Wikipedia jest jedną z najczęściej odwiedzanych stron internetowych.

4. Nie możesz tak naprawdę niczego zmienić w Wikipedii

Możesz co najwyżej coś dodać. Wikipedia jest bazą danych, której pamięć jest nieograniczona. Czytany przez Ciebie w tej chwili artykuł to tylko jego aktualna postać; za każdym razem gdy jest on zmieniany, zapisywana jest zarówno nowa wersja jak i kopia starej. Dzięki temu możemy porównywać kolejne wersje i, w razie potrzeby, jesteśmy w stanie odtworzyć stan artykułu nawet sprzed kilku lat. Klikając na górze strony w „historia i autorzy” możesz prześledzić wszystkie zmiany, które zostały dokonane.

Zobacz też: Wiki

5. Przykładamy dużą wagę do jakości

Wikipedia wyposażona jest w różne narzędzia, które służą kontroli jakości naszych artykułów. Wikipedyści mogą: śledzić ostatnie zmiany; obserwować wybrane artykuły; sprawdzać wkład innych autorów; sygnalizować innym użytkownikom, że artykuł wymaga dopracowania; zgłaszać wandalizmy administratorom; dyskutować z innymi na temat treści artykułów; itd. Spośród 1 055 358 artykułów, które znajdują się na polskiej Wikipedii, część to tzw. dobre artykuły, a najlepszym nadawane są „medale”. Artykuły nie spełniające naszych wymogów są zgłaszane do usunięcia. W ramach Wikiprojektów współpracują wikipedyści zainteresowani konkretną dziedziną (np. muzyką). Wciąż pracujemy nad coraz to nowymi rozwiązaniami, dzięki którym jakość naszych artykułów będzie coraz lepsza.

Zobacz też: Wikipedia:Wyróżniona zawartość Wikipedii

6. Nie oczekujemy, że będziesz nam ufał

Wikipedia – projekt, który wciąż ewoluuje – ma to do siebie, że o ile niektóre artykuły są znakomite, część z nich jest po prostu kiepska. Jesteśmy tego świadomi i staramy się informować czytelników, które artykuły wymagają dopracowania. Dokładamy też wszelkich starań, żeby tych słabych było jak najmniej. Prosimy, żebyś nie krytykował Wikipedii za poziom niektórych artykułów, ale żebyś korzystał z niej ze świadomością, czym nasza encyklopedia jest (a czym nie jest). Ze względu na fakt, że w artykułach mogą występować błędy, zalecamy wspieranie się także innymi źródłami.

Zobacz też: Wikipedia:Korzystasz z Wikipedii tylko na własną odpowiedzialność

7. Nie jesteśmy sami

Wikipedia jest częścią wciąż rozwijającego się ruchu na rzecz wolnej wiedzy, który zaczyna wkraczać w obszar nauki i edukacji. Fundacja Wikimedia opiekuje się ośmioma projektami siostrzanymi Wikipedii. Są to: Wikisłownik (wielojęzyczny słownik i tezaurus), Wikiźródła (zbiór tekstów źródłowych), Wikimedia Commons (repozytorium grafik, filmów i plików dźwiękowych), Wikibooks (biblioteka wolnych podręczników), Wikiwersytet (interaktywne zasoby edukacyjne), Wikinews (serwis informacyjny), Wikicytaty (kolekcja cytatów) i Wikispecies (katalog gatunków). Wszystkie te projekty, podobnie jak Wikipedia, opierają się na wolnych licencjach i mogą być edytowane przez każdego.

8. My tylko zbieramy informacje

Artykuły w Wikipedii są pisane przez wolontariuszy, którzy nie podpisują się pod swoimi edycjami. Bez względu na to, czy podajesz się za profesora, używasz swojego prawdziwego nazwiska lub wolisz pozostać anonimowy, zostaniesz oceniony tylko i wyłącznie za Twój merytoryczny wkład. Wymagamy podawania wiarygodnych źródeł informacji. Nie pozwalamy natomiast na publikowanie przez autorów ich twórczości własnej. Wszyscy wikipedyści muszą stosować się do zasady neutralnego punktu widzenia, to znaczy bezstronnie prezentować różne poglądy na dany temat (bez wskazywania, który z nich jest słuszny).

Zobacz też: Wikipedia:Pięć filarów

9. Nie mamy zapędów dyktatorskich

Fundacja Wikimedia jest kontrolowana przez Radę Powierniczą, w której, zgodnie ze Statutem, większość członków musi być wyłoniona spośród społeczności Fundacji. Rada i personel Fundacji Wikimedia nie orzekają w kwestiach edycyjnych – wszystkie projekty są niezależne, a wszelkie dylematy rozstrzygane są w drodze konsensusu. Założyciel Wikipedii Jimmy Wales odgrywa niekiedy rolę arbitra na angielskojęzycznej Wikipedii; jest on szanowany, ale nie posiada realnej władzy. Wikipedia nie ma niczego do ukrycia i jest samokrytyczna. Sprawy kontrowersyjne omawiane są przez samych wikipedystów, a wszelkie dyskusje są zachowywane.

Zobacz też: Wikipedia:Czym Wikipedia nie jest

10. Przed nami długa droga

Chcemy, żeby Wikipedia przetrwała jeszcze co najmniej sto lat, chyba że przekształci się w coś jeszcze poważniejszego. Wszystko co związane z Wikipedią jest pomyślane w taki sposób, żeby osiągnąć ten cel: licencjonowanie, nasza organizacja i zarządzanie, wielojęzyczność, strategia pozyskiwania środków pieniężnych, wykorzystywanie wolnego oprogramowania i determinacja, żeby zrealizować nasze marzenie. Wyobraź sobie świat, w którym każda osoba na naszej planecie ma dostęp do sumy ludzkiej wiedzy. Do tego właśnie dążymy i potrzebujemy Twojej pomocy.

Zobacz też: Strona główna Fundacji Wikimedia