Wikipedia:Skarbnica Wikipedii/Przegląd zagadnień z zakresu rodziny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

przewodnik rodzinny[edytuj | edytuj kod]

skorowidz[edytuj | edytuj kod]

agnatantenatbabkabigamiabratbratanekbratankabratanicabratanieccórkadomdwużeństwodynastiadziaddziadekdziadkowiedzieckofamiliakoligacjakrewnykuzynlinialinia wstępnalinia zstępnamacochamałżeństwomałżonekmałżonkamatkamążojciecojczymparantelapasierbpasierbicaplemiępokoleniepokrewieństwopoliandriapoligamiapoliginiapoligyniapotomekpotomstwopowinowactwopowinowatypradziadpradziadekprapradziadprogenituraprotoplastaprzodekrodzeństworodzicerodzinaródsiostrasiostrzenicasiostrzeniecstopień pokrewieństwasynwielomęstwowielożeństwowychowanekwychowanicazstępnyżonamąż-



rodzina[edytuj | edytuj kod]

małżonkowie i ich dzieci a także osoby związane pokrewieństwem (krewni) lub powinowactwem (powinowaci)

familia[edytuj | edytuj kod]

archaizm, dziś żartobliwe określenie rodziny, na Górnym Śląsku nadal używane.

koligacja[edytuj | edytuj kod]

pokrewieństwo, powinowactwo zwłaszcza z kimś uznawanym w hierarchii społecznej

parantela[edytuj | edytuj kod]

pokrewieństwo, powinowactwo, zwłaszcza z osobami należącymi do znanego rodu

familiant[edytuj | edytuj kod]

należący do rodziny


(skorowidz)

pokrewieństwo[edytuj | edytuj kod]

związki, więzy krwi, pochodzenie od wspólnego przodka

krewny[edytuj | edytuj kod]

człowiek pozostający z kimś w związkach pokrewieństwa

  • po mieczu krewny ze strony ojca
  • po kądzieli krewny ze strony matki

stopień pokrewieństwa[edytuj | edytuj kod]

odnoszenie pokrewieństwa do wspólnego przodka

kuzyn[edytuj | edytuj kod]

dalszy krewny pozostający w stosunku do wspólnego przodka w tym samym lub niższym stopniu pokrewieństwa

agnat[edytuj | edytuj kod]

krewny w linii męskiej

pociotek[edytuj | edytuj kod]

daleki krewny


(skorowidz)

powinowactwo[edytuj | edytuj kod]

relacja, stosunek rodzinny zachodzący między jednym z małżonków a krewnymi drugiego małżonka

powinowaty[edytuj | edytuj kod]

osoba spowinowacona, będąca w stosunku powinowactwa

koligat[edytuj | edytuj kod]

powinowaty, żonaty z krewną


(skorowidz)

małżeństwo[edytuj | edytuj kod]

związek prawny mężczyzny i kobiety (w niektórych krajach również związek jednopłciowy: mężczyzny z mężczyzną albo kobiety z kobietą) mający na celu utworzenie rodziny; mąż i żona, "para małżeńska", małżonkowie

  • małżeństwo rozwojowe małżeństwo, które może mieć dzieci
  • małżeństwo morganatyczne małżeństwo osoby z panującego domu królewskiego z osobą niższego stanu, nie dające żonie i dzieciom uprawnień do tytułu ani praw do tronu
  • mezalians zawarcie związku małżeńskiego z osobą uważaną za nieodpowiednią, szczególnie z osobą niższego stanu, pochodzącą ze środowiska niżej cenionego w społeczeństwie
  • małżeństwo "nie skonsumowane" – w którym (bez względu na przyczynę) nie doszło do pełnego wypełnienia fizycznego aktu małżeńskiego; według prawa kanonicznego, można takie unieważnić (matrimonium ratum sed non consummatum)
  • białe małżeństwo (mariage blanc) małżeństwo formalne, zawarte z zamiarem braku współżycia seksualnego, vide także małżeństwo nieskonsumowane
  • małżeństwo mieszane: małżeństwo osób różnej narodowości, wyznania, rasy

stadło[edytuj | edytuj kod]

małżeństwo

mariaż[edytuj | edytuj kod]

małżeństwo


(skorowidz)

egzogamia[edytuj | edytuj kod]

zawieranie małżeństw między mężczyzną i kobietą z różnych grup społecznych, rodów

endogamia[edytuj | edytuj kod]

zawieranie małżeństw wewnątrz grupy społecznej (szczepu, rodu, kasty)

monogamia[edytuj | edytuj kod]

małżeństwo jednego mężczyzny z jedną kobietą

jednożeństwo[edytuj | edytuj kod]

monogamia

poligamia[edytuj | edytuj kod]

związek małżeński jednego mężczyzny z kilkoma kobietami (inaczej: wielożeństwo, poligynia, poliginia) lub jednej kobiety z kilkoma mężczyznami (inaczej: poliandria, wielomęstwo)

wielożeństwo[edytuj | edytuj kod]

małżeństwo jednego mężczyzny z wieloma kobietami

poliginia[edytuj | edytuj kod]

wielożeństwo

poligynia[edytuj | edytuj kod]

wielożeństwo

wielomęstwo[edytuj | edytuj kod]

małżeństwo jednej kobiety z wieloma mężczyznami

poliandria[edytuj | edytuj kod]

wielomęstwo

synergamia[edytuj | edytuj kod]

małżeństwo grupowe

bigamia[edytuj | edytuj kod]

zawarcie związku małżeńskiego przez osobę pozostającą w ważnym związku małżeńskim (inaczej: dwużeństwo)

dwużeństwo[edytuj | edytuj kod]

bigamia


(skorowidz)

mąż[edytuj | edytuj kod]

mężczyzna pozostający z kobietą w związku małżeńskim, małżonek tej kobiety.

małżonek[edytuj | edytuj kod]

mąż

żona[edytuj | edytuj kod]

kobieta pozostająca z mężczyzną w związku małżeńskim, małżonka tego mężczyzny.

małżonka[edytuj | edytuj kod]

żona


(skorowidz)

rodzice[edytuj | edytuj kod]

ojciec i matka

ojciec[edytuj | edytuj kod]

ogólnie: mężczyzna mający własne dziecko, a w stosunkach rodzinnych ten mężczyzna względem tego dziecka

  • przybrany ojciec: mężczyzna zastępujący ojca dziecku, które wziął na wychowanie
  • ojciec chrzestny: mężczyzna przedstawiający do chrztu osobę chrzczoną (najczęściej dziecko), kum

ojczym[edytuj | edytuj kod]

mąż matki w stosunku do jej dzieci z poprzedniego małżeństwa

matka[edytuj | edytuj kod]

ogólnie: kobieta mająca własne dziecko, a w stosunkach rodzinnych ta kobieta względem tego dziecka

  • przybrana matka kobieta zastępująca rodzoną matkę dziecku, które wzięła na wychowanie
  • matka chrzestna kobieta przedstawiająca do chrztu osobę chrzczoną (najczęściej dziecko), kuma

macocha[edytuj | edytuj kod]

żona ojca w stosunku do jego dzieci z poprzedniego małżeństwa


(skorowidz)

dziecko[edytuj | edytuj kod]

syn, córka , potomek w stosunku do rodziców

potomstwo[edytuj | edytuj kod]

potomkowie, zwykle w rozumieniu: synowie i córki

progenitura[edytuj | edytuj kod]

potomstwo

potomek[edytuj | edytuj kod]

w stosunku do rodziców syn lub córka oraz każdy dalszy zstępny (wnuk, prawnuk itd.) w prostej linii, w stosunku do swojego przodka

pokolenie[edytuj | edytuj kod]

potomstwo w odniesieniu do tych samych rodziców

zstępny[edytuj | edytuj kod]

potomek w linii prostej: dziecko, wnuk, prawnuk, itd.


(skorowidz)

wychowanek[edytuj | edytuj kod]

dziecko płci męskiej wzięte na wychowanie

wychowanica[edytuj | edytuj kod]

dziecko płci żeńskiej wzięte na wychowanie

podrzutek[edytuj | edytuj kod]

dziecko podrzucone na łaskę obcych ludzi, opuszczone przez rodziców

znajda[edytuj | edytuj kod]

podrzutek, dziecko nieznanych rodziców


(skorowidz)

sierota[edytuj | edytuj kod]

dziecko, którego rodzice nie żyją

półsierota[edytuj | edytuj kod]

dziecko, któremu zmarło jedno z rodziców

pogrobowiec[edytuj | edytuj kod]

dziecko urodzone po śmierci ojca


(skorowidz)

rodzeństwo[edytuj | edytuj kod]

dzieci tych samych rodziców w stosunku do siebie, czyli bracia i siostry


(skorowidz)

syn[edytuj | edytuj kod]

dziecko płci męskiej w stosunku do rodziców


(skorowidz)

córka[edytuj | edytuj kod]

dziecko płci żeńskiej w stosunku do rodziców


(skorowidz)

siostra[edytuj | edytuj kod]

córka w stosunku do innej córki lub syna tych samych rodziców

siostrzenica[edytuj | edytuj kod]

córka siostry

siostrzeniec[edytuj | edytuj kod]

syn siostry


(skorowidz)

brat[edytuj | edytuj kod]

syn w stosunku do innego syna lub córki tych samych rodziców

bratanek[edytuj | edytuj kod]

syn brata

brataniec[edytuj | edytuj kod]

bratanek

bratanica[edytuj | edytuj kod]

córka brata

bratanka[edytuj | edytuj kod]

bratanica


(skorowidz)

ród[edytuj | edytuj kod]

grupa rodzin pochodzących od wspólnego przodka

plemię[edytuj | edytuj kod]

grupa rodów wywodząca się od wspólnego przodka, zamieszkująca wspólne terytorium i związana wspólnotą

dynastia[edytuj | edytuj kod]

w ustroju monarchicznym: ród panujący, w którym władza przechodzi dziedzicznie z ojca na syna

dom[edytuj | edytuj kod]

rodzina, dynastia, ród

linia[edytuj | edytuj kod]

szereg przodków i potomków

klan[edytuj | edytuj kod]

związek rodowy oparty na wspólnocie przodków

szczep[edytuj | edytuj kod]

chociaż często utożsamiana z plemieniem, grupa ta nie wywodzi swojego pochodzenia od wspólnego przodka


(skorowidz)

patriarchat[edytuj | edytuj kod]

społeczna organizacja rodowa z dominującą rolą mężczyzny sprawującego władzę ojcowską

patriarcha[edytuj | edytuj kod]

najstarszy mężczyzna stojący na czele rodu, protoplasta

matriarchat[edytuj | edytuj kod]

organizacja społeczeństwa z dominującą rolą kobiet

matrylineat[edytuj | edytuj kod]

w społeczeństwach matriarchalnych zasada pokrewieństwa, według której dziecko włączane jest do rodu matki


(skorowidz)

przodek[edytuj | edytuj kod]

osoba będąca poprzednikiem w rodzinie

protoplasta[edytuj | edytuj kod]

najstarszy członek, założyciel rodu

antenat[edytuj | edytuj kod]

protoplasta

wstępny[edytuj | edytuj kod]

przodek w linii prostej

dziadek[edytuj | edytuj kod]

ojciec ojca lub matki

dziadkowie[edytuj | edytuj kod]

rodzice ojca albo matki, czyli dziadek i babka

pradziadek[edytuj | edytuj kod]

ojciec dziadka albo babki

dziad[edytuj | edytuj kod]

pradziadek

pradziad[edytuj | edytuj kod]

daleki przodek, antenat

prapradziad[edytuj | edytuj kod]

ojciec pradziada albo prababki, bardzo dawny przodek

babka[edytuj | edytuj kod]

matka, rzadziej ciotka lub stryjenka ojca lub matki

prababka[edytuj | edytuj kod]

matka babki albo dziadka

praprababka[edytuj | edytuj kod]

matka prababki albo pradziadka

praprapradziadek[edytuj | edytuj kod]

dziadek pradziadka lub prababci

prapraprapradziadek[edytuj | edytuj kod]

pradziadek pradziadka lub prababci


(skorowidz)

wnuk[edytuj | edytuj kod]

syn dziecka (syna lub córki)

wnuczka[edytuj | edytuj kod]

córka dziecka (syna lub córki)

wnuki[edytuj | edytuj kod]

wnuczki i wnukowie


(skorowidz)

ciotka[edytuj | edytuj kod]

wuj[edytuj | edytuj kod]

wujenka[edytuj | edytuj kod]

żona wuja

stryj[edytuj | edytuj kod]

brat ojca

stryjenka[edytuj | edytuj kod]

żona stryja


(skorowidz)

świekra[edytuj | edytuj kod]

matka męża

teść[edytuj | edytuj kod]

ojciec żony stosunku do zięcia lub ojciec męża w stosunku do synowej

teściowa[edytuj | edytuj kod]

matka żonyw stosunku do zięcia lub matka męża stosunku do synowej

teściowie[edytuj | edytuj kod]

teść i teściowa, czyli rodzice żony lub męża


(skorowidz)

synowa[edytuj | edytuj kod]

żona syna

synostwo[edytuj | edytuj kod]

syn z żoną

zięć[edytuj | edytuj kod]

mąż córki


(skorowidz)

dziewierz[edytuj | edytuj kod]

brat męża

szwagier[edytuj | edytuj kod]

szwagierka[edytuj | edytuj kod]

szwagrostwo[edytuj | edytuj kod]

szwagier z żoną


(skorowidz)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]


(skorowidz)