Wiktor Amadeusz II

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Wiktor Amadeusz II
Maria Giovanna Battista Clementi, La Clementina, Portrait of Victor Amadeus II of Savoy, during the siege of Turin (1706), Reggia di Venaria (from Castle of Racconigi).jpg
książę Sabaudii
Okres panowania od 1675
do 31 października 1732
król Sycylii
Okres panowania od 1713
do 1720
król Sardynii
Okres panowania od 1720
do 1730
Dane biograficzne
Dynastia sabaudzka
Urodziny 14 maja 1666
Turyn
Śmierć 31 października 1732
Ojciec Karol Emanuel II
Matka Maria Joanna Baptisty de Savoie-Nemours
Żona 1. Maria Anna Orleańska,
2. Anna Teresa Canalis di Cumiana
Dzieci z Marią Anną Orleańską:
Maria Adelajda,
Maria Anna,
Maria Ludwika,
Wiktor Amadeusz,
Karol Emanuel III,
Emanuel Filibert;
nieślubne:
Wiktor Franciszek,
Katarzyna,
Maria Wiktoria
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons
Coat of arms of the Kingdom of Italy (1870).svg

Wiktor Amadeusz II (ur. 14 maja 1666 w Turynie, zm. 31 października 1732) – władca z dynastii sabaudzkiej. Książę Sabaudii (1675-1732), król Sycylii (1713-1720), pierwszy król Sardynii (1720-1730).

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w Turynie jako syn Karola Emanuela II, księcia Sabaudii i jego drugiej żony - Marii Joanny Baptisty de Savoie-Nemours.

Wiktor Amadeusz II musiał jako władca niezbyt potężnego państwa lawirować między wpływami i polityką dwóch potęg; Francji i Austrii. Był dobrym politykiem. Umiał zręcznie wygrywać silniejszych partnerów przeciw sobie. Po objęciu władzy zgodnie z nietolerancyjną polityką Ludwika XIV został zmuszony do podjęcia aktów represyjnych wobec zamieszujących Piemont Waldensów. Ludwik XIV za pomoc w walce z waldensami naciskał na zawarcie sojuszu z Francją. Wiktor Amadeusz odmówił i przeszedł na stronę Ligi Augsburskiej, czyli na rzecz sojuszu utworzonego przez cesarza Leopolda I Habsburga i kilku z książąt z południowych Niemiec.

Mimo klęsk ponoszonych przez wojska sabaudzkie Wiktor Amadeusz II wyszedł z całej kampanii zwycięsko. W tajemnicy przed Ligą rozpoczął tajne rokowania z Francją, z którą zawarł ostatecznie pokój w Pinerolo w 1696 roku.

Gdy rozpoczęła się wojna o hiszpańską sukcesję (1700-1714), Księstwo Sabaudii-Piemontu początkowo poparło Francuzów, lecz w 1703 zdradziło Francję. Ludwik XIV wydał więc rozkaz ataku na Księstwo i opanował je. W latach 1704-1705 państwo sabaudzko-piemonckie znalazło się pod okupacja francuską.

W 1714 otrzymał Sycylię z tytułem królewskim oraz prawo do korony Hiszpanii po wygaśnięciu francuskiej linii Burbonów. W 1720 odstąpił Austrii Sycylię w zamian za Sardynię. Władca ten przeprowadził liczne reformy wewnętrzne. Jego głównym celem stało się zniesienie przywilejów szlachty i kleru, w tym przysługujących im immunitetów fiskalnych. Przeprowadził reorganizację administracji. Utworzył podpatrując wzory francuskie Radę Państwa i Generalną Radę Finansów. Za Wiktora Amdaeusza państwo przejmowało opiekę nad instytucjami dobroczynnymi, co udarzało głównie w duchowieństwo. Opracowano kataster, który służył jako podstawa opodatkowania szlachty.[1] Nie zmienił się jednak stosunek powonności feudalnych.

Obok reformy administracji władca był patronem wielu inicjatyw gospodarczych. Usprawniono komunikację. Przebudowano wiele dróg i kanałów. Rozbudowano największy port Niceę.

Małżeństwa i potomstwo[edytuj | edytuj kod]

W 1683 ożenił się z Marią Anną Orleańską, bratanicą króla Ludwika XIV (córką księcia Orleanu - Filipa I i jego pierwszej żony - Henrietty Anny Stuart). Mieli 6 dzieci:

  1. Marię Adelajdę, (1685-1712), żonę Ludwika Burbona, księcia Burgundii, "Małego Delfina" (1682–1712), syna Wielkiego Delfina - Ludwika Burbona (1661-1711) i Marii Anny Wittelsbach (1660-1690), księżniczki bawarskiej,
  2. Marię Annę (1687-1690),
  3. Marię Ludwikę (1688-1714), pierwszą żonę króla Hiszpania - Filipa V Burbona,
  4. Wiktora Amadeusza (1699-1715), księcia Piemontu,
  5. Karola Emanuela III (1701-1773),
  6. Emanuela Filiberta (1705), księcia Chablais,

Jego drugą żoną została Anna Teresa Canalis di Cumiana (ur. 1679 - zm. 1769), było to małżeństwo morganatyczne.

Wiktor Amadeusz II miał również dzieci z Jeanne Baptiste d'Albret de Luynes, swoją kochanką (ur. 1670 - zm. 1736):

  • Wiktora Franciszka Sabaudzkiego, markiza di Susa. (1694-1762),
  • Katarzynę Sabaudzką (1713-1779), żonę hrabiego Giorgio Magro,
  • Marię Wiktorię Sabaudzką, markizę di Susa. (1690-1766).

Przypisy

  1. Józef Andrzej Gierowski, Historia Włoch, Wrocław 1986, s. 286

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Emanuel Rostworowski, Historia powszechna - wiek XVIII, Warszawa 1984.
  • Geoffrey Symcox, Victor Amadeus II. , Absolutism in the Savoyard State 1675-1730, London: Thames & Hudson 1983.
  • Józef Andrzej Gierowski, Historia Włoch, Ossolineum, Wrocław 2003 Zakład Narodowy im. Ossolińskich ISBN 83-04-04674-1.
  • Domenico Carutti, Storia del regno di Carlo Emanuele III, Torino 1959.
  • Giuseppe Silingardi, Ludovico Antonio Muratori e i re sabaudi Vittorio Amedeo II e Carlo Emanuele III, Torino 1872.
  • Michele Ruggiero, Storia della Valle di Susa. Pinerolo, Alzani Editore 1996. ISBN 88-8170-032-8
  • D. Carutti, Il Primo Re di Casa Savoia: Vittorio Amedeo II, Torino 1897.
  • D. Carutti, Storia del Regno di Vittorio Amedeo II, Torino 1863.
  • R. Palmarocchi, Sardegna Sabauda: il regno di Vittorio Amedeo II, Cagliari 1936.
  • G. Symcox, Vittorio Amedeo II. L'assolutismo sabaudo 1675 - 1730, Torino 1989.
  • V. E. Stellardi, Il Regno di Vittorio Amedeo II in Sicilia, Torino 1862-1866.
  • M. Viora, Storia delle leggi sui Valdesi di Vittorio Amedeo II, Bologna 1930.


Poprzednik
Karol Emanuel II
Arms of the House of Savoy.svg Książę Sabaudii
1675-1732
Arms of the House of Savoy.svg Następca
Karol Emanuel III (król Sardynii)
Poprzednik
Filip V Burbon
Aragon-Sicily Arms.svg Król Sycylii
1713-1720
Aragon-Sicily Arms.svg Następca
Karol VI Habsburg