Wiktor Jerofiejew

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wiktor Jerofiejew
Wiktor Jerofiejew - 2009
Wiktor Jerofiejew - 2009
Imiona i nazwisko Wiktor Władimirowicz Jerofiejew
(ros. Виктор Владимирович Ерофеев)
Data i miejsce urodzenia 19 września 1947
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Moskwa
Zawód pisarz, krytyk, dziennikarz
Narodowość rosyjska
Język rosyjski
Obywatelstwo radzieckie, rosyjskie
Alma Mater Uniwersytet Moskiewski
Okres od 1979
Gatunki proza, publicystyka
Ważne dzieła Encyklopedia duszy rosyjskiej, Rosyjska piękność
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Źródła Wiktor Jerofiejew w Wikiźródłach
Wikicytaty Wiktor Jerofiejew w Wikicytatach

Wiktor Władimirowicz Jerofiejew (ros. Виктор Владимирович Ерофеев; ur. 19 września 1947 w Moskwie, Rosyjska Federacyjna SRR) - rosyjski pisarz i publicysta postmodernistyczny. Prowadzi własny program w kanale „Kultura” oraz nadaje autorską audycję w moskiewskim Radiu „Wolność”. Jeden z inicjatorów wydania almanachu „Metropol” w 1979.

W swych utworach posługuje się groteską i sarkazmem, miesza rzeczywistość z marzeniem sennym, a czytelnika poddaje ciężkim próbom wytrzymałości intelektualnej i obyczajowej; z bezwzględnością rozlicza się z rosyjską historią, mitologią i narodową megalomanią, a romantyczny motyw żywiołowej „rosyjskiej duszy” zmienia w gorzki obraz degeneracji i apatii[1].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w rodzinie radzieckiego dyplomaty (a wcześniej tłumacza Stalina), jako dziecko przez kilka lat mieszkał w Paryżu. W 1970 ukończył studia na Uniwersytecie Moskiewskim. W 1975 został doktorem nauk filologicznych.

W 1979 był jednym z inicjatorów wydania Metropolu, drugoobiegowego wydawnictwa, w którym poza cenzurą ukazały się teksty radzieckich pisarzy różnych pokoleń (w tym Jerofiejewa). Publikacja spotkała się z ostrą reakcją władz - wyrzucono go ze Związku Literatów i objęto zakazem druku (oficjalnie debiutował dopiero w okresie pieriestrojki), a jego ojca odwołano z placówki dyplomatycznej.

W prozie rosyjskiej uchodzi za skandalistę i prowokatora. Jego utwory są mocno nasycone erotyzmem, z sarkazmem rozlicza w nich rosyjską historię i mity. Bohaterką jego pierwszej powieści, Rosyjska piękność (przetłumaczonej na kilkadziesiąt języków), jest moskiewska prostytutka. W autobiograficznym Dobrym Stalinie kreśli ironiczny obraz radzieckiej wierchuszki zafascynowanej generalissimusem.

Jest autorem libretta opery Alfreda Sznitkego Życie z idiotą (napisanego w oparciu o opowiadanie o tym samym tytule).

Wybrana twórczość[edytuj | edytuj kod]

Powieści[edytuj | edytuj kod]

  • 1990 - Rosyjska piękność (ros. Русская красавица)
  • 1996 - Sąd Ostateczny (ros. Страшный суд)
  • 1999 - Encyklopedia duszy rosyjskiej (ros. Энциклопедия русской души)
  • 2004 - Dobry Stalin (ros. Хороший Сталин)
  • 2012 - Akimudy (ros. Акимуды) - polskie tłumaczenie Michał Jagiełło

Zbiory[edytuj | edytuj kod]

  • 1980 - Życie z idiotą (ros. Жизнь с идиотом) - zbiór opowiadań
  • 1997 - Mężczyźni (ros. Мужчины) - zbiór opowiadań i szkiców
  • 2001 - Bóg X - zbiór opowiadań; polskie tłumaczenie Michał Jagiełło
  • 2006 - Rosyjska apokalipsa - zbiór esejów i szkiców
  • 2008 - Świat diabła (ros. Свет дьявола. География смысла жизни) - zbiór esejów; polskie tłumaczenie Michał Jagiełło

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Źródła w języku rosyjskim